12-01-08

Kerkfabriek Sint-Eutropius komt tot inkeer

kfeutro1

Na ook nog eens door de gouverneur van West-Vlaanderen op de vingers te zijn getikt, heeft de kerkfabriek van Sint-Eutropius uiteindelijk beslist zich te schikken naar de regels van behoorlijk bestuur. De woning die de kerkraad eerst voor een prijsje aan een bevriende kennis wou verkopen, wordt openbaar verkocht. En daarvoor wordt een beroep gedaan op een notaris die geen familie is. Dat is een positieve ommezwaai in een beleid dat wettelijk sponsor Kortrijk financiële schade heeft berokkend - want eerder werd wel een woning verkocht zonder enige publiciteit - en dat de grenzen van het strafbare raakte. 

Geschorst

Zoals het stadsbestuur van Kortrijk eerder had gedaan (zie mijn stuk van 18 oktober 2007, met epilogen), heeft nu ook de provinciegouverneur, op 9 november 2007, het besluit van de kerkraad van de Heulse parochie Sint-Eutropius geschorst met betrekking tot de verkoop van de woning Zeger van Heulestraat 37 in Heule. De kerkfabriek had de woning willen verkopen aan de buur van de woning, voor een prijs van 181.600 euro, hoewel er een andere kandidaat was opgedoken die de vraagprijs, 190.000 euro bood.

Aangezien de stad de tekorten van de kerkfabrieken op zijn grondgebied moet delgen, berokkende die verkoop voor een lagere dan de hoogst mogelijke prijs schade aan de stadsfinanciën. In dat geval kan een stadsbestuur een beslissing van een kerkfabriek schorsen volgens het decreet van 7 mei 2004. Het stadsbestuur verklaarde in zijn besluit dat alleen voldoende publiciteit ervoor kan zorgen dat de verkoop gegadigden aantrekt die volop willen bieden om op die manier de hoogst mogelijke opbrengst te bekomen. Hier was sprake van een miskenning van de beginselen van behoorlijk bestuur, aldus het stadsbestuur op 2 oktober 2007.

De provinciegouverneur kan ook beslissingen van een kerkraad schorsen. Hij kan dat als het algemeen belang wordt geschaad. In dit geval heeft hij gereageerd op een klacht van de gedupeerde kandidaat-koper. Ook in Brugge acht men de handelswijze van de kerkfabriek in dat dossier in strijd met de beginselen van behoorlijk bestuur.

Openbare verkoping

Tegen zoveel tegenkanting heeft de kerkfabriek wijselijk besloten zich niet langer te verzetten. Hoewel het volstaan had dat zij het pand op informele wijze te koop zou aanbieden - bijvoorbeeld door publicatie in enkele regionale kranten en weekbladen - heeft de kerkraad het zekere voor het onzekere genomen en beslist het pand te verkopen volgens de procedure van de openbare verkoping. Binnenkort kunnen gegadigden kennis nemen van de voorgenomen veiling op honderd aanplakbrieven en advertenties in Weekblad Atlas en andere.

De instelprijs is bepaald op slechts 175.000 euro; dat is 15.000 euro minder dan al werd geboden, en dat in een periode dat de vastgoedprijzen nog altijd aan het klimmen zijn. 

De notaris en zijn familie

Voor die verkoping doet de kerkfabriek voor het eerst een beroep op een nieuwe notaris. Tot nog toe werkte men graag met de zoon van de huidige voorzitter van de kerkfabriek, zelf ere-notaris. Die gewoonte is flagrant in strijd met artikel 20 van voormeld decreet op de erediensten.

Dat artikel zegt  ondubbelzinnig dat het voor elk lid van de kerkraad verboden is "deel te nemen aan de bespreking van en de stemming over aangelegenheden waarin hij rechtstreeks belang heeft en waarbij hij persoonlijk of als vertegenwoordiger is betrokken of waarbij zijn bloed- en aanverwanten tot en met de vierde graad een persoonlijk en rechtstreeks belang hebben". Meer nog: datzelfde artikel verbiedt elk lid van de kerkraad als advocaat of notaris tegen betaling te werken voor de kerkfabriek". In de correspondentie van de inmiddels geschorste verkoop steken er brieven die ondertekend zijn door de zoon, notaris, maar waarop eveneens de initialen 'Ere-Not.' getijpt zijn. Dat laat op zijn minst vermoeden dat ook de vader zijn ervaring ten dienst heeft gesteld voor die verkoop.

Volgens mij valt die handelswijze van de kerkfabriekvoorzitter-Ere-Notaris-notarisvader dan ook onder artikel 245 van het Strafwetboek: 'belangenneming gepleegd door personen die een openbaar ambt uitoefenen'. Dank zij het kordate optreden van het stadsbestuur en de gouverneur is die belangenneming hier verijdeld. Zand erover, dan maar? Ik zou zeggen ja, ware er niet een andere verkoop geweest van de kerkfabriek waaraan een notaris, zoon van de Ere-Notaris-kerkfabriekvoorzitter heeft meegewerkt. 

Onregelmatige verkoop

Niet langer geleden dan eind juni 2007 heeft de kerkfabnek een andere woning uit haar onroerend vermogen, Stijn Streuvelslaan 63, verkocht, zonder de minste publiciteit, 10.000 euro onder de vraagprijs en onder de hoogste van de drie verschillende schattingsprijzen waarvan sprake in de opeenvolgende notulen van de kerkraad. Een hoger bod was hier simpelweg uitgesloten omdat niemand van die verkoop wist, behalve de uiteindelijke koper. Voor die koper had de woning bovendien een opportuniteitswaarde. Zo staat vast dat hij minstens de vraagprijs had geboden indien de verkoop was verlopen met voldoende tegenbieders.

En neen, noch het stadsbestuur, noch de provinciegouverneur hebben in hun toezicht op de activiteiten van de kerkfabriek die onregelmatige verkoop opgemerkt. De stad is hier geschaad in haar financiële belangen en ook het algemeen belang, onder bewaking van de gouverneur, is schade berokkend. Goed bestuur? In die zin laat die Heulse historie nog altijd een wrange nasmaak achter.

A propos: Op de stadsbegroting 2007 stond voor de kerkfabriek van Sint-Eutropius een krediet voor stadstoelagen van 73.995,20 euro. Op de begroting 2008 is dat gestegen tot 99.321 euro. Voor diezelfde parochie zijn in de periode 2009-2011 grote herstellingswerken aan de pastorie (eerste fase) gepland.