31-10-12

De ploeg van de Stadscoalitie in Kortrijk voorgesteld

schepencollege 2013.JPG

De nieuwe meerderheid stelde vandaag, 31 oktober 2012, zijn ploeg voor aan de pers.

Het stadsbestuur, 'college van burgemeester en schepenen' zal vanaf 2 januari 2013 bestaan uit (van links naar rechts op de foto): Koen Byttebier, OpenVLD - schepen voor bevolking, personeel en facility (voor de eerste drie en een half jaar); Bert Herrewyn, sp.a - schepen voor leefmilieu, klimaat, jeugd en Noord en Zuid; Marc Lemaitre, sp,a - schepen voor mobiliteit, openbare werken en parkeerbeleid (voor de eerste twee jaar); Philippe De Coene, sp.a - schepen voor sociale zaken, OCMW(-voorzitter), consumenten en ICT; An Vandersteene, N-VA - schepen voor cultuur, sport en onderwijs; Vincent Van Quickenborne, OpenVLD - burgemeester en bevoegd voor veiligheid; Catherine Waelkens, N-VA - schepen voor financiën; Wout Maddens, OpenVLD - schepen voor wonen en bouwen; en Rudolf Scherpereel, N-VA, eerste schepen, bevoegd voor ondernemen. In 2015 volgt Axel Weydts, sp.a, Marc Lemaitre op. Halverwege 2016 volgt Eveline Brugman, OpenVLD, Koen Byttebier op.

Die verdeling van de bevoegdheden over negen mensen betekent dat er één schepenambt niet wordt ingevuld van het wettelijk toegestane aantal. Het is ook één ambt minder dan waarmee tot nu toe in Kortrijk werd gewerkt. Bij de voorstelling op een zonovergoten Budabeach - Bar Amorse had jammergenoeg al een paar weken geleden zijn zomers terras opgekraamd - benadrukte Vincent Van Quickenborne nogmaals de uitgangspunten van de veelkleurige coalitie. Men wil voluit gaan voor een gemeenschappelijk project met hoge ambities. En de ploeg engageert zich ertoe het verschil te maken met wat Kortrijk gewoon is door een sober en transparant beleid te voeren. Luisteren naar en dialogeren met de Kortrijkse mensen is daarbij essentieel.

De Stadscoalitie is gevormd door OpenVLD, N-VA en sp.a. De coalitie heeft zowel een meerderheid in gemeenteraadszetels (22 op 41) als in stemmen (26.240 stemmen op 50.534 of 51,93%). In de komende zes jaar zal de oppositie worden gevormd door fracties met heel uiteenlopende standpunten: CD&V (15 zetels), Groen en VB (elk 2 zetels).

scie 2.JPG

Opvallend bij de meerderheidsfracties zijn de vele nieuwelingen. Niet minder dan 13 gemeenteraadsleden van de 22 zetelen voor het eerst. Voor OpenVLD zijn dat: Arne Vandendriessche, Wouter Allijns, Hilde Verduyn en Mohamed Ahouna. Voor N-VA (uiteraard allemaal nieuw): Kelly Detavernier, Piet Lombaerts (advocaat, 50, die voorzitter van de gemeenteraad wordt), Steve Vanneste en Liesbet Maddens. Voor sp.a: Phyllis Roosen en Axel Weydts (die in 2015 schepen wordt). Herverkozen raadsleden zijn: Marie-Claire Vandenbulcke (OpenVLD), Eline Brugman (die halverwege 2016 schepen wordt, OpenVLD) en Sliman You-Ala (sp.a). Bij de schepenen zijn nieuw: Rudolf Scherpereel, Catherine Waelkens en An Vandersteene (allen N-VA).

sp.a-fractie.JPG

Opvallend bij de sp.a-fractie is de sterke aanwezigheid van mensen die actief zijn in de vakbond ABVV: Phyllis Roosen is syndicaal consulente,  Bert Herrewyn is educatief medewerker in het ABVV, en Sliman You-Ala is een doorgewinterd vakbondsafgevaardigde.

Op de website die de Stadscoalitie intussen geopend heeft, vind je ook een beknopte biografie van de schepenen en opvolgende schepenen. Opvallend is dat alleen bij de N-VA'ers wordt gemeld hoe groot hun nageslacht is. Wellicht is dat omdat bij Catherine Waelkens wordt gepreciseerd dat zij haar professionele carrière heeft opgebroken als 'huisvrouw met gezin met zes kinderen'.

De burgemeester en schepenen in volgorde van leeftijd:
- Axel Weydts, 30 jaar, Vlasbloemstraat 49, 8500 Kortrijk, kabinetsmedewerker federaal vice-premier Johan Vande Lanotte
- Eline Brugman, 32, Bloemistenstraat 11, bus 32, 8500 Kortrijk, consultant Deloitte
- Bert Herrewyn, 33, Sint-Joblaan 23, 8501 Heule, educatief medewerker ABVV
- Vincent Van Quickenborne, 39, Koning LeopoldI-straat 13, 8500 Kortrijk, gewezen vice-premier en minister van pensioenen, lid van de Kamer van Volksvertegenwoordigers
- Philippe De Coene, 52, Merellaan 7, 8500 Kortrijk, Vlaams volksvertegenwoordiger, commissievoorzitter Cultuur en Media
- Wout Maddens, 52, Mimosalaan 2, 8500 Kortrijk, uittredend schepen van stedenbouw
- An Vandersteene, 53, Marke, leerkracht wiskunde-informatica
- Koen Byttebier, 57, Minister Liebaertlaan 53/C2, 8500 Kortrijk, zaakvoerder Byttebier NV
- Catherine Waelkens, 60, 8500 Kortrijk, licentiaat economie en MBA
- Rudolf Scherpereel, 61, 8500 Kortrijk, gewezen voorzitter Unizo-Kortrijk en zaakvoerder Eres-Rutten
- Marc Lemaitre, 62, Goedendaglaan 69, 8500 Kortrijk, commissiesecretaris Mobiliteit en Openbare Werken, Vlaams Parlement.

tony.JPG

Met dank aan de pertrettetrekker van dienst: Tony Decruyenaere.

28-10-12

Zondags Kortrijk (ansicht 53)

 Elke zondag een bijzonder prentje, een ansicht van Kortrijk.

Sint-Antoniusstraat.JPG

Het zondags prentje van vandaag heb ik gekozen ter ere van een herstel van een typisch Kortrijks straatgezicht.

Toontjesstraat

Twontjesstroate, de Sint-Antoniusstraat is een van die legendarische arbeidersbuurten van Kortrijk. Louis, het hoofdpersonage in 'Het Verdriet van België' van Hugo Claus, was erdoor gefascineerd: "Toontjesstraat waar het slecht volk woont dat leeft van de Openbare Onderstand en al dat geld verdrinkt [...] Louis keek vol afgunst naar de ravottende jongens met hun rauwe grotemensenstemmen, kolengruis in hun oren en wimpers, zij schopten op een bal van papier en touw, zij vloekten." - het verhaal speelt zich af kort voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog.

De meeste huizen (gevelbreedte veelal tussen 3 en 3,5 meter, 1 verdieping en zadeldak) zijn gebouwd rond 1875. Dat er altijd veel bier werd gedronken, is niet verwonderlijk. Voor het drinkwater waren de meeste bewoners tot ver in de twintigste eeuw aangewezen op gemeenschappelijke waterpompen. En veel van de huisjes werden gebouwd in opdracht van brouwer Albert Vuylsteke. Zijn brouwerij in de Beheerstraat staat er nog, naast het Sint-Niklaasinstituut, en is gelukkig beschermd of ze had al lang plaatsgemaakt voor een uitbreiding van de school.

SA1.JPG

Volgens Egied Van Hoonacker in zijn 'Duizend Kortrijkse straten' waren er in 1898 niet minder dan 17 cafés op een totaal van 117 woningen. Slechts drie van de herbergen hadden een naam, waarvan een 'In de muizenval'. Die naam zal wel refereren aan het feit dat de volkse straat toen nog doodlopend was. Of het zou moeten zijn dat de naamgever cynisch de situatie beschreef van de vele arbeidersgezinnen die van het platteland naar de stad afzakten met de hoop op een beter leven, dat hen niet gegund was. Van al die cafés schiet er geen enkele meer over. Meer nog, het Petit Café van Bockor in de Zwevegemsestraat met uizicht over de Sint-Antoniusstraat is intussen ook al weer een paar jaar gesloopt na opkoping door de stad.

