19-12-06

Sluiting van ons postkantoor: wij pikken het niet!

post

Op 23 februari 2007 is het gedaan met de twee drukste postkantoren van Kortrijk. Het kantoor Sint-Jan in de Stasegemsestraat en het kantoor Brugsepoort in de Brugsesteenweg (Overleie) worden opgedoekt. Een aantal burgers pikt het niet en start een grootscheepse petitieactie. Mijn steun hebben ze in elk geval al.

Veel mensen in de wijken rond de Vaart en op Overleie voelen zich tekort gedaan. In februari 2007 wil De Post immers twee Kortrijkse postkantoren sluiten: het postkantoor Sint-Jan in de Stasegemsestraat en het postkantoor Brugsepoort in de Brugsesteenweg. De twee kantoren zijn allebei gelegen in een volkse buurt, waar ze een belangrijke economische en sociale functie vervullen.

 

De mensen willen beide wijkpostkantoren behouden, want die wijkkantoren hebben veel voordelen. Buurtbewoners hoeven niet ver te gaan naar de post. Dat is een oplossing voor mensen, dikwijls ouderen, die zich niet gemakkelijk kunnen verplaatsen. Gelegen aan drukke invalswegen zijn die kantoren ook een gemak voor de passanten. De dichtsbijgelegen andere postkantoren, Sint-Elisabeth en het Centrum (Albertstraat) liggen te ver om nuttig te zijn voor de twee getroffen wijken.

 

Beide kantoren bieden eveneens een belangrijke dienstverlening voor de KMO’s en handelaars in de buurt, en dat zijn er heel wat want de kantoren liggen onder de rook van uitgebreide bedrijvenzones (Heule-Kuurne en Kanaalzone - Stasegemsesteenweg bijvoorbeeld). Heel wat senioren zijn ontriefd als ze er niet meer terechtkunnen voor de maandelijkse ophaling van hun pensioen. Talrijke buurtbewoners hebben er een rekening. In de Stasegemsestraat gebeuren ook veel geldverrichtingen van en naar het buitenland; niet voor niets ligt de moskee van Kortrijk in de straat. Het is een verarming voor de buurt als die verrichtingen niet meer ter plekke kunnen gebeuren.

 

Uit de omzetgegevens blijkt bovendien dat beide kantoren beter presteren dan gemiddeld. Er zijn gemiddeld 15 klanten per uur; dat is zowat het Vlaamse gemiddelde. De sluiting is absoluut niet nodig om rendabiliteitsredenen. Meer nog, de resterende kantoren in Kortrijk-stad hebben beduidend minder klanten per uur! In die zin klopt de sluiting van beide goeddraaiende kantoren niet met de officiële reden voor het opdoeken van zowat 160 kantoren verspreid over België. De officiële reden van het decimeren van haar kantorennet is volgens De Post: het veilig stellen van haar toekomst door "het jaarlijkse aanzienlijke verlies" dat ze maakt in haar kantorennetwerk weg te werken door "het netwerk te optimaliseren".

 

Een aantal buren hebben de koppen bij elkaar gestoken om het protest te organiseren. Er komt een grootscheepse petitie-actie. Het is de bedoeling minstens 3 à 4.000 handtekeningen te verzamelen tegen de sluitingen. De actie wordt gesteund door de vakbonden ACOD-Post en ACV-Transport en Communicatie.

 

De actie wordt gestart met een openbare informatievergadering, op woensdag 20 december 2006 om 20 uur in het Sint-Janshuis in de Gwijde van Namenstraat (zijstraat Stasegemsestraat, vlakbij het bedreigde postkantoor). Iedereen is welkom.

 

16-12-06

Kortrijkse primeur: creatief met rook(verbod)

1boulevard

In Ierland is er al jaren een absoluut rookverbod in cafés. Wim Opbrouck, die er geweest is - zowel in Ierland als in de pubs aldaar -, zegt aan wie het horen wil dat die maatregel de gezelligheid in de uitgaansbuurten alleen maar verhoogd heeft. Tot een gat in de nacht wordt het straatbeeld verlevendigd door groepjes mensen - sigaret in de ene hand, een pint Guinness in de andere - die vrolijk samentroepen onder de bomen of onder afdakjes van allerlei makelij. In de kroegen zelf kun je je laveloos laten uitzakken zonder dat je 's anderendaags naar het crematorium riekt - een kater is al erg genoeg.

Bij José en Tine in Den Boulevard wordt heel creatief ingespeeld op het rookverbod. Afspraak op 5 januari 2007 onder de bomen van de Groeningelaan. Letterlijk en figuurlijk santé!

Der Rudy

Vanaf nieuwjaar is er ook in België een rookverbod in de "horeca-inrichtingen". (Zie je al die uitgaanders in de weinige kroegen die open zijn op oudejaarsavond, op klokslag twaalf in één beweging hun peuken doven? Champagne!) Voorlopig is er nog een uitzondering voor cafés (waar de hapjes slechts bijzaak zijn) en eigenaardig genoeg ook voor de frietkramen.

Eigenlijk is het een omkering van de regels die bestonden. In de horeca volstaat het niet meer van een 'rookvrije ruimte' te hebben in een zaak waar voor de rest overal mag gesmoord worden. Neen, voortaan mag er nergens in eetcafés, brasserieën en restaurants nog gepaft worden. In cafés waar minder dan een derde van de omzet uit eten bestaat, mag er onder strikte voorwaarden nog gerookt worden in een bijna hermetisch afgesloten rookkamertje. Niet alle horecazaken in onze stad hebben dat begrepen (en het kan niet gezegd worden dat de tappersbond hen voldoende met raad en daad bijstaat). Een eetkroeg met twee verdiepingen loopt het risico van boetes als men gelijkvloers laat paffen als vanouds en op de verdieping een rookvrije lounge aanbiedt; de wet is anders.

Tine en José van Den Boulevard hadden er ook eerst geen erg in: "Wat hadden ze nu weer uitgevonden om de cafébazen te laten investeren in even dure als nutteloze rookafzuigsystemen?". Een onderwerp voor urenlange tooggesprekken met zelfverklaarde specialisten. Maar als een volleerd juriste wou Tine de wet wel eens zelf bekijken. Zij liet het koninklijk besluit van 13 december 2005 "tot het verbieden van het roken in openbare plaatsen", zoals gewijzigd door het KB van 6 juli 2006, van minister Rudy Delmotte, uit haar printer rollen. Pas terug van een heerlijke tour in Marokko schrok zij zich een hoedje (fez in dit geval). Het was minister Rudy blijkbaar menens.

Rookkamer - rookruimte

In restaurants en drankgelegenheden waarin meer dan een derde van de omzet uit eten bestaat (brasserieën bijvoorbeeld of spaghettitempels) mag er simpelweg niet meer gerookt worden, behalve in een kleine, afgesloten "rookkamer". En voor Rudy is rook rook; niet alleen rookgerei op basis van tabak maar ook "van soortgelijke producten" is verboden. Waar uitsluitend "lichte maaltijden" worden geserveerd of "in frietvet of olie gebakken maaltijden in wegwerpverpakking", moet er geen afgesloten rookkamer komen maar een beperkte, "duidelijk afgebakende rookruimte", zoals in de traditionele cafés. De "rookkamer" moet een afgesloten lokaal zijn en mag geen doorgangszone zijn. In die rookkamer mag er geen eten opgediend worden, zelfs geen gezouten apenootje. De kamer mag hoogstens een vierde van de horecazaak innemen.

