22-02-08

Biersteker laat Kortrijk wachten op de sleutel van de Raadskelder

raadskelder stadhuis

Op Allerzielendag 2006 schreef ik dat ik akkoord kon gaan met het opzeggen door het stadsbestuur van de handelshuur van de Raadskelder, omdat de huurprijs die 'brouwer' A. De Grijse betaalde, te laag was. Ik had minder begrip voor de beslissing om voortaan elke horecabestemming voor de historische kelders van het stadhuis uit te sluiten. Die kelders hadden die bestemming altijd gehad. Maar nu weet ik waarom het stadsbestuur zo categoriek tegen een nieuwe herbergfunctie was: om niet te veel schadevergoeding te moeten betalen aan huurder NV Etablissementen A. De Grijse. Intussen is er een akkoord tussen stad en biersteker, na maanden van getouwtrek waarbij de biersteker de sleutels van de Raadskelder achterhield.

De Kantyne

Egied Van Hoonacker is in zijn standaardwerk over het Kortrijkse herbergleven (2002) in de geschiedenis van het café in de kelder van het stadhuis van Kortrijk kunnen teruggaan tot 1822, in volle Hollandse periode. In 'La Feuille de Courtrai' - een officieus Kortrijks staatsblad? - maakte het stadsbestuur bekend dat de stadhuiskelder, "De Kantyne", zou verpacht worden voor een periode van 3-6-9 jaar. Zelf vond ik sporen van nog eerdere herbergactiviteiten onder het stadhuis. Zo kun je in het Rijksarchief vinden dat het Kortrijkse Ambacht van de Zilversmeden van 1745 tot 1793 elk jaar zijn "rekeningen" liet voorlezen "in de herberg van de kelder van het stadhuis, De Raadskelder genaamd".

In elk geval was die kelder, na jaren leegstand en na een grondige, niet altijd even oordeelkundige renovatie, sinds 1980 in handelshuur gegeven aan de gekende Kortrijkse 'brouwer' - die niet meer brouwde maar een groothandel in bier dreef - A. De Grijse. De laatste jaren draaide het knusse etablissement, na een te snelle opeenvolging van uitbaters, niet meer zoals het hoort. En de ruimte heeft stilaan weer behoefte aan een stevige opknapbeurt. Het stadsbestuur besloot dan ook in het najaar van 2006 de handelspacht op te zeggen. De gemeenteraad keurde dat goed. 

Nu kun je een handelshuur niet zomaar opzeggen. Artikel 16 van de handelshuurwet noemt slechts 5 geldige redenen om op te zeggen, zelfs op het einde van de wettelijke termijn van 9 jaar. Een opzegging om een andere reden of zonder opgave van redenen, komt de verhuurder op een schadevergoeding te staan van minstens drie jaar huur, te betalen aan de huurder. Geldige opzegredenen zijn: 1. het goed zelf gaan gebruiken - schepen Jean de Bethune aan de tap, stel je voor! -, 2. het goed een bestemming geven die elke handel uitsluit, 3. het goed afbreken of strippen tot op de ruwbouw, 4. grove tekortkomingen van de huurder, 5. het aanbod van een hogere huurprijs van een andere kandidaat-uitbater.

De Zwarte Leeuw

Ik blijf het jammer vinden dat het stadsbestuur niet heeft geopteerd voor de 5de mogelijkheid. Gekozen werd voor nummer 2: het uitsluiten van elke handelsbestemming in de komende jaren, het einde van een eeuwenlange traditie. Wat men er dan wel mee wou beginnen, wist en weet het stadsbestuur nog niet. In de gemeenteraad heb ik gevraagd om die interessante ruimte, de authentieke kelders van de huizen die indertijd zijn afgebroken om het stadhuis te bouwen (De Baars, De Zwarte Leeuw en De Stoutenbergh), niet te laten verworden tot een stapelkot. De burgemeester antwoordde dat het niet uitgesloten was dat de kelders na renovatie zouden ingeschakeld worden in het "stadhuisgebeuren", lees recepties en kleinere plechtigheden.

Maar zelfs al opteer je voor die tweede geldige reden, dan nog ontsnap je niet aan het betalen van een vergoeding aan de huuder waarvan je afscheid neemt. Een normale vergoeding is dan een jaar huur, in casu 10.224,48 euro, volgens artikel 25 van de handelshuurwet. Als je kiest voor reden 5, een nieuwe huurder die meer betaalt, dan betaal je een vergoeding van twee jaar; maar dat kan je normaliter wel recupereren in de nieuwe hogere pachtprijs. 

Het stadsbestuur heeft een poging ondernomen om aan die schadevergoeding te ontsnappen. Men is gaan onderhandelen met de firma De Grijse.  Het grote argument was dat de huurder de kelders had laten vervallen. Intussen bleek er een arrest van het Hof van Cassatie (1991) te bestaan waarin dat argument naar de prullemand was verwezen.

Bij zijn sleutels 

De tegenpartij liet zich niet doen. De wet geeft aan de huurder namelijk het recht de sleutel van het goed achter te houden zolang de opzegging niet is geregeld. En dat heeft A. De Grijse ook gedaan. Wij hebben met de gemeenteraad al die tijd vergaderd boven kelders waarin niemand nog binnenkon! De brouwer had de stad goed bij zijn ... sleutels.

Aan die potsierlijke toestand kan nu een einde komen. Het college van burgemeester en schepenen heeft op 12 februari jl. beslist in te stemmen met de betaling van voormelde uitzettingsvergoeding. In ruil wordt aan de Etn. A. De Grijse N.V. gevraagd daarmee in te stemmen met het definitieve einde van de handelshuur. De stad van zijn kant verbindt er zich toe geen horeca-uitbating in de kelders van het stadhuis toe te staan in de komende 9 jaar. Toch wordt de deur voor een nieuw café niet helemaal dichtgedaan: als De Grijse akkoord is, kunnen er wel weer horeca-activiteiten komen. De biersteker krijgt dus een veto-recht... 

Zie ook mijn vorig stuk hierover.

17-02-08

Welke Kortrijkse verenigingen verliezen hun stadssubsidies?

AC1
Ondanks de sussende woorden van de burgemeester op de gemeenteraad is het rijke Kortrijkse verenigingsleven er nog altijd niet gerust in. Men heeft gehoord dat de stedelijke subsidiepot voor de culturele verenigingen (sport en jeugd incluis?) met 10 % zal krimpen. Bart Caron, spirit, legde het stadsbestuur daarover op de rooster. Hij kreeg wel enkele verwijten naar zijn hoofd geslingerd - desinformatie! - , maar geen geheel duidelijk antwoord. "Normale" verenigingen hoeven zich geen zorgen te maken over hun jaarlijkse toelage; maar wat is nog normaal? Het verenigingsleven hecht intussen weinig geloof aan besparingsargumenten. Want, hoort men her en der, de burgemeester heeft wel 1,7 miljoen euro over voor de verbouwing van de zogenaamde kunstenfabriek op Buda. Persoonlijk vind ik dat het ene niet veel met het andere te maken heeft.