Overbouwde gangen

Typisch voor de straat waren een paar overbouwde gangen en een steegje aan de onpare kant. Die gangen gaven toegang tot drie cités met binnenkoer. Van de 35 beluikhuisjes schieten er nog welgeteld 9 over. Schilderachtig waren ze wel, maar de bewoonbaarheid was een andere kwestie. Aan de opruiming van al die krotwoningen heeft de onpare kant van Toontjesstraat zijn chaotische huisnummering te danken. De nummers 11 tot 19, 23 tot 41, en 97 tot 117 zijn verdwenen.

muizeval.JPG

In de straat zelf zijn onder andere ook de herbergen verdwenen met onderdoorgang naar een achterliggend pleinbeluik. Zo gaf de gang onder een kamer van het verbouwde pand nr. 21, café In de Muizenval (later De Preekstoel), toegang tot vijf huisjes met kot, toilet en gemeenschappelijke waterpomp (bouwjaar 1875, bouwheren Coucke en Sieleghem). Het beluikje is gesloopt in 1980. Een rustiek gevelsteentje geeft het gewezen café het uitzicht van een burgershuis en de gang ziet eruit als een gewone garagepoort. Achteraan zijn garageboxen gebouwd.

Middenste Citeetje

Aan de andere kant van het gewezen café was de breedte van een pand uitgespaard (4,28 meter) voor een steegje - niet overbouwd - leidend naar een tweede pleinbeluik, met 10 huisjes, elk met kot en toilet, en ook een collectieve waterpomp. Het werd het 'Middenste Citeetje' genoemd (bouwjaar 1875, bouwheer brouwer Albert Vuylsteke).

De huisjes gingen inmiddels eveneens voor de bijl, samen met de rijwoningen nrs. 43 en 45 in de Sint-Antoniusstraat zelf. Het beluik is vervangen door 20 garageboxen. En de stad richtte op de braakliggende perceeltjes in Toontjesstraat een provisoir parkje in, met 1 boom. In het voorjaar verkocht het stadsbestuur de 88 m² dan weer aan een belangstellende straatbewoner (kostprijs: 38.000 euro).

SA2.JPG

Erfdienstbaarheid

Het is de bedoeling van de aankoper om er opnieuw een, twee of drie woongelegenheden te bouwen. Met dat vooruitzicht polste hij het stadsbestuur of het eventueel de toestemming wou geven om het steegje te overbouwen. Het antwoord van het stadbestuur was enigszins verrassend. Om een of andere reden mag de bouwlustige straatbewoner daar maar een woning bouwen: "Twee afzonderlijke woningen zouden een te groot project uitmaken". Een wat eigenaardig argument, want op het aangekochte perceel stonden voorheen precies twee huisjes (met een gevelbreedte van zowat 3 meter). Hoe één project met hetzelfde volume als kleiner kan beschouwd worden dan twee projecten met elk de helft van dat volume, is mij niet geheel duidelijk. Nu is het wel zo dat de bouwheer eigenlijk een duplex voor ogen had, met een woongelegenheid op de benedenverdieping en een op de étage.

middelste.JPG

Op advies van de dienst Stadsplanning en -ontwikkeling stemt het stadsbestuur wel in met de overbouwing van het steegje. Maar onder andere voorwaarden dan de bouwer voorstelde. Hij wou een 'erfdienstbaarheid' (soort eeuwige toestemming na betaling) van overbouw en de aankoop van een strookje van 15 cm langs de gevel van de buur aan de overkant van het steegje (om de gemene muur te verstevigen). De stad doet een eenvoudiger aanbod: de verkoop van het hele steegje met een 'erfdienstbaarheid' van doorgang naar de achterliggende garages. En dat tegen de helft van de normale verkoopprijs omdat gelijkvloers niet mag gebouwd worden: 215,9 euro per m².

Vuylsteke

De stedelijke urbanisten juichen de geplande overbouw het het steegje toe. Zij vinden het een herstel van de straatwand. Zij gaan ervan uit dat het eertijds ook overbouwd was, maar dat klopt niet. Maar soit, je kan het beschouwen als een compensatie voor de verdwenen overbouw van de gang naar het derde pleinbeluik in de Sint-Antoniusstraat, de 'cité Vuylsteke', wat verderop in de straat. In 1876 wou het stadsbestuur de koer de naam geven van Cité Saint-Louis, maar dat heeft niet gepakt. In de volksmond is het bekend als Cité Vuylsteke, naar brouwer Albert Vuylsteke die er in 1875 de 20 arbeidershuisjes bouwde rond een binnenkoer met twee waterpompen.

Vuylsteke.JPG

De gekasseide gang naar Cité Vuylsteke liep onder de verdieping van café 'Rust der Werklieden', nr. 99. In de vroege jaren 80 is er korte tijd nog een lokaal geweest van Agalev, de voorloper van de partij Groen.

 

Cite V.JPG

Het kasseiwegje is er nog en er is een merkwaardige arduinen gedenksteen in verwerkt met het opschrift: "Renovatie Cité Vuylsteke 15/06/02 (doorstreept) 15/11/07". De eerste, doorstreepte datum verwijst naar de sloop van 11 van de 20 huisjes. De hele rij tegenaan de spoorweg moest plaatsmaken voor de aanleg van het Guldenspoorpad voor fietsers. De tweede datum herdenkt de renovatie van de overgebleven negen woningen. 

Sint-Antoniusstraat achterkant.JPG


23-10-12

Kortrijks-Harelbeeks grensconflict vreedzaam opgelost

Spinnerijstraat.JPG

Een stuk van de Stasegemsesteenweg wordt Spinnerijstraat. De straat vormt immers de grens tussen Kortrijk en Harelbeke en draagt tot nu een verschillende naam al naargelang je je op de Harelbeekse dan wel de Kortrijkse kant bevindt. Vrachtwagens die er moeten zijn, rijden vaak verloren. In maart 2010 is al een poging ondernomen om de straat een eenvormige naam te geven. Maar dat stuitte op te veel bezwaren van bewoners en bedrijven. De tweede poging, tweeëneenhalf jaar later, houdt meer rekening met die bezwaren. In Kortrijk moet de gemeenteraad de nieuwe naam nog goedkeuren maar wellicht is dat maar een formaliteit.

Heirweg

De schuttersgilden van beide steden zijn niet moeten uitrukken. Het probleem is opgelost met de nodige palavers, onder begeleiding van de intercommunale Leiedal. De Stasegemsesteenweg is in de zestiende eeuw aangelegd als de bestrate weg naar Oudenaarde, 'den Audenaerdsen Heirweg'. De Stasegemsestraat aan de stadskant van de Vaart Kortrijk-Bossuit vormde, voor het kanaal was gegraven, het eerste stuk van de Stasegemsesteenweg. In 1858 werd de uitvalsweg door die vaart onderbroken. Van toen af heette het eerste stuk Stasegemsestraat en het gedeelte aan de overkant van de vaart  Stasegemsesteenweg.

De Kortrijkse Stasegemsesteenweg loop van café De Lille (spoorwegbrug) tot aan Steentje, het doodlopende straatje aan café Terminus van de Stasegemsesteenweg naar de Luipaardbrug over de Vaart. Dat Steentje dankt zijn naam aan een grenspaal die eewenlang daar de grens markeerde tussen de 'prochies' Harelbeke(-Buiten) en Kortrijk-Buiten. De steen verdween ongemerkt bij de rechttrekking van de Vaart in 1970. Maar soit!

Problemen

De steenweg ligt vanaf de kruising met de Kortrijkse Ring (R8) evenwel op de grens van Kortrijk en Harelbeke. De Kortrijkse kant heet Stasegemsesteenweg, de Harelbeekse kant Spinnerijstraat. Vooral het bedrijf AG Plastics ondervindt daar veel hinder van. Camionchauffeurs geraken er dikwijls geen wijs uit; hun gps trouwens ook niet.