Voor etablissementen die vooral van de tap leven - zeg maar traditionele cafés, is de regeling ook nogal ingewikkeld. Het rookverbod geldt er, maar er wordt een uitzondering toegestaan voor een beperkte ruimte die duidelijk afgebakend is. Voor rokers moet in die cafés een ruimte worden afgebakend: "zodanig ingericht dat de ongemakken t.o.v. de niet-rokers maximaal verminderd worden". Bovendien moet die ruimte kleiner zijn dan de helft van het café. Alleen in kneipen die kleiner zijn dan 50 m² (5 op 10 m bijv., denk aan Au Petit Café in de Zwevegemsestraat), mag de rookruimte groter zijn.

Boulevard rookvrij

Den Boulevard is groter dan 50m2. Tine en José vinden het inrichten van een rookzone, na veel overwegingen, volledig zinloos. Tine: "Een café is vanouds een ontmoetingsplaats. Café is tijdloze gezelligheid, een beetje 'thuiskomen', of hoort dat in onze Vlaamse traditie toch te zijn! Hoe bewaar je dat warme samenzijn als je de mensen naar aparte hokjes stuurt?". José ziet het al gebeuren: "Als de groep dan toch wil samenblijven, moeten dan de niet-rokers bij de rokers? En moeten zij dan allemaal geperst worden in een tabaksdoos die minder dan de helft van de verbruiksruimte moet innemen? De gezelligheid van het café zou er zeker onder lijden". En tot slot: denkt er ook eens iemand (vakbonden?) aan de mensen die er werken en bijgevolg verplicht worden in beide ruimten te komen, vraagt Tine zich af.  Om al die redenen werd besloten om vanaf nieuwjaar Den Boulevard volledig rookvrij te maken!

boulevard21

Rookbar onder de bomen

Toch zal Den Boulevard een "place to be" worden voor nicotine- en teeradepten. Geholpen met de inspiratie van tientallen habitués, zijn Tine en José aan het brainstormen gegaan. Waarom zouden zij het niet - zoals in Ierland - gezellig maken voor rokers buiten hun salons? Met veel creativiteit komt er een aantrekkelijke rookbar onder de bomen! Door de rokers een droog en artistiek verantwoord hoekje te bezorgen onder de bomen, houden zij het smalle trottoir vrij. De rokers kunnen hun glas meenemen naar buiten en staande genieten van hun sigaretje en hun drankje. Er zal een zetplaatsje voor glazen zijn. Er zal niet buiten bediend worden, en er komen ook geen stoelen. Anders spreekt de stad van een winterterras en daarvoor moeten weer vergunningen gevraagd worden. De peukjes worden in de rookbar gegooid, zodat de omgeving buiten het café netjes blijft. 

Die rookbar wordt iets speciaals. Na al die uren discussies aan de toog, kan dat niet anders. Of het de faam van Kortrijk als designstad zal opkrikken, weet ik niet, maar Den Boulevard zal er ongetwijfeld als bolwerk van creatief kroeglopend Kortrijk versterkt uitkomen.

Zie ook: https://portal.health.fgov.be/portal/page?_pageid=56,8274440&_dad=portal&_schema=PORTAL

 

08-12-06

Binnenkort! Kortrijkse primeur: een rookterras onder de bomen

rook

20:29 Gepost in Algemeen | Permalink | Commentaren (21) |  Facebook |

25-11-06

Van de PIH naar de Perzische Golf

 
palm%20island

Sander Vandenberghe, Marke, is een levende reclame voor het Kortrijkse hoger onderwijs. Als afgestudeerd ingenieur van de PIH is hij momenteel aan de slag bij Jan De Nul Dredging, 's lands grootste baggeraar. In dienst van die zeer expansieve firma reist hij de wereld rond. Thans werkt hij in Dubai, een van de Verenigde Arabische Emiraten aan de Perzische (Arabische) Golf. Daar wordt de kustlijn opgesmukt met immense, toeristische (schier-)eilanden. Een interview met een van mijn internationale lezers.

Sander Vandenberghe maakte zich bekend als de lezer uit de Verenigde Arabische Emiraten na mijn oproep van een tijdje geleden tot het internationale deel van mijn bezoekers om zich te outen. Altijd al tuk geweest op sprookjes van duizend en een nacht. Sander verklaarde zich bereid tot een elektronisch interview.

Sander, wie ben je? Vanwaar jouw interesse voor Kortrijkse toestanden vanuit jouw verblijf aan de andere kant van de wereld?

Sander Vandenberghe: Ik ben geboren in de herfst van ‘82 in het moederhuis van Kortrijk. Mijn ouders zijn allebei afkomstig uit het Wevelgemse, maar bouwden samen een nestje "Bachten de Route" in Marke. Daar groeide ik op als eerstgeborene van een gezin met drie kinderen. Na mijn ingenieursopleiding in de Kortrijkse PIH (Provinciale Industriële Hogeschool) en een specialisatiejaartje in Gent vond ik mezelf rijp voor de arbeidsmarkt. Ik had intussen ook mijn vriendin, Isabelle Bauwens, leren kennen en samen gingen wij op zoek naar een huisje. Wij vonden er een in de Diagorasstraat in Marke; tot onze grote vreugde omdat we gehecht zijn aan ons dorp. Door ons Chiro-verleden, zij in Marke en ik op Don Bosco, kregen we hier een hoop vrienden en kennissen die niet vervangbaar zijn.

Sander, je werkt voor de grote Belgische baggerspecialist Jan De Nul Dredging. Kun je daar iets meer over vertellen? Wat is jouw precieze job? Een droomjob? Ben je van plan in Dubai te blijven of duurt jouw emigratie slechts zolang je er werkt?

Sander Vandenberghe: Bij de Jan De Nul Groep ben ik coördinator van welzijn, milieu en kwaliteit op buitenlandse werven. Van de zowat 3.400 mensen die bij De Nul werken, zijn er een duizendtal in Dubai. Nu is het Dubai, daarvoor Port Hedland in Australië en daarvoor Abu Dhabi, een ander Arabisch Emiraat. Ik vind mijn job wel leuk; ik kom zo in contact met heel andere werksferen dan in België. Maar ik mis wel veel; mijn vriendin, familie, vrienden, huis en streek. België blijft zeker mijn thuisland, mijn uitvalsbasis van waaruit ik naar de exotische plaatsen trek waar ik naartoe gestuurd wordt.

Jouw bedrijf werkt in Dubai naast andere projecten (havenbouw bijvoorbeeld) aan het reusachtige project 'Dubai Waterfront', een reeks van zeven eilandgroepen in uitwaaierende vormen zoals een palmboom (Palm Jumeirah, zie foto), een schorpioenstaart, enzomeer, allemaal zodanig groot dat het zichtbaar is vanuit de ruimte. Naar verluidt, is het een operatie waar De Nul meer dan een miljard euro aan verdient - bruto, neem ik aan. Momenteel werken jullie aan de tweede kunstmatige eilandengroep van de waterfrontprojecten, 'The Palm Jebel Ali'. Kun je daar iets meer over vertellen?

Sander Vandenberghe: Alle eilanden van Dubai Waterfront worden gerealiseerd door Jan De Nul. Het gaat hier om de grootste eilandcreatie ter wereld door de mens. En al die uitsteeksels vormen een soort 'breakwaters' (golfbrekers, maar dan onvergelijkelijk veel groter dan die in Oostende bijvoorbeeld, n.v.d.r.) ter bescherming van de Dubaiaanse kusten en stranden ('waterfront' in het Engels). Het gaat om een werkelijk gigantische operatie. In zes jaar moeten wij zomaar 325 miljoen kubieke meter zand verplaatsen en verstevigen met ongeveer 14 miljoen kubieke meter rots. De derde eilandengroep bijvoorbeeld, 'Palm Deira' gaat 14 kilometer de zee in vanaf de kust; de totale oppervlakte wordt 80 vierkante kilometer of ongeveer zo groot als Londen en groter dan Parijs of Manhattan! Door de grillige vorm komt er niet minder dan 400 kilometer strandlijn bij. 