Kunstenfabriek

De jaarlijkse hoogmis van de Kortrijkse culturele verenigingen is de algemene vergadering van de cultuurraad, onderdeel verenigingsplatform. Afgevaardigden van alle Kortrijkse sociaal-culturele verenigingen werden daar dit jaar opgeschrikt door een toespraak van cultuurraadvoorzitter Bob Carron (niet te verwarren met spiritpoliticus Bart Caron). Daarin vertelde hij dat hij bij de stedelijke directie Cultuur was geroepen. Daar kreeg hij te horen dat er een globale daling van 10% zou komen op de subsidies aan de verenigingen. Meer nog: die verenigingen zouden meer moeten betalen voor het gebruik van stadslokalen en -materieel. Ook sport- en jeugdverenigingen zouden moeten inleveren. De voorzitter werd op diezelfde algemene vergadering, ten overstaan van de afgevaardigden van alle Kortrijkse verenigingen, boudweg tegengesproken door burgemeester Stefaan De Clerck, ook mede-bevoegd voor cultuur. Maar die tegenstrijdige signalen konden de onrust in het verenigingsleven niet wegnemen.

Dat kwam spiritraadslid en cultuurspecialist Bart Caron ter ore. Hij dacht eerst dat het een loos gerucht was, maar na onderzoek in de sector die hij zo goed kent - ooit was hij zelf cultuurambtenaar in Kortrijk - bleek het verhaal wel degelijk te kloppen. Verontwaardigd ondervroeg Caron daarover het stadsbestuur in de gemeenteraad van februari. Hij wees erop dat de subsidies voor het verenigingsleven op de begroting 2008 nog maar pas lichtjes waren verhoogd en dat ze nu weer drastisch zouden verminderd worden. Hij waarschuwde de burgemeester voor de ongewilde gevolgen van zijn onbesuisd beleid. Zo is het niet verwonderlijk dat er bij de verenigingen protest komt tegen voorgenomen projecten. 

Zoals Bart Caron ben ik er niet tegen dat de stad geld stopt in de verbouwing van een kunstenfabriek op Buda. Ik zou het wel heel raar vinden als er alleen geld zou vrijgemaakt worden voor die fabriek - door mij ooit 'de hobby van de burgemeester' genoemd - en als men terzelfdertijd zou besparen op andere noodzakelijke investeringen, subsidies en premies. Ik ben niet tegen die fabriek om volgende reden. Onder de centrumsteden is Kortrijk bij de koplopers voor culturele uitgaven. Maar als je berekent hoeveel cultuur en creatieve productie opbrengt, hinkt Kortrijk er wat achteraan. Naast de cultuurconsumptie moet er ook meer cultuurproductie komen in onze stad. Het Budaproject met inbegrip van een kunstenfabriek kan daarin een rol spelen. Maar Bart en Bob Car(r)on hebben gelijk als ze erop wijzen dat je het draagvlak voor dergelijke productieve cultuurinvesteringen aantast als je tegelijk de verenigingen op droog zaad zet. 

Bebloemingsactie

Meer was niet nodig om de burgemeester op zijn paard te zetten. Hij verweet de Car(r)ons aan 'desinformatie' (misleiding) te doen. Die fabriek is een investering met buitengewone middelen (leningen en reserves) en hoeft helemaal niet betaald te worden met de gewone begrotingsmiddelen. De burgemeester vergeet daarbij dat het met de gewone begrotingsmiddelen is dat uiteindelijk die leningen afbetaald worden en ook dat de reserves komen uit overschotten op de gewone begroting. Men kan dus wel degelijk besparen in de gewone uitgaven om te kunnen investeren.

De burgemeester lichtte daarbij een tipje van de sluier over de felle discussie over de stadsfinanciën die maar blijft woeden in de meerderheid. De goedkeuring van de begroting voor 2008 heeft blijkbaar geen rust gebracht. De topambtenaren van de stadsadministratie hebben de opdracht gekregen ineens vier kosten-baten-analyses te maken. Er komt een patrimoniumanalyse (om te kijken welke stadseigendommen men kan verkopen), een toelagenanalyse ("om inzicht te krijgen in het impact van stedelijke subsidies voor de verenigingen", met andere woorden: hebben alle verenigingen die subsidies wel zo nodig?), een prestatie-analyse (wat is de reële kost van de stedelijke dienstverlening aan de bevolking, met andere woorden: werkt de stad niet te goedkoop?), en een personeelsanalyse (om "inzicht te krijgen in de reële personeelskost per activiteit"). 

De burgemeester probeerde nog de draagwijdte van zijn verklaring af te zwakken door te stellen dat de analyses niet doorslaggevend hoeven te zijn voor de stadsbegroting. Tja, waarom laat men ze dan uitvoeren? Het enige doel is meer efficiëntie, aldus Stefaan De Clerck: meer doen met 'dezelfde' middelen. Waarom lieten de diensthoofden dan verstaan dat er een algemene inlevering komt van 10%? Wel, de burgemeester liet toch ook verstaan dat als gevolg van de analyses er wel eens zou kunnen geschoven worden met toelagen, uitgaven en prijzen van dienstverlening. En ook zijn slotzin liet ruimte voor twijfel: "Elke normaal werkende vereniging in Kortrijk blijft zonder enige twijfel verzekerd van minstens zijn huidige toelage". De vraag is welke norm daarbij wordt gehanteerd. En hoeveel bureaucratie zal geëist worden van die honderden vrijwilligers in het middenveld om te bewijzen dat zij 'normaal' werken.

"Jamaar, ter zake," zei Caron: "is dat verhaal van die diensthoofden en die 10% besparingen nu waar of verzonnen?".  Antwoord van de burgemeester: "Ik weet het niet. Ik was er niet bij, bij dat onderhoud. Het zou kunnen zijn". Het is dus waar. Philippe De Coene maakte daarbij gewag van een ander 'gerucht': ook het bestuur van het Bebloemingscomité van Kortrijk was op het stadhuis geconvoceerd en ook zij hadden te horen gekregen dat er 10% van hun subsidies ging afgenomen worden. Verweer van de burgemeester: "Alleen onvoldoende werkende verenigingen zullen aangepakt worden". Dat krijgt ongetwijfeld nog een staart.

Het standpunt van spirit Kortrijk over deze affaire vind je hier.

Op de foto het bestuur van de hardwerkende sociaal-culturele vereniging AC Curieus, goed voor een stadstoelage van 150 euro

16-02-08

Nog altijd geen geld voor toegezegde Kortrijkse bouwpremies, wat het stadsbestuur ook moge beweren!

werken 12-3-06

Tot vorig nieuwjaar kon je in Kortrijk een aanvraag doen voor een stedelijke bouw- en renovatiepremie. Daarna niet meer. Een botte besnoeiingsmaatregel schrapte de premie. Maar wat met de mensen waarvan de aanvraag eerder is goedgekeurd en die nog geld te goed hebben van de stad? Meer nog: die afschaffing betekent dat je geen nieuwe aanvragen meer kunt indienen. Maar op grond van een eerder goedgekeurde aanvraag moet de stad nog altijd facturen aannemen waarop premiegeld moet worden uitgekeerd. Nergens in het afgeschafte premiereglement stond immers een termijn voor de indiening van facturen. En renovatiewerken kunnen lang aanslepen! Dat betekent dat de stad schulden heeft aan al die rechthebbenden en dat die schulden nog jarenlang kunnen toenemen.

Welnu, voor de uitbetaling van die premies staat er momenteel nul-komma-nul euro op de begroting. Rechthebbenden die met dergelijke facturen aankloppen bij de bevoegde dienst, krijgen te horen dat er momenteel geen geld is. Zelfs voor de mensen die in de loop van 2007 - toen de premie nog niet was afgeschaft - facturen hebben ingediend, is er geen geld.