Aan Kortrijkse kant zijn er minder problemen. Het sociale bedrijvencentrum Kanaal 127, Stasegemsesteenweg 110, heeft meer last van de verwarring met de Stasegemsestraat aan de overkant van de Vaart. Dat is op zich niet verwonderlijk aangezien de organisatie ooit is gestart met het idee in diezelfde Stasegemsestraat, nummer 127 (!), het toenmalige leegstaande fabriekspand van de gewezen Groeningeververij (Steverlyncks fabriek) in te richten als vestigingsplaats. Die droom is toen niet uitgekomen omdat de fabriek zich in een te belabberde staat bevond. Nu zijn daar de Kanaallofts (een realisatie van Lofting Group). Kanaal 127 is uiteindelijk naar de gebouwen van de vroegere Algemene Fluweelweverij getrokken, in de Stasegemsesteenweg.

Spinnerijstraat bis.JPG

Revitalisering

In opdracht van het Harelbeekse stadsbestuur en met steun van de Vlaamse Regering is de intercommunale Leiedal daar op en rond die tweenamige straat een project gestart voor de 'revitalisering' van de bedrijvenzone die zich daar bevindt. In dat kader wou men het straatnaamprobleem oplossen. Na enig onderzoek kwam de intercommunale studiedienst af met vier voorstellen.

Het eerste voorstel was om de grensstraat (van de R8 tot Steentje dus) aan beide kanten Spinnerijstraat te noemen. Voorstel twee wilde de hele grensstraat Stasegemsesteenweg noemen. Maar dat voorstel stuitte op bezwaren aan Harelbeekse kant: in Harelbeke bestaat al een Stasegemsesteenweg (van het kruispunt De Mol naar Stasegem, langs het Forestiersstadion en de Gavers).

Het derde voorstel behelsde de invoering van de naam Spinnerijstraat in Kortrijk voor de hele weg op de oostoever van de Vaart, van de Gentsesteenweg (nu Spinnerijkaai) tot de grens met Harelbeke. De historische naam Stasegemsesteenweg (èn Spinnerijkaai) zou dus verdwijnen. En voorstel 4 pleitte voor een geheel nieuwe naam voor de grensstraat.

Spinnerijstraat ter.JPG

Bezwaren

Op voorstel van Leiedal werd het eerste voorstel pincipieel goedgekeurd door de gemeenteraad van Kortrijk op 8 maart 2010. De stadsdirectie Burgerzaken liet in het dossier wel de waarschuwing opnemen dat een adreswijziging heel wat rompslomp met zich meebrengt voor de betrokken bewoners en bedrijven.Er konden veel bezwaren worden verwacht.

Het openbaar onderzoek bevestigde die vrees. Daarom werd de wijziging van de straatnaam een tijdlang uitgesteld. Intussen knoopte men overleg aan met de betrokkenen. Dat resulteerde in het voorstel om toch voorstel 1 door te voeren maar met een reeks maatregelen om de hinder zo veel mogelijk te beperken.

Geschikte moment

De hele grensstraat tussen de R8 en Steentje (café Terminus) wordt dus ook aan Kortrijkse kant Spinnerijstraat. De Kortrijkse kant neemt evenwel de Harelbeekse nummering over. Het laatste pand in Stasegem (Harelbeke) draagt het nummer 69; het eerste pand in Kortrijk (voormalige fabriek van de Kortrijkse Textielmaatschappij) krijgt het nummer 71. De straatnaamwijziging wordt in november goedgekeurd door de Kortrijkse gemeenteraad maar gaat voor de betrokken bewoners en bedrijven pas in op 1 juli 2013. Kwestie van tijd te hebben voor de nodige adreswijzigingen op visitekaartjes, bedrijfscorrespondentie, facturen en ander drukwerk.

De naamsverandering gaat gepaard met een verbetering van de bewegwijzering, die nu nogal chaotisch is. En eigenlijk is het nu wel het geschikte moment om die straatnaam te veranderen. Op de gewezen KTM-site komen binnenkort immers tal van nieuwe bedrijven en die kunnen dan meteen starten met het nieuwe adres.

Steentje.JPG

21-10-12

Zondags Kortrijk (ansicht 52)

 Elke zondag een bijzonder prentje, een ansicht van Kortrijk.

stadhuis walle.JPG

Een week na de historische gemeenteraadsverkiezingen blijf ik wel een beetje geobsedeerd door het stadhuis. Dat is een gelegenheid, dacht ik, om ook eens het tweede stadhuis dat ooit op Kortrijks grondgebied dienstdeed, te gaan opsporen: het stadhuis van Kortrijk-Buiten op de 'platse' van Walle. En terwijl ik daar was, heb ik meteen maar een heel album van Walle gemaakt. Nergens op het grondgebied van groot-Kortrijk kun je nog zo de indruk krijgen dat de tijd een eeuw of zo heeft stilgestaan. Alle roemrijke geschiedenis ten spijt is Walle ook een van de meest verwaarloosde hoeken van de stad. De plek heeft nochtans een bijzondere uitstraling - daarvan getuigen verschillende horeca- en zelfs toeristische initiatieven.

stadhuis walle zijgevel rechts.JPG

Het ansicht van vandaag (de openingsfoto) is de gewezen herberg Het Stadhuys, reeds vermeld in 1663 en 1779. Tot 1796 vergaderden daar de schepenen van Kortrijk-Buiten; de schepenen bestuurden niet alleen maar spraken vooral recht. Maar wat was Kortrijk-Buiten? Wel ga es mee in het verre verleden.

platse.JPG

Kortrijk-Buiten

De stad Kortrijk ontstond toen de nederzetting aan de Leie stadsrechten kreeg van de toenmalige graaf, in de jaren 1100. Daarvoor bestond er alleen een 'parochie'. De graaf was wel goed maar ook niet gek, want de schenking van stadsrechten betekende dat die stad grotendeels ontsnapte aan zijn macht en zijn belastingen. Dus gaf hij die stadsrechten maar aan de kern van de 'prochie'. Zeg maar van 't Astridpark tot aan het station en van de OLVrouwekerk tot aan het Robbeplein.

De rest van de prochie bleef apart en men deed er voort zoals men het al eeuwen moest verdragen: wroeten op het land en 't grootste deel van de opbrengsten afstaan aan een of andere heer of heertje. Zo ontstond er als het ware een boers spiegelbeeld van de stad: Kortrijk-Buiten. Dat Kortrijk-Buiten bleef kerkelijk een deel van de Sint-Maartensparochie maar werd een afzonderlijke wereldlijke 'prochie'. Het is pas in februari 1796 dat Kortrijk-Buiten is samengevoegd met Kortrijk-Stad. Dat hebben de Franse revolutionairen gedaan. Zo bereikte de stad zijn grondgebied zoals het was op het moment van de fusie van gemeenten in 1977.

Kortrijk-Buiten was zoals al gezegd een lappendeken van 'heerlijkheden', landbouwexploitaties en financiële rechten op exploitaties ('lenen') die toekwamen aan een heer (leenman) onder bescherming van de graaf of zijn ondergeschikten (leenheren). Te Walle was de belangrijkste heerlijkheid van Kortrijk-Buiten. Dat kwam niet door zijn uitgestrektheid maar door zijn 30 achterlenen - dat wil zeggen dat aan de heerschappij van Te Walle (financiële en juridische) rechten waren verbonden op 30 andere heerlijkheden. Die achterlenen lagen niet alleen in Kortrijk-Buiten maar vooral ook in Bellegem (15) en elders.


Hof te Walle

Het Hof Te Walle lag met (verdwenen) kasteel en herenboerderij niet waar nu het gehucht Walle is, maar meer waar nu de verkaveling Hof te Walle is gerealiseerd. Het laantje van Walle naar de verkaveling doet een beetje denken aan de kasteeldreef van ooit. Maar op het grondgebied van de heerlijkheid Te Walle groeide mettertijd een dorpje rond een 'plaetse', en dat is het Walle dat nu nog bestaat, mèt het aloude stratenpatroon.