N.v.d.r.: Een pittig detail: tussen de dijk die als een atol rond het palmvormige eiland ligt en dat eiland zelf, komt in de tweede eilandengroep een gordel van paalwoningen. Die gordel is zo ontworpen dat je vanuit de ruimte een Arabische spreuk kunt lezen: "Haal de wijsheid bij de wijzen: niet iedereen die te paard zit, is een jockey". Dubaiaanse ironie?

De wereldmarkt voor baggerwerken wordt gedomineerd door een viertal ondernemingen uit de Benelux; twee Nederlandse: Boskalis en Van Oord, en twee Belgische: DEME en Jan De Nul. Jan De Nul sleept in Dubai het ene miljardencontract na het andere in de wacht, hoewel ook de Nederlandse baggergigant Kon. Boskalis gegadigd was. Wat is het geheim van de groep waarvoor jij werkt?  

Sander Vandenberghe: Je bent heel goed geïnformeerd! Ik weet niet wat het geheim is van meneer Jan De Nul, maar ik weet wel dat hij zijn bedrijf bestuurt als een trotse huisvader. Hij voelt de markt perfect aan en investeert veel in zijn bedrijf. Daardoor hebben we de modernste en snelst groeiende vloot. De expansie gaat zo snel zelfs dat de vraag naar personeel niet meer kan worden bijgehouden.

singapore_-_tshd_vasco_da_gama

Wat ik mij afvraag: wat is de zin van die immense projecten? Waarom wil men honderden kilometer extra kustlijn: is de natuurlijke kustlijn niet groot genoeg of al te volgebouwd? Zijn er risico's voor de toekomst (overstromingen, verzakkingen, aardbevingen, erosie...)? Zijn die kunstmatige eilanden echt zo paradijselijk als wordt voorgesteld?

Sander Vandenberghe: Het gaat hier vooral om een prestigeproject voor Dubai, net zoals België een Atomium heeft en Frankrijk een Eifeltoren. Natuurlijk zijn het eveneens projecten van private maatschappijen die geld willen verdienen door deze eilanden zo vol mogelijk te bouwen met hotels en luxehuizen.

Problemen zoals overstromingen en zware aardbevingen worden niet echt verwacht hier in Dubai. Erosie en verzakkingen zijn een andere zaak, maar dat hebben ingenieurs van onze klant grondig bestudeerd en de voorwaarden voor een voldoende stabiliteit zijn in het contract opgenomen.

De eilanden zullen volgens mij niet zo paradijselijk zijn doordat ze propvol zullen gebouwd worden - op palm 1 en 2 samen komen niet minder dan 60 hotels, 4000 villa's en 5000 appartementen; op palm 3 zelfs 8000 villa's.

Om de schitterende vorm van die eilanden te zien moet je een sateliet hebben. Die vormen kunnen niet gezien worden vanop de grond, dus is het net of je gewoon op het strand staat. Bovendien ben ik ervan overtuigd dat zelfs een simpel optrekje hier gigantisch veel geld zal kosten.

Hoe is het politieke leven in Dubai? Wie heeft er nu het bestuur van het land in handen?

Sander Vandenberghe: De Verenigde Arabische Emiraten zijn een federatie van zeven emiraten, elk met zijn eigen Emir die dat wordt door dynastieke opvolging. De Emirs van alle Emiraten vormen een “supreme counsel” die de ministerposten verdeelt. Het presidentschap is in handen van de Emir van Abu Dhabi en het premierschap is in handen van de Emir van Dubai, andere ministerposten worden verdeeld over invloedrijke clans van alle emiraten. De stuwende kracht achter de Waterfrontprojecten is de kroonprins van Dubai, sjeik Mohammed bin Rashid Al Maktoum.

Hoe zijn de werkomstandigheden in Dubai voor de verschillende categorieën werknemers? Is er sprake van enig syndicalisme?

Sander Vandenberghe: Er wordt gezegd dat Dubai de moderne slavernij heeft uitgevonden. Mensen uit India, Bangladesh, Pakistan en de Filippijnen worden aangetrokken met de belofte van veel geld. Maar ze kunnen enkel werk vinden via de “labour suppliers” die hun accommodatie, werkvergunning en vervoer naar het werk regelen tegen grove betalingen. Die mensen leven dan met zes in een eenpersoonskamer en het bed van de nachtploeg wordt beslapen door mensen van de dagploeg. Hun verblijfplaats ligt op 2 à 3 uur rijden van het werk waardoor ze eigenlijk maar 7 uur hebben om te slapen. Meestal zijn zij 12 uur per dag en 7 dagen op 7 en dat jaren aan een stuk aan de slag. Vakbonden zijn verboden in de Emiraten, maar regelmatig worden toch stakingen georganiseerd op de grote werven van de Arabische firma’s.

Hoe onmetelijk is de rijkdom van de VAE? Wat voorzie je dat er gebeurt op het moment dat de olie- en gasvoorraden op zijn of niet meer gegeerd (of is dat helemaal niet aan de orde)? Is er reconversie buiten toerisme? Is er genoeg zoet water? Zijn buitenlanders er welkom om er zich te vestigen?

Sander Vandenberghe: Aan de projecten die hier georganiseerd worden kan je merken dat hier eigenlijk met geld gesmeten wordt. Zo zijn er de marine projecten (3 palmeilanden, Waterfront, de eilandengroep The World, de in zee staande wolkenkrabber The Pearl, …), een grote skipiste waarbinnen het -8°C is, een geplande space-poort voor commerciële ruimtereizen, de grootste luchthaven ter wereld, het hoogste gebouw ter wereld, gigantische 'shopping mall’s' die prachtig ingericht zijn en waar je alle bekende merken vind, het enige hotel met zeven (7) sterren, en noem maar op. 

Olie en gas maken nu al slechts 20% uit van het BNP van Dubai. Je moet het de vorige Emir wel nageven dat hij een goed zicht had op de uitputtelijkheid van Dubai’s natuurlijke rijkdom en een plan opgezet heeft om Dubai op de economische wereldkaart te zetten. Daardoor wordt er nu gebouwd aan een handelscentrum waar Manhattan jaloers op zal zijn.

Zoet water wordt hier geproduceerd door grote installaties die zeewater ontzouten. Dat water wordt vooral gebruikt voor de sierbeplanting van Dubai, de vele zwembaden en voor het leidingwaternet. Flessenwater komt uit bronnen in de bergen van Fujairah en Ras al-Khaimah, twee van de andere emiraten. Door de vele ontzoutingsinstallaties in de Golf is het zoutgehalte daar al sterk gestegen. Daardoor is al een groot deel van de marine fauna en flora uitgestorven en natuurorganisaties maken zich ernstig zorgen voor de toekomst.

Hoe is jouw leven in Dubai? Is het er niet te warm? Niet te streng islamitisch? Heb je er genoeg ontspanningsmogelijkheden?

Sander Vandenberghe: Denk niet dat Dubai geen nachtleven heeft! Nooit zoveel nachtclubs op zo’n kleine oppervlakte gezien. En nu de winter aangebroken is (’s avonds nog steeds 20°C), worden ook veel muziekfestivals georganiseerd. Zo heeft Soulwax, de Belgische Dewaele broers, hier twee weken geleden opgetreden!