De stad kan dus zijn verplichtingen niet nakomen, door manipulatie van de stadsbegroting. 'Bedrieglijk onvermogen' zou men dat noemen in het gewone leven. Een kras staaltje van onbehoorlijk bestuur is het in het publieke leven. Wij hebben met de progressieve fractie (sp.a-spirit-Groen!) het stadsbestuur de kans gegeven zijn fout recht te zetten. Door een wijziging van de begroting wilden wij alsnog de nodige centen inschrijven op de begroting. Na een fel debat in de gemeenteraad (11 februari 2008) heeft de meerderheid (CD&V en Open VLD) ons voorstel verworpen. Wat kunnen wij nog doen om het stadsbestuur tot meer redelijkheid te brengen?

Belogen

Eind 2007 schafte de CD&V-OpenVLD-meerderheid in Kortrijk met 1 pennetrek liefst 4 stedelijke huisvestingspremies af: de stedelijke sanerings- en renovatiepremie, de stedelijke verbeterings- en aanpassingspremie, de stedelijke verwervingspremie en de premie "wonen boven winkels". Die brute afschaffing was het resultaat van een harde schermutseling tussen de meerderheidspartners over eventuele nieuwe taksen en de verdeling van de beschikbare middelen. Zie [mijn eerder stuk] met inside information. Die afschaffing was geheel onverhoeds. Ze was niet eerder aangekondigd. Er was geen enkele discussie over de zin van die premies, waar iedereen achter stond. Ik ken persoonlijk mensen die  begin januari met hun aanvraagformulier naar het stadhuis trokken, en daar totaal verbouwereerd moesten vernemen dat ze tien dagen te laat waren. 

In december al stelden wij de vraag: wat met de premies die nog niet zijn uitbetaald? "Geen probleem," antwoordde het stadsbestuur: "daarvoor hebben wij 500.000 euro ingeschreven op de werkingskosten voor de schepen van Wonen" (ACW-schepen Lieven Lybeer). Het was al heel eigenaardig dat die middelen niet werden geplaatst bij de bevoegde schepen voor huisvestingspremies (Open VLD'er Wout Maddens). Maar er was meer aan de hand! Premies betaal je als stadsbestuur uit met middelen die zijn ingeschreven als "overdrachten"; met "werkingsmiddelen" kan je dat niet. En inderdaad: na informatie ingewonnen te hebben, bleek dat het stadsbestuur ons simpelweg belogen had. Die 500.000 euro waren voor "nieuw beleid" en niet voor de uitbetaling van de openstaande premies! Voor de uitbetaling van die premies is gewoonweg niets opgenomen op de begroting. 

Dat betekent concreet dat er geen geld is om de rechthebbenden uit te betalen. En dat doet zeer. Wie (ver-)bouwt, gaat veelal tot het uiterste van zijn mogelijkheden en rekent alle premies die men kan krijgen mee om te zien hoever men kan springen. Welnu, die - meestal jonge - gezinnen gaan enkele moeilijke maanden tegemoet. De uitbetaling van de premies waarop zij recht hebben, is niet voor onmiddellijk. Die uitbetaling is zelfs niet helemaal zeker! Zo lang de begroting niet is gewijzigd, kan er geen enkele premie betaald worden. Het stadsbestuur is nu wel zeer geschrokken van de felle reacties op de afschaffing van die premies en op het opschorten van de betaling, en belooft met een begrotingswijziging middelen vrij te maken voor de uitbetaling. Maar stel je voor dat het stadsbestuur plots geconfronteerd wordt met andere noden die in zijn ogen dringender zijn: dan blijft die uitbetaling opgeschort. Zekerheid van uitbetaling is er pas als het geld effectief wordt ingeschreven op de begroting.

Een miljoen euro

Philippe De Coene en ikzelf hebben het stadsbestuur een oplossing willen aanreiken. Niet zozeer om dat stadsbestuur een plezier te doen, maar uit begrip voor de problemen van de vele gezinnen die op die premies zitten te wachten. Wij stelden voor om een miljoen euro uit de reserves (begrotingspost 060/994-01) te halen en op de begroting op te nemen op de post 'bouw- en huisvestingspremies' (post 922/331-01). Daarmee kon het stadsbestuur dan toch al een begin maken met de uitbetaling van de achterstallige premies.

Of dat het miljoen voldoende zou zijn, is nog maar de vraag. Voor 2007 stond immers al iets meer dan een miljoen ingeschreven (1,03 miljoen euro) op die post, en het succes van de premie was stijgend - er heerst immers een echte (ver-)bouwwoede in Kortrijk na jaren geslabak. Van 2003 tot 2007 werden 2211 aanvragen goedgekeurd. Daarvan zijn er 938 nog niet uitbetaald. Het aantal goedgekeurde aanvragen klom steil: van 118 in 2003, over 129 in 2005, 176 in 2006, ineens naar 425 in 2007. In 2006 werd voor zowat 800.000 euro aan premies uitgekeerd. Om alle rechthebbenden voor 2007 te kunnen voldoen is bijna drie keer meer nodig.

Om ons voorstel kracht bij te zetten, hebben wij met sp.a, spirit en Groen! een actie op touw gezet. Dank zij de inspanningen van vooral Bart Hanson, voorzitter spirit, en Bert Herrewyn, gemeenteraadslid sp.a, werd de hall van het stadhuis omgetoverd tot een bouwwerf. Toch hebben het stadsbestuur en de CD&V-OpenVLD-meerderheid (èn het Vlaams Belang!) ons voorstel weggestemd.

Onbehoorlijk bestuur

Het voorval is een kras staaltje van onbehoorlijk bestuur. De logica en het Gemeentedecreet (artikel 151, §2, 1°) stellen overduidelijk dat op een gemeentebegroting eerst en vooral moeten opgenomen worden: de kosten van "de vaststaande en opeisbare schulden van de gemeente". Premies op basis van goedgekeurde aanvragen behoren daar uiteraard toe. Welnu, in Kortrijk heeft het stadsbestuur zich gepermitteerd die kosten te ... 'vergeten'. De begroting beantwoordt dus niet aan de vereisten van het Gemeentedecreet. Ik ben eens benieuwd wat het toezicht daarop zal zeggen...

Het - zwakke - verweer van financieschepen Alain Cnudde (CD&V) - bevoegd schepen Wout Maddens (Open VLD) moet blijkbaar zwijgen - bestaat erin te verwijzen naar zijn 'financieel beleidsplan 2008-2012'. Daarin is vijf keer naeen 900.000 euro opgenomen voor 'huisvestingspremies'. Hij vergeet erbij te zeggen dat dit 'beleidsplan' maar een prognose is, een werkdocument om te zien waar men op termijn uitkomt. De echte 'begroting' daarentegen is de officiële toestemming van de gemeenteraad om bepaalde uitgaven te doen.; dat beleidsplan niet.