 

Wallehoeve.JPG

De Wallehoeve, aan het uiteinde van een van de zijwegjes van Walle, heeft met het Hof Te Walle niets te maken. Het is een boerderij die pas in 1904 is gebouwd, eigendom van de Brabantse familie de Beauffort. Ook het Kasteel van Walle, buiten het Ei in de Wolvendreef, is niet het genoemde middeleeuwse kasteel van de heren van Walle; maar veeleer een buitenverblijf van een latere heer. Zie mijn eerder stuk.

hof.JPG

De heerlijkheid Te Walle werd rechtstreeks gehouden van het feodale leenhof van Kortrijk, dus eigenlijk rechtstreeks van de oppermachtige graaf van Vlaanderen. De oudst bekende leenman is ridder Lodewijk van de Walle die halverwege 1300 in een gevecht is gedood door een zoon van een bastaard van de graaf van Vlaanderen (Pieter, zoon van bastaard Hendrik van Vlaanderen). De heren van Walle hadden niet alleen de opbrengsten van de landbouwexploitatie van Hof Te Walle en de daaraan verbonden rechten op andere heerlijkheden (achterlenen). Zij waren op hun domein ook rechter; daartoe mochten zij een 'baljuw' (een ambt dat zowel gelijkt op dat van een procureur als van een politiecommissaris) aanstellen en ook een 'prater' (boswachter). De heren mochten ook alle gevonden goederen aanslaan en de goederen van bastaarden.

Om een lang verhaal kort te maken: op het einde van de herentijd (ancien régime) was Het Stadhuys op Walle "het ordinaire wethuys van Prochie Cortrijck", dus het gemeentehuis van Kortrijk-Buiten. Het was logisch dat het juridisch centrum van Kortrijk-Buiten werd gevestigd in de belangrijkste heerlijkheid van de prochie. In 1710 kreeg het gehucht Walle ook een prochiekapelle, een bijkerk van Sint-Maarten. Maar die is al lang gesloopt. Tegen de fusie met de stad heeft Kortrijk-Buiten zich nog twee jaar lang (tot 1798) verzet.

Om aan dat verzet enigszins tegemoet te komen stond de Franse regering toe dat Kortrijk-Buiten toch een apart 'Bureau van Weldadigheid' (voorloper OCMW) mocht behouden. Dat aparte bureau heeft het zelfs nog uitgezongen tot 1887, lang na de Belgische onafhankelijkheid dus.

Walle Platse

Het stadhuis van Kortrijk-Buiten is grondig verbouwd rond 1900. Op de linkerzijgevel zijn nog sporen te zien van de vroegere herberg. Bij die verbouwing werd de voorgevel gecementeerd. Op de rechterzijgevel is nog vaagweg een geschilderde reclame te zien voor het chicoreimerk Pacha.

Pacha.JPG

straat Walle.JPG

Walle is thans de naam van de zeer lange straat van de Doorniksesteenweg tot aan de Ring. Op een stadsplan van 1955 was de naam Walle voorbehouden voor Walle Platse en werd de weg ernaartoe de Steenweg naar Walle genoemd. Eigenlijk was het de weg naar Rollegem en Dottenijs. Van die verbinding getuigt nog restaurant Table d'Amis (eerder 't Boerenhof), Walle 184. Egied Van Hoonacker weet in zijn standaardwerk 'Het herbergleven in Kortrijk' te vertellen dat het pand al in 1601 werd gemeld als herberg en brouwerij Sint-Huybrechts. Men gaf er ook logement 'te voet en te paard'. Tot in de jaren 1800 was er een tolbarrière en een cachot voor passerende dronkelappen.

Boerenhof.JPG

Die verbinding is brutaal verbroken door de aanleg van de E17, de Kortrijkse Ring en de verkeerswisselaar 'het Ei'. Walle Platse is op die manier in dat Ei komen te liggen. Door die amputatie werd Walle een doodlopende straat en wellicht is dat de reden waarom er van stadswege nog nauwelijks wordt naar omgekeken.

Ei.JPG

gieter.JPG

Achtergesteld

De kenmerkende eindeloze kasseiweg vanaf nummer 148 - een erfenis uit de jaren 1800? - is wel pittoresk maar behoeft toch wel eens opnieuw hersteld te worden. Bepaalde zijstraatjes zijn zelfs nog altijd niet verhard en moeten het stellen met kiezel.

Walle 11.JPG

 kiezel.JPG

Overigens vind je nergens in Kortrijk een dergelijke concentratie aan steegjes, verrassende hoekjes, doorkijkjes naar grazige weiden en een volstrekt anarchistische mengeling van bouwsels met willekeurige hoogten, aanbouwsels, koterijen, studentenresidenties en zelfs in die uithoek ... een flatgebouw. Ik vind dat schitterend.

anarc.JPG

 walle 32.JPG

walle 33.JPG

walle 41.JPG

En doordat de kern van Walle in een put ligt gevormd door de hoge bermen van verkeerswisselaar het Ei, ontsnapt het gehucht schijnbaar aan het hectische stadsleven.

ei 1.JPG

 zijweg Walle.JPG

zijweg2.JPG

Samen met de eerbiedwaardige ouderdom van de meeste panden om en rond de kasseiweg zorgt die rust voor een wat vreemde, niet-onaantrekkelijke sfeer. Het is op die eigen sfeer dat er verschillende horeca-ondernemers zijn afgekomen. B&B Aura noemt Walle zelfs 'A fabulous place to stay'. Misschien ligt in recreatie wel een toekomst voor het achtergestelde gehucht. Wanneer komt er bijvoorbeeld een wandelpad door het vele groen dat Walle omringt? Of kan daar de camping niet komen die Kortrijk nog steeds mist?

 

eethuis.JPG

B&B.JPG

Hedendaags ontwikkelt Walle zich evenwel meer en meer tot studentendorp. In vogelvlucht liggen al die koten in het Ei heel dicht bij de campussen van Hoog-Kortrijk, maar door die verkeerswisselaar moet het studerende volkje toch heel wat omfietsen.

koten.JPG

ezel.JPG

17-10-12

Kortrijk is een lege doos, zegt een studie die pleit voor het doorbreken van de continuïteit van beleid

Grote Markt.JPG

Van de zomer heeft het Oostendse studiebureau MOP Urban Design - architecture and engineering samen met het West-Vlaams Economisch Studiebureau een onderzoek gedaan naar de commerciële problemen in het hart van Kortrijk. De bevindingen stellen het beleid zoals het tot nu toe is gevoerd fundamenteel in vraag. Zo zien de onderzoekers de binnenstad als 'een lege doos' na het vertrek van de ene grote centrumfunctie na de andere naar Hoog Kortrijk. Er zijn tussen het nieuwe winkelcentrum K in Kortrijk en het overige winkelgebied in Kortrijk veel te weinig verbindingen. De Grote Markt is verkeerd aangelegd en staat vol obstakels, muurtjes en parkeerplaatsen die de bezoekers hinderen. Het stadscentrum is onderbevolkt. Er is geen verwevenheid tussen de (openbare) dienstverlening, de winkels en de horeca. Ieder zit op zijn eiland. In Gent, Leuven en Rijsel heeft men het beter aangepakt. Enzovoort.

De studie is besteld door NV Pandenfonds, opgericht in de marge van K in Kortrijk door de investeerders van Foruminvest en de stad (en het stadsontwikkelingsbedrijf SOK). Het is het WES zelf die ze vandaag heeft bekendgemaakt door publicatie van een bespreking in het tijdschrift 'West-Vlaanderen Werkt'.

Bevolking

Het rapport van MOP en WES zoekt in feite naar de diepere oorzaken van de vaststelling dat met de komst van het winkelcentrum 'K in Kortrijk' de commerciële leegstand in het hart van de stad verergerd is in plaats van verbeterd. De bevindingen zijn opmerkelijk.

De detailhandel sluit zeer nauw samen met de evolutie van de bevolking, stelt MOP. In 2009 telde het stadscentrum (het gebied binnen de stadsring) 8020 bewoners. Vergelijk dat met de 64.771 binnen de Gentse boulevards en de 27.476 in de binnenstad van Leuven. En dan heeft men nog geen rekening gehouden met de meer dan 30.000 studenten die in het academiejaar de bevolking van beide universiteitssteden komen versterken. In Kortrijk zijn dat er maar de helft en die zijn dan meestal nog op kot buiten het stadscentrum. Wat ook in het nadeel van Kortrijk speelt, is dat de stadsring zo dicht het centrum omspant. De centra van Gent en Leuven zijn veel uitgestrekter.