Van de islam merk je hier niet zoveel - enkel aan moskeeën met imams die op verschillende, soms onmenselijke, momenten van de dag hun gebed zingen. Het klopt wel dat je buiten de hotels en andere toeristische plaatsen geen alcohol krijgen zonder vergunning. Ook de mannelijke Emirati’s die gekleed zijn in hun vlekkeloze witte gewaden en vrouwen helemaal in het zwart zijn aanwijzigen dat het hier eigenlijk een Islamitische cultuur is.

Ken je nog andere Kortrijkzanen in Dubai of de VAE? Vind je het daar een aanrader voor Kortrijkse toeristen? Betaalbaar?

Sander Vandenberghe: In Dubai werken veel West-Vlamingen maar persoonlijk ken ik niet nog niemand van Kortrijk. Het is een leuke werkplaats omdat er zoveel te beleven valt; je komt er mensen tegen van allerlei slag en nationaliteit. Toch is het nu nog geen aanrader voor toeristen door al die bouwwerken, wegenwerken (kunnen we van meespreken in Kortrijk, n.v.d.r.) en er is niet echt een hartelijke sfeer. Ook is de prijs voor accommodatie torenhoog, en openbaar vervoer is zo goed als onbestaande.

Dubai-stad is heel kunstmatig, ongezellig en een beetje vuil. In de zomer is Dubai al helemaal geen aanrader, want dan kan je niet buiten behalve als je houdt van temperaturen boven 50°C in de schaduw. Voorlopig is voor de rest het leven in Dubai iets goedkoper dan in België maar enkel omdat er nog geen belastingen bestaan. Er is wel sprake van dat er binnenkort wel ingevoerd zullen worden.

Kun je er als inwijkeling gemakkelijk aan de slag of moet je meekomen met een firma?

Sander Vandenberghe: Je kan hier als inwijkeling redelijk gemakkelijk een job vinden, want veel partners van collega’s hebben hier ook werk gevonden. Meestal in het onderwijs of in een internationaal bedrijf, hoewel ook Arabische werkgevers westerse vreemdelingen aanwerven. Toch zou ik niet aanraden om onvoorbereid jouw ‘bazatse’ te pakken, want wanneer jouw accommodatie niet in uw loon berekend zit, is het financieel niet interessant hier te werken.

Welke indruk krijg je van Kortrijk als je zover leeft? En van Vlaanderen en België?

Sander Vandenberghe: Ik voel me meer Kortrijkzaan dan Emirati, hoewel ik momenteel hier veel meer verblijf. Ik volg het Belgische nieuws dagelijks en probeer via jouw blog en andere op de hoogte te blijven/komen van wat er leeft in de Kortrijkse politiek en daarrond. Ik ben niet erg Vlaamsgezind, maar nu ik zoveel weg ben van België ben ik reuzentrots om Belg te zijn.

Laatst was hier een galadiner van Belgolux, een vereniging die de Belgische en Luxemburgse 'compatriots' helpt en verenigt. Traditiegetrouw staan mosselen met frieten en Belgische bieren op het menu. Het is wel even genieten van de Belgische kost na die eeuwige Oosterse malen.

vasco

15-11-06

Kortrijk, koekenland en Brooklyn

Kortrijkmolen Breukelen

Welke Kortrijkzaan weet dat er in de Nederlandse provincie Utrecht nog een ander Kortrijk ligt? Het is een 'buurtschap' van de deelgemeente Kockengen van de gemeente Breukelen, aan de Vecht. Het bekendst is Kortrijk.nl voor zijn wipwatermolen, de Kortrijker Molen uit 1525. Het is hoogst merkwaardig dat het Nederlandse Kortrijk indertijd schijnt gesticht te zijn door gelukzoekers uit onze stad - of waren het religieuze vluchtelingen? Gelukzoekers uit Breukelen vestigden zich dan weer aan de andere kant van de Atlantische Oceaan op een plaats waarvan de naam later verbasterd werd tot ... Brooklyn.

Een tijdje geleden deed ik een oproep tot mijn lezers van buiten groot-Kortrijk om zich bekend te maken. Vanuit de Verenigde Arabische Emiraten noch uit Zweden kreeg ik enige reactie, maar wel een zeer vriendelijke mail uit Breukelen in Nederland. Mevrouw Nicole Zeilinga verliet 37 jaar geleden onze Groeningestad om als pasgehuwde echtgenote haar Nederlandse man te volgen. Maar volgend jaar maakt het koppel de omgekeerde beweging, naar ons schilderachtige woondorp Watermolen.

Het is onze gewezen en toekomstige stadsgenote die erop wijst dat in haar gemeente Breukelen een piepklein 'buurtschap' (gehucht?) bestaat met de naam Kortrijk. Meer had ik niet nodig om een zoektocht te beginnen op het internet; mijn nieuwsgierigheid was gewekt.

Wipwatermolen

Het Nederlandse Kortrijk is eigenlijk niet moeilijk te vinden. Wie de A2 neemt, de grote autostrade van Maastricht (komende van Luik) naar Amsterdam via 's Hertogenbosch, wordt even voorbij Utrecht afgeleid door een bouwkundige 'folie' van jewelste: een gigantisch hotel in de vorm van een getrouwe kopie van het keizerlijk paleis uit de verboden stad van Peking. Dat is hotel Breukelen, 141 kamers waaronder een Keizerlijke Bruidssuite, een realisatie van de groep Van der Valk. Geheel in de schaduw van die chinese draak staat een molen: welnu, dat is de Kortrijker Molen (ook Kortrijkse Molen).

hotel breukelen

Die molen, een 'wipwatermolen' gebouwd in 1525, hield met de kracht van zijn wieken en zijn pompmechanisme een polder droog met de naam Kortrijk. Door de aanleg van de A2 in 1951 werd de molen gescheiden van zijn polder. Om Kortrijk te zien moet je dus, komende uit het zuiden, naar links kijken. Vlak bij de molen ligt bovendien het treinstation Breukelen en een bedrijventerrein. Wat verder naar het oosten ligt, achter het brede en zeer druk bevaren Amsterdam-Rijnkanaal, de gemeente Breukelen.

Kortrijkse%20Molen%20Breukelen%20large

Breukelen

De gemeente Breukelen telt bijna 15.000 inwoners verspreid over 4.865 hectare. Behalve de kerngemeente (10.000 inwoners) omvat Breukelen ook de dorpen Kockengen (3500) en Nieuwer Ter Aa (1200). Breukelen zit geperst tussen voormelde vaart en de rivier "de Vecht" en is het meest verstedelijkt. De genoemde dorpen liggen in het weidengebied aan de overkant van kanaal en autoweg. In dat weidengebied liggen ook de buurtschappen Portengen, Oukoop, Oud Aa, Laagnieuwkoop, Spengen en ... Kortrijk.

Kortrijk behoort tot het duizend jaar oude dorp Nieuwer Ter Aa, maar sluit het dichtst aan bij Kockengen. Kockengen ontstond als een nederzetting van veenontginners uit het verre Frankrijk. Zij noemden hun plek hoopvol "Pays de Cocagne" of koekenland (Luilekkerland). Portengen zou dan weer afgeleid zijn van Bretagne (Pertangen), en Spengen van Spanje. 

De veenwerkers groeven sloten en greppels om hun land te ontwateren zodat ze erop konden boeren. Maar door de verdroging begon het land te zakken en in te klinken (hard te worden) zodat akkerbouw onmogelijk werd. Men ging over naar weidebouw. Door de verzakking van de bodem ontstond er risico op overstroming en moesten er dijken rond gebouwd worden. Op die dijken plaatste men molens om voordurend water weg te pompen. Kortrijk was een van die polders. 