Maar nemen we dat financieel beleidsplan eens onder de loep. In de begroting 2008 staan welgeteld 32.601 euro 'achterstallige uitgaven'; dat is lang niet het benodigde miljoen. In de 'prognose 2008' - de begroting zoals men die denkt te wijzigen op het moment dat men extra inkomsten heeft - worden aan die 'achterstallige uitgave' wel 900.000 euro toegevoegd. De vraag is hoe lang het nog zal duren eer die prognose in een begrotingswijziging wordt omgezet; elke maand is een maand later voor de uitbetaling van de hangende premies. De extra inkomsten waarop men wacht zijn een achterstallige inning van grondlasten (1.250.000 euro). Wat indien die verwachting niet wordt ingelost? Bovendien is er helemaal geen extra geld nodig voor de betaling van die premies. De financiële reserves van de stad (momenteel meer dan 6,75 miljoen euro) zijn ruimschoots voldoende om alle premies te honoreren.

De hamvraag is evenwel of het stadsbestuur en de meerderheid tijdig hun politieke eensgezindheid zullen herwinnen om geld vrij te maken voor de bouwpremies. De schrapping was een maneuver omdat Open VLD er niet mee akkoord ging de waterfactuur van de Kortrijkzanen drastisch te verhogen. Zie nogmaals [mijn eerder stuk] . Liberaal schepen Wout Maddens werd de woestijn ingestuurd met de boodschap om dan zelf maar de nodige centen bijeen te schrapen voor zijn woonpremies (lees te besparen in zijn uitgaven voor stadsontwikkeling). Wat als OpenVLD zich niet schikt naar die onzinnige eis van de CD&V-partner? Of zal men dan toch de hele bevolking laten opdraaien voor het geschil in de meerderheid, door de gemeentetaks op de waterfactuur te verhogen?

Dat zijn allemaal vragen die normaal een antwoord moeten krijgen bij de volgende begrotingswijziging; ik gok dat dit in april zal gebeuren. Ik blijf het intussen een kras staaltje van onbehoorlijk bestuur vinden.

14-02-08

Ook K ontsnapt niet aan V

V in K1

Na de scheldwoorden uit zwarte spuitbussen (tegen Foruminvest o.a.) duiken in het Kortrijkse straatbeeld liefdesverklaringen in kloeke witte kalkletters op. HEB LIEF staat dwingend op een wachtmuur aan het rondpunt van de Gentpoort. En ook op Kortrijk-Weide (klokhuisrotonde van Den Appel) is een tekst te lezen die geïnspireerd zou kunnen zijn door de Valentijn-hype. Ik heb er geen foto's van.  Daarom heb ik mij beholpen met een paar weemoedige prentjes uit mijn voorraad: mensje en bloedend hart zijn te vinden op de weergaloze stoomketels die het Pradopark een heel eigen kleur geven.

V in K2

En hoe zien die stoomketels er zelf uit? Wel, nog een koppel foto's als toemaatje. Industrieel erfgoed en romantiek: wat hebben die met elkaar te maken? Bedenk de vurigheid waarmee ze ooit functioneerden...

stoomketel Prado 1

stoomketel Prado2

19:33 Gepost in Algemeen | Permalink | Commentaren (5) | Tags: valentijn, k, kortrijk |  Facebook |

09-02-08

Abdijkaai Kortrijk: grote veranderingen op til

abdijkaai1

In het enigszins verborgen stadskwartier Abdijkaai-Loodwitstraat zijn grote veranderingen op til in de komende jaren. Diverse industriële panden verliezen hun functie en maken plaats voor woonprojecten. De verscheidenheid van de buurt en de verkeerproblemen maken het wel niet eenvoudig. Daarom gaf het stadsbestuur de intercommunale Leiedal de opdracht een onderzoek te doen naar de ontwikkelingsmogelijkheden aldaar.

De oude abdij

De Kortrijkse buurt waar het hierover gaat, ligt verscholen achter de vaart Kortrijk-Bossuit en de overdrukke Gentsesteenweg. Het zou een verloren hoek van de stad zijn, ware het niet dat aan de Abdijkaai sinds 1867 (!) het stedelijk openluchtzwembad ligt, met zijn ligweide op warme zomerdagen een waar stadsstrand. De smalle straatjes herbergen een grote verscheidenheid aan bebouwing en functies. Er zijn fabrieksgebouwen, bescheiden rijwoningen met inbegrip van een citeetje, allerhande sportinfrastructuur (publiek zwembad, privaat sportcomplex van de Wikings, een schietbaan en restanten van een paardenmanège), een gewezen katholieke thans ortodoxe kerk, en - vivons cachés, vivons heureux - in de groene zones kasten van villa's. Het gebied geeft aan twee kanten uit op water: de vaart en de Leie. Veel ruimtelijke ordening is daar nooit toegepast. Alles staat er gezellig dooreen.

doude abdy

De site is zelfs historisch van belang. Het was daar dat rijke Franse cisterciënzennonnen hun tweede abdij bouwden nadat zij op de Rodenburg in Marke in 1259 overvallen waren door 'een bende woestelingen'. De abdij werd de Groeningeabdij genoemd, naar de Groeningekouter en -beek waaraan ze was gelegen. De veel gronden bezittende vrouwengemeenschap hield het daar uit tot hun abdij in 1573 door de Geuzen werd verwoest. Nadien trokken zij zich terug naar een stek dichter bij de stad (thans Groeningelaan genoemd, maar Groeninge lag elders, in de buurt waar het nu over gaat). Van de abdijgebouwen schiet niets meer over. Zeker niet nadat societyclub de Wikings enkele jaren geleden twee oeroude schuren sloopte en er een nieuwe sporthalle bouwde. Wel staat er in de Ruitersweg een villa in neo-renaissancestijl die de naam draagt van "D'Oude Abdy".

Het is op de Groeningekouter dat de Guldensporenslag plaatshad in 1302.

Projectontwikkelaar HPG

Een tijd geleden had ik het al over die buurt, in een stuk over de bouwplannen van de Brusselse promotor HPG in het bouwblok tussen de Loodwitstraat en de Abdijkaai (zie hier). Er komen daar, op de gronden van de gewezen ververij Lambrecht en een magazijn van de verdwenen Linière de Courtrai, een zestigtal doorzon-appartementen met ondergrondse garages, een winkel, zeven eengezinswoningen, alle ingepast in een parktuin. Intussen heeft het stadsbestuur zijn fiat gegeven aan het project.

meuleman

In dezelfde buurt komen binnen afzienbare tijd ook de gebouwen vrij van het schildersbedrijf Decorteam Meuleman (hoek Schuttersstraat-Abdijkaai). En het management van het textielverdelingsbedrijf Vetex neemt zich voor om zijn fabriek aan de Ruitersweg op te geven. Projectontwikkelaar HPG heeft interesse voor beide uitgestrekte sites, om er zijn voormeld project - wonen in een parkachtige omgeving - verder uit te breiden. Het stadsbestuur wil evenwel de grootschalige ontwikkeling van die buurt bewaken en niet alles overlaten aan het privé-initiatief - wat heel verstandig is.

Het stadsbestuur is er zich van bewust dat er een oplossing moet komen voor de verwachte aangroei van het verkeer in de nauwe straatjes van die buurt. Parkeren is er nu al een probleem voor bewoners, personeel van de dar gevestigde bedrijven en bezoekers van het zwembad. En de in- en uitrit van de buurt op de Gentsesteenweg (café Au Pont du Canal) is een verschrikking.

