12-11-06

Golf in Kortrijk? Structuurplan herbeginnen!

liblan

In het openbaar onderzoek voor het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan Kortrijk duikt in één (1) bezwaar het voorstel op om plaats te reserveren voor een golfterrein. Die optie was niet in het ontwerp opgenomen omdat er tot tweemaal toe in het college van burgemeester en schepenen beslist was dat niet te doen. Toch was dat ene bezwaar voldoende om de Gecoro en later de meerderheid van het stadsbestuur overstag te laten gaan. Vooralsnog wil men de optie golf opnemen in het structuurplan.

Een zeer risicovolle zwenking, als je het mij vraagt. Die optie is niet voorgelegd aan enig openbaar onderzoek. Door ze er in extremis op te nemen, riskeert Kortrijk dat de hogere overheid (Provincie en Vlaamse Regering) het structuurplan ondanks goedkeuring in de gemeenteraad afwijst en dat men de hele operatie mag herbeginnen. Is een project van twijfelachtig allooi, zoals een ongastvrij gazon van 60 hectare dat niet is opgenomen in de Golfmemorandums van de Vlaamse Regering, dat risico waard?

Ik ben niet tegen de golfsport. Ieder diertje zijn pleziertje. Maar niet ten koste van alles! Golf is een sport die veel ruimte nodig heeft. Je kunt niet gelijk waar een golfterrein aanleggen; daarvoor is de ruimte in Vlaanderen en vooral in het verstedelijkte Kortrijk te schaars geworden.

Groot was dan ook mijn verbazing bij het zien van het ontwerp van gemeentelijk ruimtelijk structuurplan Kortrijk dat het stadsbestuur aan de gemeenteraad (13 november 06) voorlegde ter goedkeuring. Op advies van de Gecoro (gemeentelijke commissie voor ruimtelijke ordening) en op basis van 1 bezwaarschrift was dat ontwerp aangedikt met het voornemen een golfterrein aan te leggen op het grondgebied van onze stad.

Die beleidszwenking is een radicale breuk met het standpunt dat het stadsbestuur tot voor enkele weken altijd had ingenomen: in Kortrijk is geen plaats genoeg voor een golfterrein van zowat 60 hectaren. Dat standpunt is in overeenstemming met de mening van zowel de provinciale als de Vlaamse overheid. Dat laattijdig gepruts aan het structuurplan gebeurt bovendien na het openbaar onderzoek. Omdat een voorstel met een dergelijke impact niet kan zonder openbaar onderzoek, riskeert die onbesuisde wijziging de bekrachtiging door de hogere overheid van het Kortrijkse structuurplan - waar voor de rest overwegend goede zaken in staan - in gevaar te brengen.

Behoeftig

Het bezwaarschrift in kwestie kwam van mevrouw Pia Piette-Ingelbeen (van het domein Wulvendael in de Wolvendreef). Het zijn haar argumenten die grotendeels de tekstaanvulling bij het structuurplan schragen. Wonderbaarlijk genoeg onderbouwt zij haar stelling met te wijzen op de "democratisering" van de golfsport. Dat is niet erg geloofwaardig. Hoewel - toegegeven - het tijdverdrijf niet langer gereserveerd is voor de 'happy' few, zijn zelfs de laagste lidgelden van 1000 euro per jaar voor de meeste Kortrijkzanen toch nog iets te hoog gegrepen.

Bovendien spreekt de sportieve dame zichzelf tegen. Zij ziet het golfterrein als "een troef voor het aantrekken van bedrijven in de regio" door "de leefkwaliteit van het topkader" te verbeteren. Verder schrijft zij dat de golf ook een middel is "om een groot deel van het medisch en academisch korps te motiveren om zich in de streek te vestigen" (ja, bijvoorbeeld op goedkope bouwgrond aan de groene kant van Moeskroen!).

In elk geval is die ene aangetekende brief geen bewijs van de nijpende behoefte aan een golfterrein in Kortrijk. Die behoefte blijkt ook niet uit een studie die de Vlaamse Regering in 2004 liet uitvoeren door het West-Vlaams Economisch Studiebureau. Op basis van dat onderzoek is een Vlaams Golfmemorandum uitgewerkt (en onlangs geactualiseerd) waarin Kortrijk niet voorkomt. Er blijkt nood te zijn aan een uitbreiding van de bestaande terreinen in Damme en Ieper-Palingbeek en aan een nieuw terrein in Knokke. Dat is alles voor West-Vlaanderen.  

Ook in het Provinciaal Ruimtelijk Structuurplan, waarnaar het Kortrijkse zich moet schikken, is geen sprake van een golfterrein op het grondgebied van onze stad. Overigens stemde in de Gecoro niet alleen Jan Desmet van de milieu- en natuurverenigingen en Daniël Sobry van de landbouwsector tegen maar ook Jacques Oosterlinck, de vertegenwoordiger van de sportsector!

Gazon of landschap?

De Vlaamse Regering heeft een 'checklist' opgesteld voor plaatsen waar eventueel een golfterrein zou kunnen komen. Zo is een golfterrein uitgesloten in "agrarische gebieden met bijzondere waarde", in "bouwvrij agrarisch gebied", in "beschermde landschappen" of op "terreinen in 100% agrarisch gebied volgens het gewestplan". Het gebied dat de Kortrijkse golflobby (Leiedal, CD&V, VLD, ACW ...) op het oog heeft, het 'zuiden van Kortrijk' tussen het Kennedypark, het Stadsgroen Marionetten en Bellegem, is voor het grootste deel "landschappelijk waardevol landbouwgebied". Het voorstel gaat dus regelrecht in tegen het Vlaamse golfbeleid.