Kortrijkpolder

Bij onderzoek van veel voorkomende familienamen in de streek ontdekten plaatselijke historici dat er nogal wat namen uit het noorden van Frankrijk en het zuiden van West-Vlaanderen opdoken - zo heet een VVD-gemeenteraadslid "de la Haije". Dat kan erop wijzen dat de plaatsnaam Kortrijk wel degelijk een verwijzing is naar onze West-Vlaamse stad. Wellicht zijn ook uit onze streek gelukzoekers meegetrokken met die Franse emigranten. Het zou ook kunnen dat door de godsdiensttroebels op het einde van de 16de eeuw Kortrijkse protestanten naar daar zijn gevlucht. Zo is bekend dat de bekende schilder Roelandt Savery, geboren in Kortrijk in 1576, uitweek naar die streek; hij overleed in 1639 in Utrecht. 

In Noord-Amerika is in 1625 in opdracht van de West-Indische Compagnie een ander Breukelen gesticht. In Engelstalige monden was dat al vlug Brooklyn, thans met 3 miljoen inwoners een onderdeel van wereldstad New York. Ondanks het schaalverschil is er sinds 1927 een officiële uitwisseling tussen beide plaatsen. Maar zou men in Breukelen weten dat er in het West-Vlaamse Kortrijk een speciaalzaak in jeans bestaat met de naam Brooklyn?

Regenboog

Politiek gezien is Breukelen ook interessant. Er heerst na de gemeenteraadsverkiezingen van begin dit jaar een regenboogcoalitie van CDA (christendemocraten, 3 gemeenteraadsleden), VVD (liberalen, 3), PVDA (sociaaldemocraten, 2), Christenunie (protestants, 1), GroenLinks (1) en SGP (gereformeerd, 1). In de oppositie zitten de partijen Streekbelangen '93 (3 raadsleden) en D'66 (progressief-liberaal, 1). Toch is de burgemeester en voorzitter van de gemeenteraad de heer F.C. Dales van D'66. In Nederland worden de burgemeesters (politiek) benoemd door de regering en het zijn eigenlijk ambtenaren.

In de voorbije verkiezingen verloren Streekbelangen (-1) en de verdwenen Algemene Seniorenpartij (-1) pluimen ten voordele van VVD en PVDA (elk +1). Er zijn nu 3 wethouders (schepenen): Bert Nagel van CDA, Klaas Wiersema van VVD en Gerjet Wisse van PVDA. Plaatsvervangend voorzitter van de gemeenteraad is W. van  den Bosch van SGP. De meerderheid vertegenwoordigt 74% van de kiezers.

Een eigenaardigheidje van het Nederlandse gemeenterecht is dat men bij de benoeming van wethouders mag gaan zoeken buiten de gemeente. Een wethouder maakt er geen deel uit van de raad; een beetje zoals bij ons een minister geen parlementslid kan blijven. Welnu, CDA-wethouder Nagel was pas verkozen als gemeenteraadslid in de gemeente Wijdemeren (150 voorkeurstemmen); hij is aangezocht voor zijn grote ervaring op gebied van financiën en milieu.

Maar a propos: is Kortrijk-Breukelen geen uitgelezen bestemming voor een verrassingsreis met vertrek vanuit Kortrijk aan de Leie?

Zie ook: http://www.breukelen.nl en http://www.hotelbreukelen.nl

 

12-11-06

Golf in Kortrijk? Structuurplan herbeginnen!

liblan

In het openbaar onderzoek voor het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan Kortrijk duikt in één (1) bezwaar het voorstel op om plaats te reserveren voor een golfterrein. Die optie was niet in het ontwerp opgenomen omdat er tot tweemaal toe in het college van burgemeester en schepenen beslist was dat niet te doen. Toch was dat ene bezwaar voldoende om de Gecoro en later de meerderheid van het stadsbestuur overstag te laten gaan. Vooralsnog wil men de optie golf opnemen in het structuurplan.

Een zeer risicovolle zwenking, als je het mij vraagt. Die optie is niet voorgelegd aan enig openbaar onderzoek. Door ze er in extremis op te nemen, riskeert Kortrijk dat de hogere overheid (Provincie en Vlaamse Regering) het structuurplan ondanks goedkeuring in de gemeenteraad afwijst en dat men de hele operatie mag herbeginnen. Is een project van twijfelachtig allooi, zoals een ongastvrij gazon van 60 hectare dat niet is opgenomen in de Golfmemorandums van de Vlaamse Regering, dat risico waard?

Ik ben niet tegen de golfsport. Ieder diertje zijn pleziertje. Maar niet ten koste van alles! Golf is een sport die veel ruimte nodig heeft. Je kunt niet gelijk waar een golfterrein aanleggen; daarvoor is de ruimte in Vlaanderen en vooral in het verstedelijkte Kortrijk te schaars geworden.

Groot was dan ook mijn verbazing bij het zien van het ontwerp van gemeentelijk ruimtelijk structuurplan Kortrijk dat het stadsbestuur aan de gemeenteraad (13 november 06) voorlegde ter goedkeuring. Op advies van de Gecoro (gemeentelijke commissie voor ruimtelijke ordening) en op basis van 1 bezwaarschrift was dat ontwerp aangedikt met het voornemen een golfterrein aan te leggen op het grondgebied van onze stad.

Die beleidszwenking is een radicale breuk met het standpunt dat het stadsbestuur tot voor enkele weken altijd had ingenomen: in Kortrijk is geen plaats genoeg voor een golfterrein van zowat 60 hectaren. Dat standpunt is in overeenstemming met de mening van zowel de provinciale als de Vlaamse overheid. Dat laattijdig gepruts aan het structuurplan gebeurt bovendien na het openbaar onderzoek. Omdat een voorstel met een dergelijke impact niet kan zonder openbaar onderzoek, riskeert die onbesuisde wijziging de bekrachtiging door de hogere overheid van het Kortrijkse structuurplan - waar voor de rest overwegend goede zaken in staan - in gevaar te brengen.

Behoeftig

Het bezwaarschrift in kwestie kwam van mevrouw Pia Piette-Ingelbeen (van het domein Wulvendael in de Wolvendreef). Het zijn haar argumenten die grotendeels de tekstaanvulling bij het structuurplan schragen. Wonderbaarlijk genoeg onderbouwt zij haar stelling met te wijzen op de "democratisering" van de golfsport. Dat is niet erg geloofwaardig. Hoewel - toegegeven - het tijdverdrijf niet langer gereserveerd is voor de 'happy' few, zijn zelfs de laagste lidgelden van 1000 euro per jaar voor de meeste Kortrijkzanen toch nog iets te hoog gegrepen.

Bovendien spreekt de sportieve dame zichzelf tegen. Zij ziet het golfterrein als "een troef voor het aantrekken van bedrijven in de regio" door "de leefkwaliteit van het topkader" te verbeteren. Verder schrijft zij dat de golf ook een middel is "om een groot deel van het medisch en academisch korps te motiveren om zich in de streek te vestigen" (ja, bijvoorbeeld op goedkope bouwgrond aan de groene kant van Moeskroen!).

In elk geval is die ene aangetekende brief geen bewijs van de nijpende behoefte aan een golfterrein in Kortrijk. Die behoefte blijkt ook niet uit een studie die de Vlaamse Regering in 2004 liet uitvoeren door het West-Vlaams Economisch Studiebureau. Op basis van dat onderzoek is een Vlaams Golfmemorandum uitgewerkt (en onlangs geactualiseerd) waarin Kortrijk niet voorkomt. Er blijkt nood te zijn aan een uitbreiding van de bestaande terreinen in Damme en Ieper-Palingbeek en aan een nieuw terrein in Knokke. Dat is alles voor West-Vlaanderen.  