Insteekdok

Het stadsbestuur maakt zich ook zorgen over een 'reservatiestrook' voor een mogelijke verbreding van de vaart, waardoor een groot stuk van de site Meuleman niet herbebouwbaar zou zijn. Die bedenking vind ik minder ernstig. Al jaren herhaalt het Vlaamse Gewest dat er geen plannen meer bestaan om dat, groene, stuk van de vaart Kortrijk-Bossuit te verbreden. De vaart wordt door nv Waterwegen en Zeekanaal beschouwd als een groot insteekdok met toegang vanaf de Schelde. De toegang vanaf de Leie is nog slechts voor de pleziervaart.

De laatste sluizen naar de Leie toe zijn trouwens beschermd als monument, met inbegrip van een paar sasmeesterswoningen die zouden verdwijnen als het gabarit van de vaart op 1230 ton wordt gebracht. De enige instantie die zich nog vastklampt aan die reservatiestrook is ... het Kortrijkse stadsbestuur, om onbegrijpelijke redenen (masochisme?). Het stadsbestuur zou er beter bij de bevoegde instanties op aandringen om die onteigeningsstrook op te heffen.

Studieopdracht

Wat er ook van zij, heeft het stadsbestuur aan de intercommunale Leiedal een studieopdracht gegeven met betrekking tot de verdere ontwikkeling van dat gebied. Leiedal heeft daartoe een offerte ingediend in de vorm van een afsprakennota, met daarin de opdrachtomschrijving, de uitvoeringstermijn, het gewenste resultaat van de studie en de kostprijs.

Eerder (12 november 2007) keurde de gemeenteraad een lijst goed van exclusieve diensten die Leiedal de stad mag verlenen. Onderzoek naar de herbestemming van bedrijfspanden behoort daartoe. Dit onderzoek hier wil de intercommunale afwerken tegen een prijsje van 13.500 euro (vrij van BTW). Het eindrapport moet Leiedal afleveren binnen zes maanden. 

vetex ruitersweg

De Vetex in de Ruitersweg

07-02-08

Voor de RIVAN heeft versoepeling Kortrijkse reclametaks geen zin

reclametaks1

Zou het Kortrijkse stadsbestuur enige last hebben van een slecht geweten nu grote delen van de stad moeilijk bereikbaar zijn en zeker niet bereikbaar zonder modderspatten?  Je zal maar een zaak hebben in de verwoeste gewesten! Of het veel zal helpen is nog maar de vraag, maar er komt een versoepeling van de stedelijke taks op reclamedrukwerk, als de gemeenteraad het voorstel van het stadsbestuur goedkeurt maandag. Meer dan een symbolische maatregel is het niet. En alleszins is het niet de hele of halve afschaffing die de liberale meerderheidspartners voorstaan. Er kan bijna niemand van die versoepeling profiteren. Bovendien hangt de Kortrijkse centrumhandelaars een andere, veel zwaardere taks, de BID-bijdrage, boven het hoofd. En ten slotte zou men beter eens nadenken over een mogelijke premie ter compensatie van omzetverlies veroorzaakt door werkzaamheden waarin de stad  betrokken is. Simpel is dat niet, maar van nadenken is nog nooit iemand gestorven...

Choco

De RIVAN is een onvolprezen supermarkt in de Beekstraat: voeding, drinkshop, wijnen, non-food, eigen slagerij, verse groente, kaas en brood. Een sterk punt van de grote winkel - behalve dat hij ook op zondagmorgen open is! - is dat hij wekelijks in alle openheid zijn prijzen bekendmaakt, in een publicatie die in de ruime omgeving wordt verspreid. Bijvoorbeeld 1 kg choco van 't Boerinneke tegen 2,15 euro; en het hele jaar door kost een groot brood van 800 gram er slechts 1,70 euro. Hoewel de RIVAN wekelijks zijn prijslijst in heel wat Kortrijkse brievenbussen laat vallen, ontsnapt de lokale detailhandel toch aan de stedelijke taks voor reclamedrukwerk.

Er is immers een algemene vrijstelling voor "drukwerken met een totale papieroppervlakte die kleiner is dan 645 cm²". In het stadhuis bedoelen ze daarmee een blad met het formaat din-A4. Eigenlijk zou dan in het belastingsreglement moeten staan 1290 cm², want de 'totale oppervlakte' van een blad, zeker als het aan beide kanten is bedrukt, is de som van voorkant en achterkant. Maar laten we niet vitten... De wekelijkse prijslijst van de RIVAN is zo een din-A4 en is dus vrijgesteld voor de reclametaks. Ook zijn algemeen vrijgesteld: 'publicaties die tenminste 50% redactionele niet-publicitaire tekst bevatten', bijvoorbeeld gesponsorde mededelingen van verenigingen.

FEDIS

Sinds 2004 bestaat in Kortrijk een stedelijke 'belasting op de huis-aan-huisverspreiding van niet-geadresseerde publiciteitsbladen en -kaarten, catalogi en kranten en gelijkgestelde producten" (zie het reglement). Verspreiders betalen 0,025 euro per verspreid exemplaar - 0,0125 euro per exemplaar voor reclameweekbladen waarin ook redactionele artikels verschijnen. Die belasting is er gekomen na lang aandringen van de sp.a die toen in de meerderheid zat. Men hoopte op een opbrengst van zeker 450.000 euro per jaar; na invoering is gebleken dat de jaaropbrengst zowat 850.000 euro bedraagt. Dat is een niet onaanzienlijk bedrag, dat welkom is om mee de vele uitgaven van de stad te delgen zonder de bevolking daarvoor te belasten, en dat een redelijke vergoeding vormt voor de kosten van die stroom van papierafval. Er zijn bovendien nauwelijks inningskosten.

Het belastingsreglement is zo opgesteld dat kleine en lokale detailhandelaars er buiten vallen. Zo zijn er naast voormelde algemene vrijstellingen, ook vrijstellingen voor beperkte oplages (een bedeling per kwartaal van maximum 2500 exemplaren) en voor sporadische verspreiding (twee bedelingen per jaar die samen niet meer dan aan A1-formaat vullen (59,4 x 84,1 cm). In feite betalen alleen de grote distributieketens. Vandaar dat FEDIS (Belgische Federatie van de Distributieondernemingen) zich heftig tegen dergelijke taksen verzet. Dat verzet is hopeloos aangezien meer en meer steden en gemeenten overgaan tot de invoering ervan. Zie mijn stuk van twee jaar geleden.

Borrelnootje

Verzet tegen die reclametaks is er ook altijd geweest van de liberalen in de Kortrijkse gemeenteraad. Open VLD slaagde erin in het bestuursakkoord dat zij met CD&V afsloot volgende passage op te nemen: "Zo engageert het nieuwe bestuur zich tot de aanpassing van de taks op het reclamedrukwerk in overeenstemming met het Vlaamse convenant". Bedoeld werd dat de opbrengst van de taks niet meer zou mogen bedragen dan de kosten voor het verwijderen van het papierafval dat al die reclamefolders vormen. Die zienswijze gaat voorbij aan aspecten zoals het ontradende effect dat met een dergelijke taks kan nagestreefd worden of het principe dat alle onderdelen van een stedelijke gemeenschap naar vermogen mee moeten betalen in de algemene stadsuitgaven. Hoe dan ook is er de vaststelling dat de liberale partner in de meerderheid er nog niet in geslaagd is zijn wens te realiseren. De reclametaks is er nog. Ook de voorgestelde versoepeling zal geen noemenswaardige vermindering van de opbrengst te weeg brengen.