Stedelijke diensten

In Kortrijk is het centrum verworden tot "een lege doos". Dat komt doordat heel wat stedelijke voorzieningen (hogescholen, Xpo, Kinepolis, AZ Groeninge en andere) naar de rand van de stad zijn uitgeweken. Nochtans zijn stedelijke voorzieningen onontbeerlijk voor het stadsleven. In Gent zien we de tegenovergestelde beweging. Daar wordt het stadscentrum versterkt met grote publiekstrekkers (bibliotheek op de Waalse Krook, creatief bedrijvencentrum in de garages Mahy, universiteitsgebouwen in de Sint-Pietersnieuwstraat enzovoort). In Rijsel zien we hetzelfde dicht bij Vieux Lille. In Leuven is een nieuw Provinciegebouw opgetrokken dicht bij het handelscentrum en liggen de universitaire afdelingen verspreid over de binnenstad.

In Kortrijk zijn de publiekaantrekkende functies uit de stad gedreven naar Hoog Kortrijk, "op een te grote afstand van het stadscentrum om een kruisbestuiving te creëren". Daarenboven is Hoog Kortrijk sterk op de auto als transportmiddel gericht, merkt de studie fijntjes op. Gelukkig gaat de inplanting van 'K in Kortrijk' in het hart van de stad daar tegenin. En het rapport stelt de vraag of het stadscentrum nog over voldoende densiteit beschikt om de overblijvende functies krachtig met elkaar te verbinden.

Leegstand

Voorts constateert men dat in tegenstelling met Gent en Leuven de winkels in Kortrijk niet verweven zijn met dienstverlenende activiteiten en horeca. In het winkelwandelgebied vind je bijna uitsluitend winkels; in de richting van het station en het Schouwburgplein is er dan weer een concentratie van dienstverlening.

In het Kortrijkse stadscentrum staan 97 winkelpanden leeg; dat is 15% van het totale aantal. In Leuven en Gent bedraagt de leegstand in het (veel grotere) kernwinkelgebied respectievelijk 5 en 6%. Vooral in de schaduw van 'K in Kortrijk' is de leegstand dramatisch: 66,7% in de Grijze Zusterstraat, 29% in de Wijngaardstraat, 26,1% op het Overbekeplein, 25% op de Grote Kring, 22,8% in de Doorniksestraat, 15,6% in de OLVrouwestraat, 15% in de Voorstraat. Het aantal bezoekers per week is ook beduidend lager dan in Gent of Leuven.

Speerpunten

De onderzoekers zijn dan de toestand met eigen ogen komen bekijken en ze hebben ook een aantal gesprekken gehad met 'bevoorrechte getuigen'. Het resultaat is een sterkte/zwakte-analyse. Opvallend is dat ook bij de sterke punten heel wat zwakheden worden vermeld. Zo vindt men het goed dat het stadsbestuur het vertrek van jonge tweeverdieners uit de stad wil tegengaan. Maar er zijn weinig of geen studentencampussen en -residenties in het stadscentrum: "Hierdoor ontbreekt de aanwezigheid van studenten en verkleint de kans dat zij na hun schoolcarrière in het centrum blijven vertoeven".

Ook noemt de studie het een sterk punt dat Kortrijk 'inzet' - toch wel een modewoord geworden! - op: "winkelen, studeren, toerisme, economie, cultuur, verzorging, design en creatie", maar, voegen de auteurs eraan toe: "wat is het speerpunt?". De reeds veel gehoorde kritiek dus dat men alles wil promoveren zonder echte keuzes te maken, waardoor er niets echt uit de verf komt. Ook wat de stadsvernieuwing betreft, waarschuwt de studie ervoor om niet te veel tegelijk aan te pakken. Dat leidt tot ontwrichting. En de sterkte dat Kortrijk het industriële hart is van West-Vlaanderen wordt meteen gerelativeerd door erop te wijzen dat "jammer genoeg de activiteiten zich afspelen buiten het centrum".

Zwakten

Het lijstje met de zwakten is beduidend langer. Ik pik er enkele uit. Zo zijn er weinig publiekstrekkers in de onmiddellijke omgeving van 'K in Kortrijk'. Meer zelfs, de komst van K heeft de aantrekkingskracht van aloude sterke winkelstraten als de Steenpoort verminderd en secundaire locaties zoals de Grijze Zusterstraat in de schaduw gezet. Eigenlijk was de hoop dat het omgekeerde zich zou voordoen.

Wie K verlaat, wordt niet automatisch naar de rest van het commerciële hart van de stad gezogen. De studie heeft het over "slechte leesbaarheid, morfologisch niet verbonden met de rest van Kortrijk, een parkeerkelder die slechts uitgeeft op de binnenkant van het winkelcentrum. Op de vele pleintjes en steegachtige verbindingsstraatjes tussen de Markt en K staan veel te veel obstakels in de weg (stroomkasten, loshangende kabels, enzovoort).

Zoals al gezegd, heeft het Kortrijkse stadscentrum veel minder kantoren in vergelijking met bijvoorbeeld Gent, Leuven, Mechelen en zelfs Roeselare (!):  "Er is voornamelijk een ontwikkeling naar het zuiden van de stad toe. Er is een gebrek aan stedelijke densiteit". Met andere woorden, het Kortrijkse stadscentrum wordt stilaan een dorpskern (mijn appreciatie). Er is trouwens in die stadskern ook een relatief laag bevolkingsaantal en -dichtheid.

Een opmerkelijke uitspraak is voorts: "Kortrijk als toeristische stad mist een reason to stay (zwakke toeristische identiteit). Wat mij het dan weer toch zo jammer doet vinden dat het zittende stadsbestuur de grondige herwaardering van de historische Leieboorden (Broel- en Verzetskaai) heeft laten liggen, hoewel de plannen al zes jaar klaar zijn.

Ook constateert de studie dat het aantal weekbezoeken en de penetratiegraad relatief laag liggen. Opmerkelijk bijvoorbeeld is dat het als doods bekend staande Overbekeplein momenteel meer passanten heeft dan de Wijngaardstraat vlak naast 'K in Kortrijk'! Door de komst van K ligt de Wijngaardstraat volledig buiten het shoppingcircuit. Voor de onderzoekers is dat zelfs een lichtpuntje: wat het Overbekeplein betreft zien zij er reële ontwikkelingskansen om er een levendige verbinding van te maken tussen de winkelstraten en het historische centrum van de stad.

Bibliotheek op de Grote Markt

De studie geeft ten slotte ook een aantal suggesties om de commerciële situatie in het hart van de stad te verbeteren. Bepaalde suggesties zijn opmerkelijk en sturen aan op een breuk met het tot nu gevoerde beleid. Zo willen de onderzoekers de parkings op zowel de Grote Markt als rond het Begijnhofpark (Boerenhol, achterkant Begijnhof, Sint-Vincentius) weg. Die parkings storen "een duidelijk leesbare en alternatieve wandeling" van de Broeltorens naar de winkelstraten en K, over het Vandaleplein, het Overbekeplein en het Begijnhofpark.

Het noodlijdende winkelcentrum op het Overbekeplein moet opgefrist worden en zijn gebreken, te wijten aan de bouwstijl van de jaren zeventig (ordeloos, donker, een achterkant die eruit ziet als een achtergevel enzovoort) moeten weggewerkt worden. De studie ziet het niet zitten om van het plein een uitsluitende woonlocatie te maken maar ziet wel enig heil in een bestemmingsaanpassing als horecaplein. Ook wellness-activiteiten zouden er heel welkom zijn.

De auteurs van de studie raden het ten zeerste af om de geplande nieuwe bibliotheek te bouwen op het Conservatoriumplein - daar is nochtans al een internationale architectuurwedstrijd voor gehouden. Liever zien zij die bibliotheek op de Grote Markt zelf of in de omgeving van het Begijnhofpark (site Sint-Vincentius?). Op de hoek van de Langesteenstraat en de Grijzezusterstraat zouden zij in het leegstaande pand graag een satelietkantoor zien komen van de dienst Toerisme.