Ook in het Provinciaal Ruimtelijk Structuurplan, waarnaar het Kortrijkse zich moet schikken, is geen sprake van een golfterrein op het grondgebied van onze stad. Overigens stemde in de Gecoro niet alleen Jan Desmet van de milieu- en natuurverenigingen en Daniël Sobry van de landbouwsector tegen maar ook Jacques Oosterlinck, de vertegenwoordiger van de sportsector!

Gazon of landschap?

De Vlaamse Regering heeft een 'checklist' opgesteld voor plaatsen waar eventueel een golfterrein zou kunnen komen. Zo is een golfterrein uitgesloten in "agrarische gebieden met bijzondere waarde", in "bouwvrij agrarisch gebied", in "beschermde landschappen" of op "terreinen in 100% agrarisch gebied volgens het gewestplan". Het gebied dat de Kortrijkse golflobby (Leiedal, CD&V, VLD, ACW ...) op het oog heeft, het 'zuiden van Kortrijk' tussen het Kennedypark, het Stadsgroen Marionetten en Bellegem, is voor het grootste deel "landschappelijk waardevol landbouwgebied". Het voorstel gaat dus regelrecht in tegen het Vlaamse golfbeleid.

In het advies van de Gecoro was de gewenste plaats voor de golf aangegeven: "in het zuiden". Het stadsbestuur (minus sp.a-schepen Philippe De Coene die tegen de golf stemde) heeft die precieze ligging geschrapt om geen slapende honden wakker te maken. Op de Gecoro kwam er op slag felle tegenstand van de vertegenwoordiger van de landbouw, Daniël Sobry. Het kon niet zijn dat de landbouw nog meer hectaren zou kwijtspelen. In de komende jaren zag hij een grote overschakeling op teelten zoals koolzaad en andere biobrandstofgewassen en daarvoor hebben de boeren grond nodig.

Daniël Sobry deed dan maar de suggestie om die golf aan te leggen in het Stadsgroen Marionetten, een natuurontwikkelingsgebied van 60 hectare, precies de oppervlakte voor een golfterrein met 18 holes. Door de precieze ligging van het gewenste terrein in het vage te laten, is zelfs die optie niet uitgesloten!

In de tekst die aan het Kortrijkse structuurplan is toegevoegd wordt het golfterrein voorgesteld als "een meerwaarde voor recreanten" aangezien het ingekaderd wordt in "het netwerk van groenvoorzieningen, fiets- en voetpaden". Dat is nu waarlijk de werkelijkheid op zijn kop zetten. Het beoogde terrein is nu een echt wandel- en fietsparadijs, doorspekt met landbouwwegen en 'stapsteentjes' en 'kerkwegels'. Als er daar een golfterrein komt van 60 hectare, zal er ferm gesnoeid worden in die oeroude 'trage verbindingen'.

Tevens geneert men zich niet om de aanleg van een golfterrein voor te stellen als "landschapsopbouw". Wie gaat kijken, ziet dat er momenteel een prachtig landschap ligt, glooiende hellingen waarop landbouw en natuurrelicten elkaar afwisselen. Als men die schitterende panorama's zal inkleuren met eentonig groen van gemillimeterd gras, is dat landschapsafbraak.

Sommigen durven dat golfterrein zelfs voorstellen als een verrijking van de natuurwaarden in dat gebied. In de gemeenteraad zei schepen Frans Destoop (CD&V, ACW) een golfterrein voor de natuur hoger in te schatten dan bijvoorbeeld een sparrenbos in de Ardennen. Wat er ook van zij, ik geloof nooit dat natuurwaarden zoals een kolonie wilde konijnen of mollen daar welkom zullen zijn; met die holengravende fauna zullen de 18 holes al rap het gezelschap krijgen van honderden andere gaten.

Gewoonweg dom

Ten slotte is die zeer laattijdige wijziging van het Kortrijkse structuurplan heel onverstandig: de Bestendige Deputatie kan het hele plan afwijzen wegens procedurele fouten. Het voorstel van een golfterrein van zowat 60 hectare in Kortrijk heeft een belangrijke impact op de ruimtelijke ordening. De weerslag is voor de ruimte heel wat ingrijpender dan andere toevoegsels (zoals de mogelijkheid van een overdekt 50 m-zwembad).

Voorstellen met een dergelijke weerslag op de ruimtebalans moeten voorgelegd worden aan openbaar onderzoek en aan het advies van de provinciale en gewestelijke instanties. Door die optie golfterrein toe te voegen na het openbaar onderzoek denkt men te ontsnappen aan die vereiste. Dat zal niet waar zijn.

Die onbesuisde actie is trouwens helemaal niet nodig. Het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan Kortrijk kan gerust goedgekeurd worden zonder die golf: in de loop van de planperiode kan het plan herzien en gewijzigd worden. Nu is het risico niet denkbeeldig dat het hele openbare onderzoek opnieuw zal moeten gebeuren, met maanden zoniet jaren vertraging tot gevolg.

Woelige gemeenteraad

Ik heb al die argumenten in het lang en het breed uit de doeken gedaan in de gemeenteraad. Logischerwijze vroeg ik dan ook een gesplitste stemming: ik wou dat de gemeenteraad de mogelijkheid kreeg om het golfterrein te schrappen. Dat kon niet zijn, antwoordde de golflobby. Er kon alleen gestemd worden over het geheel.

Allee toe, dat is zo een regel die men ter plekke uitvindt om de democratie te fnuiken. Toen wij op ons stuk bleven staan, werd de gemeenteraad geschorst voor een half uur. En staatssecretaris Van Quickenborne, ook Kortrijks gemeenteraadslid, maar driftig bellen naar zijn kabinet om advies te krijgen over de gevraagde manier van stemmen.

Uiteindelijk is er eerst gestemd over de vraag of we wel gesplitst mochten stemmen, een nooit gezien en uiterst betwistbaar manoeuvre. De wisselmeerderheid van CD&V en VLD maakte die gesplitste stemming onmogelijk. Bij de (unieke) stemming over het geheel hebben wij ons met de sp.a dan maar onthouden. Ik vraag mij wel af of de beslissing van de gemeenteraad in die omstandigheden geldig is...

11-11-06

Structuurplan Kortrijk: openbaar onderzoek maat voor niets?

ven14

Ruimtelijke structuurplannen moeten stilaan de dertig jaar oude gewestplannen vervangen. Ook in Kortrijk is de procedure voor een gemeentelijk ruimtelijk structuurplan al geruime tijd aan de gang. Een onderdeel van die procedure is een openbaar onderzoek. 39 bezwaarschriften van burgers, verenigingen en instanties kwamen binnen, met een menigte van uiteenlopende bezwaren op het ontwerp van structuurplan. Die bezwaren moesten behandeld worden door de Gecoro (Gemeentelijke Commissie voor de Ruimtelijke Ordening).

De commissie heeft er zich, op aansturen van haar voorzitter, wel heel gemakkelijk van af gemaakt - met alle begrip voor de zware opdracht. In plaats van de bezwaren inhoudelijk te bespreken, heeft men zich voor de meeste punten beperkt tot een verwijzing naar vroeger ingenomen standpunten, waarna onmiddellijk werd gestemd. Waarnemers van de politieke fracties werden daarbij geweerd. Het openbaar onderzoek is dus grotendeels een maat voor niets geweest. Het getuigt niet van veel respect voor burgers die de moeite doen om na te denken over de ruimtelijke ordening in hun stad. Ik vraag mij bovendien af of hier geen procedurele fout is gemaakt die de verdere afhandeling van het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan Kortrijk op de helling zet!