De versoepeling die nu wordt voorgesteld, heeft de omvang van een borrelnootje. Lokale handelaars die last hebben van grote infrastructuurwerken in hun omgeving, mogen in de periode van de hinder, met inbegrip van een maand ervoor en een maand erna, onbeperkt reclamedrukwerk verspreiden. Dat wil zeggen dat voor die handelaars de beperkingen van formaat, oplage en verspreiding wegvallen. Handelaars zijn in dat reglement: 'zij die over een eigen BTW-nummer beschikken en die bovendien in Kortrijk slechts 1 vestiging hebben of uitsluitend in Kortrijk hun vestigingen hebben'. Onder hinder verstaat men: 'sterk verminderde toegankelijkheid tengevolge  van werken'. Het is het stadsbestuur dat vrijelijk de gebieden zal afbakenen waarin die extra vrijstelling zal gelden.

Die versoepeling geldt dus niet voor de grote ketens. Zij geldt alleen voor de lokale handelaars, die ook zonder die versoepeling meestal al ontsnapten aan de taks. De stadsadministratie acht de budgettaire weerslag van die wijziging dan ook 'vermoedelijk niet bijzonder groot'.

Pikant

Pikant detail: het stadsbestuur liet zich voor dat wijzigingsvoorstel eerst adviseren door het advocatenbureau van Hilde Laga (door Trends op de 'powerlist' van Kortrijk opgenomen en de 'huisadvocaat van Stad Kortrijk' genoemd). Ik heb niet kunnen achterhalen hoeveel de huisadvocaat heeft mogen factureren voor de slordige drie regeltjes die zij uit haar mouw heeft geschud - wellicht werkt de stad met een soort jaarcontract voor juridische bijstand. De advocaat wou de vrijstelling beperken tot de handelaars van de straat zelf waar de werken gebeuren (alleen 'wegeniswerken' dan nog) en tot de handelaars "die zich om die reden genoodzaakt zien bijkomende reclame te voeren" (wat een extra inspanning van de handelaar zou vergen om aan te tonen dat hij zich genoodzaakt zag bijkomende reclame te voeren). In feite heeft het stadsbestuur op aangeven van zijn administratie het advies van huize Laga naast zich neer gelegd.

Nog pikanter is het volgende. Die wijziging van de reclametaks volgt zogezegd op een gezamenlijke interpellatie van Open VLD-fractieleider Koen Byttbier en UNIZO-gemeenteraadslid Johan Coulembier in de gemeenteraad van 10 december 2007. Welnu, uit de notulen van het college van burgemeester en schepenen van 29 januari jl. blijkt, dat huize Laga al op 30 november 2007 een antwoord met voormeld advies had verstuurd op een eerdere vraag van het stadsbestuur. De zogenaamde spontane vraag van beide gemeenteraadsleden was dus niets anders dan opgezet spel!

BID-taks

Anderzijds is de wijziging simpelweg niets waard als het de bedoeling is de getroffen handelaars een zekere compensatie te bieden voor hun omzetverlies als gevolg van werken in hun buurt. De enige compensatie die doeltreffend is, is een bepaalde vergoeding van de opgelopen omzetschade. Natuurlijk is dat gemakkelijker gezegd dan gedaan. Want er moet bijvoorbeeld ook rekening worden gehouden met de gunstige effecten van de verbeterde infrastructuur achteraf. Maar men zou die mogelijkheid op zijn minst toch kunnen onderzoeken.

En hoe eerlijk is de bezorgdheid van de meerderheid (CD&V en Open VLD) voor de financiële problemen van de handelaars in het stadscentrum als diezelfde meerderheid een BID-taks aan het voorbereiden is die precies de handelaars in de omgeving van het nieuwe winkelcentrum zullen moeten betalen?

Zie ook: Kortrijkwatcher

05-02-08

Solden: kuisklompjes en ander veiligheidsschoeisel voor Kortrijks stadspersoneel

atlas anatomic bau 450 2

Het stadsbestuur heeft tijdens de solden 990 paar veiligheidsschoenen besteld, tegen een prijs die 20% lager lag dan geraamd. Die gunstige prijs heeft evenwel niets te maken met de koopjesperiode. Hij is het resultaat van een 'onderhandelingsprocedure zonder bekendmaking' in oktober-november 2007. Veiligheidsschoeisel bestelt men niet zomaar voor het stadspersoneel. Een arbeidsgeneesheer moet er zijn zeg over doen. En de schoenen worden persoonlijk beoordeeld door een afgevaardigde van twee christen- democratische vakbonden. De geselecteerde firma's mogen drie jaar naeen leveren.

Wat moet ik mij voorstellen bij de term 'kuisklompjes'? Zo is een lot genoemd van de lading veiligheidsschoenen die de stad onlangs heeft aangekocht. Het klinkt heel preuts, maar het zal wel iets te maken hebben met schoonmaak. In elk geval koopt Stad Kortrijk er dit jaar voor zijn personeel 40 paar, en in 2009 en 2010 nog telkens evenveel. Bevoegd schepen Hilde Demedts heeft de grote mode van het moment, de Crocs - grappige schoenen uit hars - aan zich laten voorbijgaan. Er is, na een praktijktest, gekozen voor het klassieke model Atlas CL 370, geleverd door GMV, Hooglede. Prijs: 58,38 euro per paar; dat is bijna 2 euro duurder dan geraamd.

Haken en ogen

Voor de aankoop van veiligheidsschoeisel voor het stadspersoneel werden vorig najaar 27 firma's aangeschreven. De offertevraag werd niet openbaar bekendgemaakt; dat hoefde ook niet. 13 firma's dienden tijdig een offerte in. En dat was het startsein voor een uitgebreide selectieprocedure.

Stap 1 was een beoordeling van de aangeboden modellen door arbeidsgeneesheer G. Devlies en een afgevaardigde van de christen-democratische vakbonden ACW-Openbare Diensten en CCOD. Waar was de afgevaardigde van de socialistische vakbond ACOD? Zij hadden vooral oog voor het draagcomfort. Daartie evalueerden zij de algemene soepelheid, de plooibaarheid van de zool en het zwaarte van de schoen. Bijzondere aandacht ging naar de kwaliteit van de voering en "de mate waarin de binnenzool vocht uit de schoen afvoert". Na die eerste controle viel al een heel deel van de aangeboden schoenen af.

In stap 2 kwamen de veiligheidsaspecten en de andere elementen van het bestek aan bod. Zo werden onder de loep genomen: de vorm van de zool en de hak - kuisklompjes op stiletto's? -, de sluiting (veters, 'haken en ogen' - sic! -, klittenband enzovoort), gemak van onderhoud, beschikbare maten en wijdtes, leveringstermijn en uiteraard ook de prijs.

Voor de loten kuisklompjes en hoge loopschoenen kwam daar als derde stap nog een praktijktest bij.

Onder de raming

Die zorgvuldige procedure resulteerde in de toewijzing van bestellingen aan zeven verschillende firma's. In totaal worden voor 2008 330 paar aangekocht tegen 17.706,60 euro of zowat 20% onder de raming. Een gemiddeld paar veiligheidsschoenen kost Kortrijk 54 euro. Maar niet alle leveranciers zijn onder de ramingsprijs gegaan.