In het advies van de Gecoro was de gewenste plaats voor de golf aangegeven: "in het zuiden". Het stadsbestuur (minus sp.a-schepen Philippe De Coene die tegen de golf stemde) heeft die precieze ligging geschrapt om geen slapende honden wakker te maken. Op de Gecoro kwam er op slag felle tegenstand van de vertegenwoordiger van de landbouw, Daniël Sobry. Het kon niet zijn dat de landbouw nog meer hectaren zou kwijtspelen. In de komende jaren zag hij een grote overschakeling op teelten zoals koolzaad en andere biobrandstofgewassen en daarvoor hebben de boeren grond nodig.

Daniël Sobry deed dan maar de suggestie om die golf aan te leggen in het Stadsgroen Marionetten, een natuurontwikkelingsgebied van 60 hectare, precies de oppervlakte voor een golfterrein met 18 holes. Door de precieze ligging van het gewenste terrein in het vage te laten, is zelfs die optie niet uitgesloten!

In de tekst die aan het Kortrijkse structuurplan is toegevoegd wordt het golfterrein voorgesteld als "een meerwaarde voor recreanten" aangezien het ingekaderd wordt in "het netwerk van groenvoorzieningen, fiets- en voetpaden". Dat is nu waarlijk de werkelijkheid op zijn kop zetten. Het beoogde terrein is nu een echt wandel- en fietsparadijs, doorspekt met landbouwwegen en 'stapsteentjes' en 'kerkwegels'. Als er daar een golfterrein komt van 60 hectare, zal er ferm gesnoeid worden in die oeroude 'trage verbindingen'.

Tevens geneert men zich niet om de aanleg van een golfterrein voor te stellen als "landschapsopbouw". Wie gaat kijken, ziet dat er momenteel een prachtig landschap ligt, glooiende hellingen waarop landbouw en natuurrelicten elkaar afwisselen. Als men die schitterende panorama's zal inkleuren met eentonig groen van gemillimeterd gras, is dat landschapsafbraak.

Sommigen durven dat golfterrein zelfs voorstellen als een verrijking van de natuurwaarden in dat gebied. In de gemeenteraad zei schepen Frans Destoop (CD&V, ACW) een golfterrein voor de natuur hoger in te schatten dan bijvoorbeeld een sparrenbos in de Ardennen. Wat er ook van zij, ik geloof nooit dat natuurwaarden zoals een kolonie wilde konijnen of mollen daar welkom zullen zijn; met die holengravende fauna zullen de 18 holes al rap het gezelschap krijgen van honderden andere gaten.

Gewoonweg dom

Ten slotte is die zeer laattijdige wijziging van het Kortrijkse structuurplan heel onverstandig: de Bestendige Deputatie kan het hele plan afwijzen wegens procedurele fouten. Het voorstel van een golfterrein van zowat 60 hectare in Kortrijk heeft een belangrijke impact op de ruimtelijke ordening. De weerslag is voor de ruimte heel wat ingrijpender dan andere toevoegsels (zoals de mogelijkheid van een overdekt 50 m-zwembad).

Voorstellen met een dergelijke weerslag op de ruimtebalans moeten voorgelegd worden aan openbaar onderzoek en aan het advies van de provinciale en gewestelijke instanties. Door die optie golfterrein toe te voegen na het openbaar onderzoek denkt men te ontsnappen aan die vereiste. Dat zal niet waar zijn.

Die onbesuisde actie is trouwens helemaal niet nodig. Het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan Kortrijk kan gerust goedgekeurd worden zonder die golf: in de loop van de planperiode kan het plan herzien en gewijzigd worden. Nu is het risico niet denkbeeldig dat het hele openbare onderzoek opnieuw zal moeten gebeuren, met maanden zoniet jaren vertraging tot gevolg.

Woelige gemeenteraad

Ik heb al die argumenten in het lang en het breed uit de doeken gedaan in de gemeenteraad. Logischerwijze vroeg ik dan ook een gesplitste stemming: ik wou dat de gemeenteraad de mogelijkheid kreeg om het golfterrein te schrappen. Dat kon niet zijn, antwoordde de golflobby. Er kon alleen gestemd worden over het geheel.

Allee toe, dat is zo een regel die men ter plekke uitvindt om de democratie te fnuiken. Toen wij op ons stuk bleven staan, werd de gemeenteraad geschorst voor een half uur. En staatssecretaris Van Quickenborne, ook Kortrijks gemeenteraadslid, maar driftig bellen naar zijn kabinet om advies te krijgen over de gevraagde manier van stemmen.

Uiteindelijk is er eerst gestemd over de vraag of we wel gesplitst mochten stemmen, een nooit gezien en uiterst betwistbaar manoeuvre. De wisselmeerderheid van CD&V en VLD maakte die gesplitste stemming onmogelijk. Bij de (unieke) stemming over het geheel hebben wij ons met de sp.a dan maar onthouden. Ik vraag mij wel af of de beslissing van de gemeenteraad in die omstandigheden geldig is...