Een ontwerp van Gemeentelijk Ruimtelijk Structuurplan Kortrijk werd in mei goedgekeurd door de gemeenteraad. Ik noemde het een "proper werkstuk" en keurde het dan ook goed. Wel kondigde ik aan gebruik te zullen maken van het (verplichte) openbaar onderzoek om een bezwaar in te dienen tegen de optie om van de 8 hectare resterende open ruimte tussen de Venningwijk en Harelbeke de helft af te nemen voor een "lokaal bedrijventerrein" (een snelwegzichtlocatie voor een paar showrooms). Van dat democratisch recht heb ik dan ook gebruik gemaakt.

Mijn bezwaarschrift was slechts een van de 37 die binnen de termijn van 18 mei tot 15 augustus toekwamen op het stadhuis. Onder die bezwaarschriften tref je er ook een aan van het Vlaamse Gewest (Afdeling Ruimtelijke Planning) en een van de Provinciale Commissie voor Ruimtelijke Ordening (Procoro). Na de termijn kwam het officiële advies van de Bestendige Deputatie van West-Vlaanderen.

Die bezwaarschriften moesten in de eerste plaats voorgelegd worden aan de Gecoro. De stedenbouwkundige diensten van Kortrijk, onder leiding van Pieter Jacobs, ambtelijk secretaris van de Gecoro, verknipten die grote oogst aan reacties tot 110 "argumenten". Dat paardewerk vergemakkelijkte aanzienlijk de zware opdracht van de Gecoro. Maar die behandeling door de Gecoro (op 13 en 20 september en 4 oktober) verliep hoogst merkwaardig en, volgens mij, op een manier die niet door de beugel kan.

'Bespreking' achter gesloten deuren

Vooreerst werden de waarnemers van de politieke fracties van Kortrijk geweerd uit de besprekingen. De Gecoro bestaat uit 15 vertegenwoordigers van de "maatschappelijke geledingen" en 6 deskundigen. De vergaderingen kunnen bijgewoond worden door een vertegenwoordiger van elke politieke fractie van de Kortrijkse gemeenteraad (ikzelf voor de sp.a), zonder dat die waarnemers zich mogen mengen in het debat; de waarnemers mogen zelfs de stemmingen niet bijwonen om elke beïnvloeding van de beraadslaging te voorkomen. Ik sta achter die aanpak.

Maar deze keer kregen wij als waarnemers samen met de uitnodiging van de vergaderingen de wenk om niet af te komen. De reden was de volgende. De lijst van de te bespreken "argumenten" (deelbezwaren) was lang (110 opmerkingen). Men vond het geraadzamer om onmiddellijk na de bespreking van elk punt apart over te gaan tot de stemming. En aangezien de politieke waarnemers toch bij elke stemming de vergadering moeten verlaten, zouden zij meer aan de deur vertoeven dan in de vergaderzaal. Alsof men de bespreking niet anders had kunnen organiseren, bijvoorbeeld in blokken van 10 of 20 opmerkingen vooraleer tot stemming over te gaan...

Inhoudelijke bezwaren van tafel geveegd

Uit het verslag, dat wij als waarnemer toch hebben gekregen, blijkt dat die besprekingen overigens tot het minimum zijn beperkt gehouden. Voorzitter Bert Vanbelle, gewezen plannenmaker van Leiedal, wees erop dat de Gecoro het ontwerp van gemeentelijk ruimtelijk structuurplan reeds had goedgekeurd op 29 maart 2006. Daaruit trok men volgende eigenaardige conclusie: het plan is een "consensusdossier, waarbij de verschillende leden afzonderlijk hun opmerkingen hebben, maar het kan niet de bedoeling zijn om voorafgaande discussies opnieuw te voeren".

Jamaar, waarom is er een openbaar onderzoek als de commissie al op voorhand zegt toch geen rekening te zullen houden met bedenkingen die afwijken van haar eerder ingenomen standpunten? Na protest van bepaalde leden licht de voorzitter zijn standpunt als volgt toe: "Slechts argumenten die wijzen op foutieve gegevens, nieuwe gegevens of tekortkomingen kunnen aanleiding geven tot een voorstel van tekstwijziging". Overduidelijk wou hij dus niet dat men zou ingaan op argumentaties die een nieuw licht konden werpen op een bepaald punt; alleen tekstcorrecties en correcties van punten gebaseerd op verkeerde feiten waren toegestaan.

Neem nu de bezwaren tegen de KMO-zone Venning. Niet toevallig was dat het punt waartegen in het openbaar onderzoek de meeste bezwaren werden ingediend. Niet minder dan 7 bezwaarschrijvers kantten zich tegen de 'lokale bedrijvenzone Venning'. Daaronder vind je verscheidene buurtbewoners (spontaan, zonder dat er een petitieactie werd opgezet!), Natuurpunt Kortrijk, de Stedelijke Milieu- en Natuurraad, en Groen!-gemeenteraadslid Cathy Matthieu.

Zonder enig argument werden alle aangetekende brieven van tafel geveegd met een verwijzing naar het vroeger ingenomen standpunt. Twee Gecoro-leden stemden tegen: voorspelbaar Jan Desmet als vertegenwoordiger van de milieuverenigingen maar ook Jacques Oosterlinck, die de Kortrijkse sportwereld vertegenwoordigt. Op die manier is de Gecoro niet (nu niet maar ook eerder niet) ingegaan op bijvoorbeeld mijn opmerking dat de KMO-zone slechts kan ontsloten worden voor vracht- en klantenverkeer met grote schade voor de natuur en het wooncomfort in de nabijgelegen wijk en straten - de jongste "oplossing" (?) die sommigen lanceren zou erin bestaan dat men de Vennestraat langs de spoorweg zou doortrekken dwars en vernietigend door de Vlindertuin!

Gevolgen?

Volgens de procedure die vastgelegd is in de Vlaamse decreten voor Ruimtelijke Ordening, kan een gemeentelijk structuurplan slechts goedgekeurd worden indien de Gecoro "een gemotiveerd advies" heeft uitgebracht over de bezwaren zoals die tot uiting kwamen in het openbaar onderzoek. Er kan sterk betwijfeld worden of het advies van de Kortrijkse Gecoro wel voldoende is gemotiveerd, aangezien de bezwaren niet ten gronde zijn besproken. Als dat niet zo is, kan dat betekenen dat de procedure moet herbegonnen worden.

10-11-06

Les Misérables, persoonlijk standpunt

les misérables
Schooiers zijn wij, zowel VLD als sp.a-spirit! Nu ten alle kante 'afspiegelingscolleges' worden gevormd met zeer brede coalities, laten wij ons in Kortrijk als reservewielen van de CD&V-limousine behandelen. Samen hadden wij de helft van de schepenzetels kunnen opeisen. Nu scheept de CD&V bijna 40% van de kiezers af met anderhalf mandaat. Is het al te laat om de historische ban te doorbreken en het gezond verstand te laten zegevieren?
 
De stroom verontwaardigde reacties blijft aanhouden. Te veel kiezers zijn teleurgesteld door een coalitievorming die ingaat tegen de keuzes die ze in het stemhokje hebben laten blijken. Ik voel mij verplicht hier nogmaals op terug te komen.
 