Eerst het lijstje van de duurdere schoenenverkopers. De prijzen zijn BTW inbegrepen. De firma Gosseye bvba, Oostrozebeke, mag 70 paar 'lage veiligheidsschoenen' leveren van het model Atlas Anatomic Bau 450, tegen 56,63 euro het paar (raming: 54,45 euro). Intersafe-Groeneveld Belgium nv, Mechelen-Noord verkoopt 30 paar 'veiligheidssandalen', model Atlas Ergiotex 365 XP, tegen 67,45 euro het paar (raming: 52,03 euro). Adis van Wevelgem levert 50 paar 'hoge veiligheidsschoenen type mechanische belasting', tegen een prijs van 60,33 euro het paar (raming: 58,08 euro). GMV, Hooglede mag zoals gezegd 40 paar kuisklompjes afzetten, model Atlas CL 370, tegen 58,38 euro het paar (raming: 55,66 euro).

Die duurdere aankopen worden evenwel meer dan gecompenseerd door volgende goedkope bestellingen. De firma Smekens, Destelbergen, mag 70 paar 'lage veiligheidsschoenen met sportief uitzicht' brengen van het type U-Power Corner, tegen 50,82 euro het paar (raming: 60,50 euro). De firma Optiscoop van Kortrijk (tiens, ik dacht dat het een specialist van contactlenzen was) levert 50 paar 'hoge veiligheidsschoenen van het type loopschoen' van het merk U-Power Ascend, tegen slechts 38,89 euro het paar hoewel de raming 60,50 euro bedroeg. En ten slotte is bij de firma Gelis, Deerlijk, een lot van 20 paar 'lage damesschoenen' besteld, model About Blue Uniflair Mary, tegen 48,40 euro het paar (raming: 50,82 euro).

03-02-08

De vele vraagtekens bij het nieuwe politiehoofdkwartier in Kortrijk

Ruïnes Dupont Politiegebouw

Zo is het er nu nog.

Met de toewijzing van de ontwerpopdracht aan architect Xaveer De Geyter en co staat het nieuwe politiehoofdkwartier er nog niet op Kortrijk Weide. Voor de bouw van het opvallende complex moet nog een aannemer worden gezocht - dat wordt zeker een Europese aanbesteding gezien het bedrag -, en moeten de investeringen nog financiers vinden. Men gaat thans uit van een bouwkost van 22,8 miljoen euro. Daarin zit wel de BTW, niet de grondprijs. Hoewel een van de partners van dit grote project, met name de federale Regie der Gebouwen die de kosten draagt van het aandeel van de Federale Politie in het complex, een maximaal aandeel in de kosten heeft weten te bedingen, is het maar de vraag of de geraamde prijs voldoende zal zijn. Welke instanties zijn hier allemaal bij betrokken? En wat is er tussen de vele partners overeengekomen? Volg mij in een juridisch-fiscaal doolhof...

In gebruik in 2011?

Op de bekendmaking van de uitslag van de architectuurwedstrijd schetste burgemeester Stefaan De Clerck volgende timing voor de realisatie van het politiegebouw. In het lopende jaar moet de bouwvergunning worden bekomen en moet het project aanbesteed worden. Volgend jaar zouden de bouwmachines aan de slag moeten kunnen gaan. En het streefdoel is om in 2011 het complex in gebruik te kunnen nemen - dat komt goed uit: een jaartje voor de gemeenteraadsverkiezingen. Eer die bouwvergunning er komt, zal er nog wel wat aan het ontwerp bijgeschaafd moeten worden (dat vereiste groendak bijvoorbeeld). De uitwerking van het aanbestedingsbestek is dan weer een gelegenheid om te snoeien in de kostprijs. In elk geval wordt het, gezien de omvang van het project, een Europese aanbesteding.

Bij die timing mag je niet uit het oog verliezen dat de grond nog niet is aangekocht! Er was een akkoord met een dochterfirma van de NMBS in 2005, maar onder meer door de grondige reorganisatie van de Belgische Spoorwegen, heeft het compromis nog niet geleid tot een formele overdracht. Intussen is bevestigd wat kenners vermoedden: een deel van het terrein is vervuild; de tanks van de gewezen brandstoffenhandelaar Dupont, die daar grond huurde, waren niet geheel zonder lekken. Die factoren hoeven niet noodzakelijk tot vertraging te leiden. Sanering en aankoop kunnen gebeuren in de periode waarin de dossiers van bouwvergunning en aanbesteding hun weg door de administraties afleggen.

Wat zeker niet meer tot vertraging zal leiden, zijn de ingewikkelde afspraken tussen de verschillende betrokken instanties (zie verder). De nodige samenwerkingsovereenkomsten zijn op dezelfde dag van de bekendmaking van de architect ondertekend. Federaal vice-premier Didier Reynders is, als bevoegd minister voor de Regie der Gebouwen, in hoogsteigen persoon daarvoor afgezakt naar het stadhuis van Kortrijk, geëscorteerd door motards van de Politiezone VLAS.

Meer of minder dan een miljard Belgische frank?

In die samenwerkingsovereenkomst wordt uitgegaan van een totale kostprijs van 22,8 miljoen euro. Dat is 21% BTW inclusief, maar zonder de prijs van de grond. Ervan uitgaande dat de overeenkomst van 2005 met de NMBS nog geldt (60 euro per m² voor alle 5,5 ha van Kortrijk Weide), komt de grondprijs voor de benodigde 7500 m² op zowat 450.000 euro. Voor de berekening van het aandeel van de Federale Politie gaat men evenwel uit van een waarde van het terrein van 100 euro per m² (wat de grondprijs op 750.000 euro zou brengen).

De opname van de BTW in de totale kostprijs is wellicht voorlopig: er wordt juist een hele juridisch-fiscale constructie (zie verder) opgezet om die BTW zoveel mogelijk te recupereren.  Toch wel een beetje eigenaardig: de ene overheid die de taksen van een andere overheid poogt te ontwijken... Zonder BTW kom je tot een kostprijs van 19 miljoen euro.

Hoe realistisch is de geraamde kostprijs van 22,8 miljoen euro? Het is een raming gebaseerd op eenheidsprijzen per vierkante meter. Daarbij zijn zowel die eenheidsprijzen als de berekende nodige oppervlakten slechts ruwe schattingen.

Voor de administratieve opdrachten van beide politiekorpsen rekent men een dikke 11.000 m² tegen een eenheidsprijs van 1.120 euro per m²; dat is in totaal zowat 15,4 miljoen euro, BTW inbegrepen. Voor de logistieke functies zegt men 4.000 m² nodig te hebben tegen 825 euro per m², of  samen 4 miljoen euro, BTW inbegrepen. In de prijs zit ook nog de aanleg van een eigen buitenparking van 4.775 m² tegen 80 euro per m² (samen 462.000 euro). Een kleine 100.000 euro wordt achter de hand gehouden voor de buitenaanleg. Daarbovenop komt (hoogstens) 12% erelonen: zijnde 2,4 miljoen euro; 1% voor kunstwerken (200.000 euro), en 1,5% voor bouwplaatstoezicht (300.000 euro).  

Een besparing van een miljoen euro?

De kostprijsraming waarvan nu wordt uitgegaan, kost een miljoen euro minder dan de prognose die in 2006 werd gehanteerd in het eerste ontwerp van samenwerkingsovereenkomst (zoals uitgewerkt door het daarvoor ingeschakelde Kortrijkse advocatenbureau Dejaegere, Desmet & Vandenbogaerde). En de raming in de eerste ontwerpovereenkomst was al een serieuze besparing ten opzichte van eerdere voorstellen. Eerst wou de lokale politie (Politiezone VLAS) aanzienlijk ruimere lokalen.