Sint-Vincentius

Veel verwachten de onderzoekers van de stadsontwikkeling op de huidige site van het rusthuis Sint-Vincentius. Maar zeker op de begane grond zouden zij na het vertrek van het rusthuis naar de Houtmarkt (ex-Sint-Niklaaskliniek) commerciële en dienstverlenende functies willen. Op die manier zou er naast 'K in Kortrijk' en de Grote Markt een derde aantrekkingspool kunnen komen die het hele stadscentrum een boost kan geven.

De Zwevegemsestraat ten slotte zou de studie graag ontwikkeld zien als een "volwaardige exotische straat". Ook de Veemarkt zou daarvan profiteren. Dat veronderstelt ook een krachtig veiligheidsbeleid op dat deel van de binnenstad.

15-10-12

En zo komt er een einde aan anderhalve eeuw alleenheerschappij in Kortrijk

persconf 15 X 12 2.JPG

In 1864 werd liberaal burgemeester Benoit Danneel in Kortrijk na een nipte verkiezingsnederlaag aan de kant gezet door de katholieke partij. Sindsdien deelden in de Groeningestad de opeenvolgende partijen die zich tot het katholieke geloof bekenden, de lakens uit. De twee laatste bestuursperioden nam CVP-CD&V wel een partner mee - eerst de sp.a met De Coene en dan VLD met Maddens - maar de samenwerking leed ten zeerste onder de dominantie van de aloude heersende partij. Daar is nu een einde aan gekomen. Er is een bestuursakkoord getekend tussen OpenVLD, N-VA en sp.a. Stefaan De Clerck en zijn aanhangers verhuizen na anderhalve eeuw alleenheerschappij naar de oppositiebanken. Dat wordt een boeiende ervaring. En wie de tekst van het bestuursakkoord leest dat ik hier publiceer, die zal verrast zijn door de hoeveelheid programmapunten die zijn overgenomen uit het sp.a-programma.

Historische persconferentie

Dàt moest ik meemaken! Een historische persconferentie om 11 uur in de koffiezaak Viva Sara op de Grote Markt vandaag (15 oktober 2012). De delegaties van OpenVLD (lijsttrekker Vincent Van Quickenborne en schepen Wout Maddens), N-VA (lijsttrekker Rudolf Scherpereel en voorzitter Marniek De Bruyne) en sp.a (lijsttrekker Philippe De Coene en voorzitter Axel Weydts) kwamen er duidelijk maken dat Stefaan De Clerck, zetelend burgemeester, en zijn afgeslankte CD&V-fractie vanaf 1 januari 2013 in de gemeenteraad zouden moeten plaatsnemen op de oppositiebanken. In meer dan anderhalve eeuw had Kortrijk dat niet meegemaakt.

Winning team

Recente peilingen hadden het enthousiasme bij de campagneploeg van de sp.a in Kortrijk, een ploeg die aanzwol naarmate de verkiezingsdag naderde, hoog laten opwaaien. De uitslag gisteren was dan ook geen echte reden tot euforie. Het kartel sp.a-Spirit had in 2006 7 zetels opgeleverd (9278 stemmen, 18%). De definitieve uitslag gisterenavond gaf sp.a zonder Spirit 14,3% (7222 stemmen) en 6 zetels. Geen winst dus. Verlies? Tja, halverwege de bestuursperiode was Spiritist Bart Caron al vertrokken naar Groen met meeneming van zijn zetel. Sp.a stond dus al een tijdlang op 6. Die versterking van de partij zou meteen de winst (+1,8%) kunnen verklaren.

Het belangrijkste aspect van de verkiezingsuitslag was evenwel de verdere achteruitgang van CD&V. Ooit waren de christendemocraten de partij van de aanhoudende absolute meerderheden in Kortrijk. In 1988 behaalden zij met 27.831 stemmen (52,78%) nog 25 zetels. Dat is stelselmatig afgekalfd, tot 24.940 stemmen in 1994 (48,49% of 24 zetels) en 22.999 stemmen in 2000 (45,07% of 21 zetels). De meerderheid van de christendemocraten in 2000 was al een moeilijk werkbare meerderheid van 21 op 41. In 2006 werd het een verloren meerderheid van 18 zetels op 41 (mèt N-VA 20.656 stemmen of 40%). En thans stranden ze op 15 (16.666 stemmen of 33%). Dat hun onaantastbaarheid op het stadhuis ten einde was, drong daar nog niet direct door. Stefaan De Clerck peroreerde op de Grote Markt in de schaduw van het stadhuis ten overstaan van de camera's dat hij de electorale winnaar was en dat hij aan zet was voor de vorming van een meerderheidscoalitie. Hij wilde blijkbaar niet zien dat er deze keer - voor het eerst! - andere alternatieven mogelijk waren.

Ergerlijk was het herhaald gezwaai van Stef met het aloude managementsprincipe 'Never change a winning team' (een goeie ploeg moet je behouden). Precies de CD&V-volksvertegenwoordiger had in 2006 zijn 'winning team' met sp.a zonder veel omhaal gebroken om scheep te gaan met VLD die hij een halve zetel extra had kunnen afpersen. En zoals in de periode 2001-2006 met sp.a-er Philippe De Coene als enige schepen werd ook de periode 2007-2012 met liberaal Wout Maddens als enige schepen (de drie jaartjes van Marie-Claire Vandenbulcke buiten beschouwing gelaten) gekenmerkt door de arrogante dominantie van de traditioneel heersende partij. De niet-christendemocratische schepenen vormden niet meer dan het vijfde wiel aan de wagen, wat zij ook probeerden om op hun eenzame post zich enigszins te profileren. Denk bijvoorbeeld alleen maar aan de kwestie van de Kortrijke bouwpremies. Over hoe het er zes jaar geleden aan toeging, lees mijn stuk van toen.

Evenwichtig

Het is volstrekt logisch dat ook de sp.a alle mogelijkheden wou afwegen vooraleer eventueel in een bestuurscoalitie te stappen. En een belangrijk criterium voor de beslissing zou en moest zijn: de betrouwbaarheid van de partner(s). Stefaan De Clerck hing bij het naderen van de verkiezingsdatum wel voortdurend aan de lijn van sp.a'ers waarvan hij dacht dat ze het voor het zeggen hadden. Maar van veel bereidheid tot een evenwichtige coalitie met een inhoudelijke inbreng van àlle partners was geen sprake.

Het voorstel van OpenVLD, met een op het burgemeesterschap beluste Vincent Van Quickenborne, was objectief gezien veel aantrekkelijker en bood ook meer garanties op een voor alle partijen redelijk bestuursakkoord. Die tien engagementen, die nog zullen geconcretiseerd worden in de komende weken, geef ik in extenso achteraan dit artikel. Op volgende onderdelen heeft de partij zeer zwaar gewogen:

  • Inspraak
  • Vergroening
  • Verjonging
  • Klimaatstad
  • Armoedebestrijding: nultolerantie tegen armoede
  • Netheid en onderhoud
  • Een betaalbare stad met ambitieuze woonpremies
  • Kinderopvang, het koesteren van kinderen en senioren
  • Participatie in alle domeinen
  • Meer ruimte voor voetgangers en fietsers
  • Een nieuwe boost voor het openbaar vervoer
  • Een swingende stad van muziek en evenementen
  • Een bestuur dat sober is voor zichzelf: minder postjes
  • Diversiteit is een rijkdom: iedereen hoort erbij

Bemerk dat zowat alle programmapunten waarmee sp.a naar de kiezer trok, erin zijn opgenomen. De evenwichtigheid van de coalitie komt al tot uiting in de zeer eerlijke verdeling van de mandaten in het stadsbestuur. Elke partij krijgt 3 schepenzetels. Ook voor al de rest is de verdeelsleutel: elk evenveel. Dat is helemaal anders dan het geschooi en de aalmoezen van de vorige keren!