De kiezers hebben de kaarten in Kortrijk geschud zoals ze er nu bij liggen: de CD&V van Stefaan De Clerck en Guy Leleu verliest meer dan 5% en strandt op 40%; VLD (plus 0,7% tot 21,5% - 9 zetels) en sp.a-spirit (plus 2,5% tot 18% - 7 zetels) gaan vooruit. Groen! sleept met 5,6% (min 1,8%) 1 zetel uit de brand. Vlaams Belang piekt tot 14,4% en maakt met zijn 6 zetels een democratische meerderheid zonder CD&V (18 zetels) onmogelijk.
 
Minderwaardigheidscomplex
 
In de eerste uren en dagen na de verkiezingen is, ondanks alle stoere verklaringen, de frank niet gevallen bij de eeuwige minderheidspartijen van vroeger. Liberalen en socialisten hebben niet in de gaten gehad dat er iets fundamenteels is veranderd in de Kortrijkse politiek: ze zijn samen bijna even groot geworden als de christendemocratische heersers van altijd. Behept met een minderwaardigheidsgevoel bleven de partijen van paars de CD&V erkennen als de meester van de situatie. De CD&V had geen moeite om zich ook op die manier te gedragen; de arrogantie van de macht zit erin gebakken.
 
Een groot deel van de Kortrijkse bevolking is de oranje alleenheerschappij beu. Het is niet waar dat die ontevredenheid enkel en alleen richting Vlaams Belang ging. Een pak stemmen verschoven ook naar VLD en sp.a-spirit, die samengeteld op die manier bijna evenveel stemmen (èn zetels: 16 tegen 18) behaalden als CD&V. Die vaststelling is misschien nog belangrijker dan de constatatie dat de CD&V voor het eerst in de geschiedenis haar absolute meerderheid in zetels is kwijtgespeeld. Het duidt erop dat de politieke mentaliteit in Kortrijk grondig en onomkeerbaar aan het veranderen is: Kortrijk is niet langer een christendemocratische burcht.
 
Die fundamentele verschuiving heeft geen gevolgen gehad in de coalitievorming na de verkiezingen. Dat hebben sp.a-spirit en VLD uitsluitend aan zichzelf te danken, gehypnotiseerd als ze waren door de schijnbare machtspositie van CD&V.
 
CD&V heeft het vooreerst niet tot ernstige onderhandelingen laten komen. 'Divide et impera' is nog altijd de stelregel, Rome getrouw. De Clerck en Leleu hebben de mogelijke coalitiepartners - waarbuiten ze niet konden - platweg tegen elkaar uitgespeeld. Een voor een werden "de reservewielen" geconvoceerd op een vernederend sollicitatiegesprek in het door Stephane Beel verbouwde herenhuis op de Damkaai.
 
VLD (9 zetels, 21,5% van de stemmen) deed een laagtebod van twee schepenmandaten; sp.a-spirit (7 zetels, 18% van de stemmen), die daarvan niet op de hoogte was, vroeg er drie, naar evenredigheid van haar sterkte. In extremis zakte sp.a-spirit dan naar twee, waarna CD&V Quicky kon overtuigen om voor de VLD genoegen te nemen met nog een half zeteltje minder (eigenlijk wilden zij er maar 1 afstaan, maar dat extra halve mandaat is letterlijk afgeschooid met argumenten als "We moeten ook nog iets hebben voor Marie-Claire op het einde van haar carrière"). Ik weet niet wie zich het meest moet generen voor die beschamende ontwikkeling, de arrogante CD&V of de partijen die zich hebben laten behandelen als reservewielen.
 
De wil van de kiezers
 
CD&V heeft dus eens te meer de lakens uitgedeeld, zoals ze zich voornemen dat in de komende zes jaar te blijven doen. Hoe helemaal anders ware de situatie geweest als VLD en sp.a-spirit zich niet hadden laten opjagen maar even hadden nagedacht. Als ze het sollicitatiegesprek bij De Clerck hadden afgewezen en samen ernstige onderhandelingen hadden geëist, dan konden ze met 16 zetels tegen 18 (39,5% van de kiezers vertegenwoordigend tegen 40%) een ernstige verdeling van de mandaten hebben afgedwongen. CD&V had de bittere pil moeten slikken; een alternatief was ondenkbaar.
 
Concreet zou dat betekenen dat CD&V genoegen moest nemen met de helft van de mandaten, waar ze er nu 8,5 van de 11 usurperen. Een mogelijke, eerlijke verdeling zou de volgende zijn geweest. CD&V als grootste partij de burgemeester - een post die traditioneel wordt aangerekend als twee mandaten. Daarbij konden de christendemocraten nog een claim leggen op een drietal schepenen en het voorzitterschap van het OCMW - evenveel waard als een schepenambt. VLD zou in een dergelijke constellatie drie schepenambten mogen invullen en sp.a-spirit twee (waarmee de socialisten wel een beetje onderbedeeld zouden zijn). Andere combinaties zijn mogelijk. Maar het weze duidelijk dat een dergelijke verdeling heel wat beter de wil van de kiezers zou respecteren.
 
Afspiegelingscollege?
 
De CD&V-VLD-sp.a-spirit-bestuursploeg die op die manier aan het bewind zou komen, begint trekken te vertonen van een 'afspiegelingscollege'. Een afspiegelingscollege is een college van burgemeester en schepenen waarbij de mandaten evenredig zijn verdeeld volgens de fracties aanwezig in de gemeenteraad. In Nederland is dat in veel streken de gebruikelijke gang van zaken; in België is het om historische redenen zeer abnormaal. Ook in Nederland is het niet verplicht om de collegemandaten (wethouders) evenredig te verdelen, maar men doet het er in veel gemeenten spontaan. Meer zelfs: afspiegelingscolleges zijn er aan een revival toe.
 
Ook bij ons zie je bestuurders met veel verantwoordelijkheidszin kiezen voor de opname van de belangrijkste politieke strekkingen van de gemeenteraad in het schepencollege. Het voorbeeld van Oostende, waar sp.a de absolute meerderheid heeft en toch CD&V en VLD mee in de boot neemt, krijgt hoe langer hoe meer navolging.
 
Het grote bezwaar tegen die heel-brede coalities is dat het Vlaams Belang het monopolie van oppositie krijgt en nog meer dan anders de stemmen van de ontevredenen aanzuigt. Dat is niet uitgesloten als het politieke debat tussen de meerderheidspartijen binnenskamers wordt gevoerd. Maar ik kan mij heel goed een dergelijke 'tripartite' - en waarom zouden wij er Groen! ook niet bijnemen? - voorstellen waarin dat anders wordt gespeeld. Hoe meer partijen deelnemen aan het bestuur, hoe intenser het politieke debat, op voorwaarde dat elke partij inhoudelijk wil werken. In plaats van een interne discussie kan evengoed een weliswaar beschaafd maar openlijk debat worden gevoerd, waarbij de kiezers een duidelijk beeld krijgen waarvoor elke partij staat.
 
Ik besef dat al die beschouwingen vijgen na pasen zijn. De teerling is geworpen voor de komende zes jaar (of daagt bij liberalen en socialisten nog het licht?). De anderhalve VLD-schepen - "nodig eens een eenzame uit" - zal al ras beseffen dat hij-en-een-halve-zij op vijandelijk terrein spelen; ze worden geduld maar zijn eigenlijk niet welkom. Sp.a-spirit mag niet meedoen aan het beleid. Persoonlijk vind ik het helemaal niet erg om oppositie te moeten voeren, integendeel. Maar misschien moeten wij voor 2012 onthouden dat wij ons niet meer mogen gedragen als schooiers. De kiezers hebben het anders gewild.