Die besnoeiingen zijn het resultaat van een hevige schermutseling in de federale regering. Toenmalig begrotingsminister Freya Van den Bossche, sp.a, ging, gealarmeerd door de duurte van het prestigieuze project, maandenlang op de rem staan. Op een bepaald moment werd op de federale ministerraad zelfs een kostprijsraming van bijna 24 miljoen euro naar voren geschoven. Het is onder meer aan de goede diensten van toen al gewezen schepen Philippe De Coene, sp.a, te danken dat er uiteindelijk een heel wat goedkoper compromis werd aanvaard. 

Als je de lijstjes van de kostprijsberekeningen van 2006 en 2007 naast elkaar legt, dan blijkt dat de tweede keer vooral bespaard is in de parkingkosten. In de eerste raming ging men uit van een volledig overdekte eigen politieparking (kostprijs 1,4 miljoen euro); in het thans geldende schema is dat een 'buitenparking' geworden (kostprijs slechts 382.000 euro). Ironisch genoeg is uit de architectuurwedstrijd een ontwerp gekomen dat de eigen politieparkings weer volledig in het complex zelf situeert (de helft van de verdieping -1 en de gehele gelijkvloerse verdieping, zie mijn vorig stuk). Welk effect zal dat hebben op de kostprijs? Is het een besparing, omdat er geen kosten moeten gemaakt worden voor een buitenparking (zowat 400.000 euro)? Of zal het in tegendeel de kostprijs van het complex opdrijven met 1,4 miljoen euro? Afwachten maar.

Wordt de BTW gerecupereerd?

Het spreekt voor zich dat het voor Stad Kortrijk van groot belang is dat de politiediensten er convenabel gehuisvest zijn zodat ze er in de beste omstandigheden veiligheid en openbare orde kunnen bewaren. In de lamentabele panden waar de politiediensten momenteel zijn ondergebracht, kunnen zij niet optimaal functioneren. De stad heeft daarom zijn goede diensten ingezet, en ook die van het Stadsontwikkelingsbedrijf (SOK) om de realisatie van het nieuwe hoofdkwartier te bespoedigen. Naar het voorbeeld van Leuven komen lokale en federale politie daarbij onder hetzelfde dak; dat is een bouwkosten besparing en dat zal de samenwerking bevorderen. 

Van de nood een deugd makend heeft het SOK bij Deloitte een studie besteld om eens te bekijken of van de samenwerking tussen al die verschillende instanties niet kon geprofiteerd worden om een fiscaal gunstige regeling uit te werken. Het SOK kan immers als verzelfstandigd stadsbedrijf (autonoom gemeentebedrijf) BTW recupereren. De consultants van Deloitte kwamen tot de conclusie dat het mogelijk was om zowat 1,4 miljoen euro belastingen te ontlopen.

Dat leidde tot volgende juridisch-fiscale constructie. De stad koopt de nodige gronden aan (moet nog gebeuren) en verkoopt ze dan door aan de Politiezone VLAS. De Politiezone zit er na jaren van gulle dotaties van stad Kortrijk en de gemeenten Kuurne en Lendelede wel warmpjes in (zie mijn stuk van 21 oktober jl.), maar die reserves zullen wel niet volstaan om de kosten van het nieuwe complex cash te betalen - dat wordt lenen).

De Politiezone VLAS verleent op haar beurt 'recht van opstal' aan het SOK voor de duur van 28 jaar. Recht van opstal betekent dat de Politiezone eigenaar blijft van de grond, maar dat het SOK eigenaar wordt - tijdelijk - van alles wat erop gebouwd wordt (normaliter is de eigenaar van de grond ook eigenaar van alle constructies op die grond). Het SOK, onder leiding van directeur Trui Tydgat, neemt de bouw op zich, en alles wat erbij hoort zoals de financiering. Na afwerking geeft het SOK het complex in 'onroerende lease' (iets tussen huur en huurkoop) aan de stad voor 20 jaar, met aankoopoptie.

De stad verhuurt dan het complex voor die 20 jaar aan de Politiezone VLOAS en aan de Regie der Gebouwen, die huurt voor het korps van de Federale Politie. Na die 20 jaar moet de stad kiezen. Ofwel koopt de stad het gebouw en verlengt de stad als eigenaar de huurcontracten met de Politiezone VLAS en de Federale Politie (Regie). Ofwel maakt de stad geen gebruik van zijn kooprecht en is het het SOK dat voortverhuurt. Die periode duurt maar 8 jaar, tot het einde van het opstalrecht.

Na 28 jaar wordt de Politiezone VLAS, als eigenaar van de grond automatischook eigenaar van het gebouw dat erop staat. De zone kan dan een regeling treffen met de resterende huurder, de collega's van de Federale Politie. Alle mogelijkheden zijn dan open: de Regie der Gebouwen kan voort huren, kan haar deel aankopen, of ... kan vertrekken zondermeer.

Financieel sluitend voor stad Kortrijk?

Bij de bespreking van dit ingewikkelde samenwerkingsakkoord in de gemeenteraad van Kortrijk is gezegd dat het een financieel sluitend verhaal moet worden voor de stad en het SOK. Alle kosten die de stad en zijn bedrijf oplopen, moeten worden gerecupereerd bij de andere partners, de Regie der Gebouwen en de Politiezone VLAS. Meer zelfs, voor het SOK zou het hele avontuur een 'promotorfee' moeten opbrengen van 15% - al is het nog niet zeker dat die vergoeding ook zal geëist worden van de lokale politie, wat onrechtstreeks een kost zou zijn voor de stad. Zeker is dus een vergoeding van een dikke miljoen euro te betalen door de Regie der Gebouwen aan het SOK (maar of Europa akkoord zal gaan met de ongelijke behandeling van twee huurders is een andere vraag).

Maar ook bij de overeengekomen verdeling van de kosten tussen de Politiezone VLAS en de Regie der Gebouwen zit een grote onzekerheid.  Als gevolg van voormelde schermutseling in de vorige federale regering is niet alleen gesnoeid in de totale kostprijs van het complex, maar tegelijk is een maximum-huurprijs voor de Regie der Gebouwen vastgelegd. Eerst was het de bedoeling dat de huurprijs van de Regie mee ging schommelen met de uiteindelijke kostprijs. Na de uithaal van Freya Van den Bossche ligt vast dat de Regie nooit meer dan 473.000 euro huurgeld per jaar zal hoeven te betalen. Dat bedrag is gekoppeld aan de ABEX (bouwprijzenindex) en bedraagt thans 547.308 euro per jaar.

Dat betekent dat het risico van een stijging van de kostprijs volledig op de kap komt te liggen van de Politiezone VLAS. De jaarlijkse huuropbrengst voor het SOK is berekend op 5,5% van zijn investeringen. Hoeveel dat zal worden voor de Politiezone, valt nog te bekijken. Aangezien de financiële noden van de Politiezone, na aftrek van de jaarlijkse middelen die de federale regering de politie toeschiet,  gedelgd moeten worden door de deelnemende gemeenten, zal het risico van een hogere kostprijs onrechtstreeks terechtkomen bij stad Kortrijk en de gemeenten Kuurne en Lendelede. Helemaal sluitend is dat 'financiële verhaal' toch niet. 

 Politiegebouw 3

Zo moet het worden...