De tekst van de tien bestuursengagementen in extenso:

Onze tien engagementen voor Kortrijk


Een stad die luistert en dialogeert
De stadscoalitie wil Kortrijk teruggeven aan de Kortrijkzanen. Daarom gaat ze rechtstreeks in dialoog met alle 75.000 inwoners. We werken het bestuursakkoord uit op basis van gesprekken met de inwoners, wijk per wijk. Op die manier leggen we samen met de inwoners de prioriteiten vast van de stad en haar zeven deelgemeenten. Inspraak leidt tot uitspraak. We besturen Kortrijk samen met de Kortrijkzanen. De buurt bestuurt.

Een stad die verjongt en vergroent
De stadscoalitie wil dat iedereen thuis is in Kortrijk. We maken de stad aantrekkelijker met meer groen en we gaan voor een verjongingskuur. Jonge gezinnen vormen mee de toekomst van Kortrijk. We zorgen ook voor nieuwe parken en groene verbindingen om buurten te versterken. We hebben de ambitie om van Kortrijk een klimaatstad te maken.

Een stad die onderneemt en deelt
Kortrijk is het hart van werkend West-Vlaanderen. Na de K in Kortrijk is het nu tijd voor de O in Kortrijk, de O van ondernemende mensen. Kortrijk moet de kern zijn van de creatieve maakeconomie van Vlaanderen. Dit zit in het DNA van de vele bedrijven die nu al actief in onze regio. De stadscoalitie vereenvoudigt vergunningen en creëert ruimte voor iedereen die de handen uit de mouwen wil steken. Zo zorgen we voor welvaart, welvaart waarmee we mensen die het moeilijk hebben sterker maken. Een welvarende stad als Kortrijk hanteert een nultolerantie tegen armoede. Armoedebestrijding wordt een volwaardig beleidsdomein.

Een stad die veilig en proper is
Veiligheid is vanaf dag één een absolute topprioriteit voor de stadscoalitie. We gaan voor een duurzame totaalaanpak met aandacht voor sterke wijken en een lik-op-stuk beleid voor hardleerse overtreders. Veiligheid en vuiligheid zijn elkaars tegenpolen. Daarom extra zorg voor netheid en beter onderhoud van de publieke ruimten.

Een stad die betaalbaar is
Kortrijk moet betaalbaar blijven voor al haar inwoners. Daarom kiest de stadscoalitie voor betaalbaar wonen met een ambitieus stelsel van woonpremies. We geven wijken een nieuw gezicht. Betaalbare dienstverlening is een prioriteit. Iedereen moet kunnen deelnemen aan sport, cultuur en het stadsleven.

Een stad die houdt van de kinderen en alle opa’s en oma’s
Kortrijk kan maar groeien als we ruimte geven aan onze kinderen. Daarom maakt de stadscoalitie Kortrijk kindvriendelijker met meer speelpleintjes en een betere kinderopvang. Ook de groeiende groep van opa’s en oma’s krijgt veel ruimte: mensen langer zelfstandig laten wonen, meer ontspanning op maat en kansen om in groep en vereniging mee te werken aan een sterke stad.


Een stad die beweegt, durft en verandert
Kortrijk moet een verkeersveilige plek zijn met meer ruimte voor fietsers en voetgangers. We geven pleinen terug aan de mensen en we investeren in ondergrondse parkings. De stad en de deelgemeenten moeten voor jong en oud beter bereikbaar zijn. Dat betekent een openbaar vervoer afgestemd op de noden van inwoners en bezoekers. De stadsontwikkeling gaat verder. We maken keuzes die ambitieus, maar haalbaar en betaalbaar zijn. Zo geven we de Leie terug aan de mensen met verlaagde Leieboorden en waterplezier.

Een stad die verenigt en verbindt
We verenigen onze inwoners en lokale ondernemers om sterker te staan op alle mogelijke markten. We maken van diversiteit een kracht. Elke Kortrijkzaan is uniek, heeft talent en hoort erbij. Rechten en plichten zijn er voor iedereen. Elke wijk, elke buurt, elke deelgemeente van onze stad is even belangrijk.

Een stad met veel ambiance en goesting
Kortrijk bulkt van talent. Dat moeten we vermenigvuldigen. De stadscoalitie wil van Kortrijk een swingende muziek- en evenementenstad maken met ruimte om te feesten en te beleven, altijd met respect voor de inwoners.

Een stadsteam dat transparant en sober is
De stadscoalitie springt zuinig om met de middelen en is sober voor zichzelf. Dat betekent een kleiner bestuur dat goedkoper is en geen euro belastingverhoging. We brengen de stadsdiensten dichter bij de mensen. Met de komst van sociale media en nieuwe technologie is veel mogelijk om mensen samen te brengen. De stadsdiensten zijn er voor de mensen en niet omgekeerd.

Verkiezingsuitslag Kortrijk: wie er niet meer bij zal zijn

stadhuis gesloten.JPG

De teerling is gevallen; de kiezer heeft zich uitgesproken: een bont-en-blauwe uitslag in Kortrijk. Zelf ben ik weer verkozen voor zes jaar. Maar wie zal er niet meer bij zijn van de huidige collega's?

Voor de zesde keer naeen zal ik de eed mogen afleggen ten overstaan van de voorzitter van de gemeenteraad. Wie die voorzitter zal zijn, staat misschien in de sterren geschreven maar is nog niet bekend. In elk geval zal het niet meer de burgemeester zijn zoals in de voorbije zes jaar - dat mag wettelijk niet meer. Ik ben heel tevreden dat ik op de elvendertigste plaats (lijstduwer) op de spa-lijst toch nog 780 kiezers heb kunnen overtuigen mij tussen de verkozenen op de kop van de lijst te catapulteren. Het is plezierig geapprecieerd te worden voor het vele werk, ook al wordt een groot deel daarvan in de schaduw verricht.

Die verkiezing geeft mij in elk geval de kans om voort te doen met het inlichten van de burgers over wat er in het stadhuis bedisseld wordt en wat de achtergronden daarvan zijn. Mijn 'journalistieke' (ahum) gretigheid is groot.

Publieksbanken

Maar mijn gedachten gaan vandaag onwillekeurig naar wie er niet meer zal bijzijn in 2013. Ik heb de lijst van de verkozenen eens naast de lijst van de zittende gemeenteraadsleden gelegd. Opmerkelijk is dat de grote helft, 22 op de 41, gewoon blijft zitten! Met een dergelijke historische uitslag zou je heel wat meer verschuivingen verwachten.

Wie zijn de 19 die naar de publieksbanken verhuizen - als het stadsbeleid hen nog blijft interesseren?

Antoon Sansen, CD&V - stond niet meer op de lijst
Marianne De Candt, CD&V - ondanks 847 voorkeurstemmen (6e opvolger)
Guy Leleu, CD&V - stond niet meer op de lijst, maar zijn dochter Carol is wel verkozen (1212)
Martine Vandenbussche, CD&V - ondanks 888 voorkeurstemmen (4e opvolger)
Lieve Vanhoutte, CD&V, ex-N-VA - stond op geen van beide lijsten meer
Ann Pascale Mommerency, CD&V - ondanks 473 voorkeurstemmen (20e opvolger)
Johan Coulembier, CD&V - ondanks 999 voorkeurstemmen (waarmee hij eerste opvolger is)

Hans Masselis, OpenVLD - stond niet meer op de lijst
Moniek Gheysens, OpenVLD - ondanks een opmerkelijke persoonlijke folder en 862 voorstemmen (3e opvolger)
Elisabeth Van Damme, OpenVLD - ondanks 546 voorkeurstemmen (24e opvolger)
Anthony Vanden Berghe - stond niet meer op de lijst

Roger Lesaffre, sp.a - ondanks 625 voorkeurstemmen (waarmee hij eerste opvolger is)
Petra Demeyere, sp.a - ondanks 570 voorkeurstemmen (4e opvolger)

Philippe Avijn, Groen - ondanks 361 voorkeurstemmen (5e opvolger)

Wilfried Depauw, VB - ondanks 200 voorkeurstemmen (waarmee hij eerste opvolger is)
Roos Heuvelmann, VB - ondanks 134 voorkeurstemmen (8e opvolger)
Jan Deweer, VB - ondanks 266 voorkeurstemmen (2e opvolger)

Eric Flo, ex-VB, nu op zijn eigen lijst - ondanks 25 voorkeurstemmen

Die voorkeurstemmen geef ik puur als informatie. Het belang ervan ligt vooral in de lijst zelf. Bij de ene partij moet je meer voorkeurstemmen halen dan bij de andere om verkozen te zijn. En uiteraard ligt het aantal voorkeurstemmen per kandidaat hoger naarmate de lijst zelf meer stemmen heeft behaald in het algemeen.

14-10-12

Verkiezingszondags Kortrijk (ansicht 51)

 Elke zondag een bijzonder prentje, een ansicht van Kortrijk.

't onzent1.JPG

Op deze verkiezingszondag gaat mijn aandacht naar medeburgers zonder stemrecht, de daklozen. Wie er niet in slaagt om zich op een vast adres in te schrijven op het stadhuis - en geloof mij, dat loopt niet altijd van een leien dakje - die geraakt evenmin op de kiezerslijst en kan dus niet gaan stemmen. Er zijn ook mensen die ècht dakloos zijn en elke dag en elke nacht moeten terugvallen op overlevingspogingen die we niet meer voor mogelijk achten. In de winter, en alléén in de winter, zorgt de stad sinds enkele jaren in samenwerking met het OCMW en de sociale sector voor nachtopvang. Komende winter worden een beperkt aantal daklozen opgevangen in de stadsvilla 'T Onzent, Sint-Amandslaan 30 op Overleie.

Tot voor enkele weken maakte de villa deel uit van het halve politiehoofdkwartier van de Politiezone Vlas. De villa staat met zijn rug immers tegen de gewezen watertherapiekliniek van dokter Jules-Henri Valcke, waar het gros van de flikken hun bureaus hadden tot zij naar de gewezen Tercakantoren in Ter Doenaert verhuisden. Het 'Institut Médical pour Hydrotérapie' van dr. Valcke heeft het niet lang uitgezongen, amper een paar jaartjes (van 1913 tot het moest sluiten in de Eerste Wereldoorlog).

Oudere Overleienaars kennen het statige gebouw van de voormalige waterkliniek als de bureaus van de gas- en stroomintercommunale Interleie (de voorganger van Gaselwest), die daar decennialang resideerde. Als wij als kind thuis te veel lampen lieten branden, placht mijn vader te zeggen: "Doe ne keer dat licht uit achter je gat. Ik werk niet voor Maurice Delaere". Op het zijdeurtje van het gebouw stond immers die naam op een plaatje. De naam is overschilderd, maar het plaatje is er nog. Wie was die Maurice Delaere dan toch? De conciërge? Ik weet het nog altijd niet. Blijkbaar was hij de achterkleinneef van de stichter van het bisschoppelijke Sint-Amandscollege (aan de overkant van de straat gelegen), priester David Verbeke (1796-1867), die trouwens ook lid was van het Nationaal Congres dat België stichtte!

Maurice Delaere.JPG

Maurice Delaere2.JPG

Ook in de tijd van die raadselachtige Maurice Delaere was stadsvilla T'Onzent al verbonden met de voormalige waterkliniek, als directeurswoning voor de baas van Interleie. In de tijd van de flikken, waren er evengoed kantoren in de villa als in het grotere gebouw. De villa dateert volgens de officiële inventaris van 1911 en als architect wordt op de inventaris van het Vlaamse bouwkundig erfgoed opgegeven: J. De Coene. Weer een raadsel! Zou dat Jozef De Coene kunnen zijn, de beroemde meubelfabrikant van de Kortrijkse Kunstwerkstede? Het pand is in elk geval in een stijl die toen opgang maakte bij diens vrienden-architecten zoals Jozef Viérin en Richard Acke.

asiel 3.JPG

De officiële Inventaris van het Bouwkundig Erfgoed noemt de villa een voorbeeld van eclectische stijl, "aanleunend bij de Engelse cottage-architectuur". De inventaris wijst daarvoor naar de "houten bow-windows" en erkers, waarvan er een is uitgewerkt in een torenaan de kant van de Kollegestraat. De naam van de villa staat in kalligrafie en op een arduinen banderol gebeiteld boven de ingangsdeur. Ik dacht eerst: die apostrof staat aan de verkeerde kant van de T. Maar ik was verkeerd. Het is immers een afkorting van Ten Onzent. En op de banderol staat een beestje en een vogel.

tonzent bius.JPG

Om terug te keren tot het onderwerp: het is in die villa dat van 1 november 2012 tot 31 maart 2013 een nachtasiel voor daklozen wordt ondergebracht volgens het principe van bed-bad-brood. Voor die daklozen is de naam T'Onzent wel misleidend: het is niet de bedoeling dat zij zich daar settelen. Na de nacht moeten zij weer de straat op, of het zou moeten zijn dat ze zich willen laten opnemen in een of andere instelling waar ze opnieuw voor de samenleving kunnen worden klaargestoomd.

asiel1.JPG

Dat nachtasiel is er voor het vierde opeenvolgende jaar. Het is een gezamenlijk initiatief van de stad, het OCMW, de provincie en de centra voor algemeen welzijnswerk Stimulans en Piramide. Er zijn afspraken met de politie en de straathoekwerkers om buitenslapers ernaar toe te leiden. En ook vrijwilligers werken eraan mee, onder meer twee Lionclubs. Eerder was dat nachtasiel ingericht in een bijgebouw van de Korenbloem (Pieter De Conincklaan) en op het Plein (bijgebouw leegstaande Sint-Niklaaskliniek).  Maar daar kon het niet meer.

Een tijdlang heeft men gedacht aan de oude Rijkswachtkazerne in de Boudewijn IX-laan, maar die bleek niet geschikt. De jeugdherberg in de Passionistenlaan was ook een optie. Die komt binnenkort leeg maar toch te laat: pas op 1 januari en het asiel moet kunnen starten op 1 november.

asiel2.JPG

Zo kwam men uit op de cottagevilla op de hoek van de Sint-Amandslaan en de Kollegestraat. Dat is een ruim huis met zeker voldoende kamers. Sanitair is er al. Uiteraard moet het nog ter dege worden ingericht met douches, brandwerende wanden, veiligheidsverlichting. En ik vrees dat er ook nog wat oplapwerk zal moeten gebeuren aan de bouwvallige staat van het pand. De villa is nog altijd eigendom van de stad. De stad zal hem gratis ter beschikking stellen. Bovenop die gunst geven de stad, het OCMW en de provincie elk nog eens 17.000 euro aan het initiatief, voor de loonkosten van de personeelsleden die nachtpermanentie doen, van een halftijdse coördinator en voor de werkingskosten.

Het is de bedoeling dat in de komende jaren dat nachtasiel - op meer permanente basis? - definitief wordt ondergebracht in de nieuwbouw op het terrein van het vroegere stadsdepot in de Sint-Antoniusstraat. Zie hierover een eerder stuk op Kortrijklinksbekeken.

asiel4.JPG

Intussen vernam ik meer over de stadsvilla, dank zij de heer Noël Hostens, onderzoeker De Coene Meubeldesign Kortrijk 1900-1975 (met eigen website: www.decoeneartvillage.be of www.decoeneartvillage.org). De expert meldt mij het volgende:
"In 1995 vond in het 'Bouwcentrum Pottelberg Kortrijk' de 'Retrospectieve De Coene' plaats.
Naar aanleiding van die tentoostelling over de meubelfirma De Coene en zijn stichter 'Jozef De Coene (1875-1950)' had de 'Werkgroep De Coene' een klein boekje laten drukken: DE COENE.Op pagina 21 wordt 'Jozef De Coene Architect' belicht. Immers de veelzijdige ondernemer was ook kunstschilder, ontwerper van meubelen en zelfs architect.

Op die pagina 21 wordt verwezen naar de hoekvilla LOMMENS aan de Kollegestraat (en de Sint-Amandslaan 30) te 8500 Kortrijk die door Jozef De Coene werd ontworpen.Onderaan de pagina werd een zwart-witfoto van de villa LOMMENS afgedrukt. Volgens de tekst werd de villa in 1906 gerealiseerd."  En dus niet in 1911 zoals de inventaris van het Vlaams Bouwkundig Erfgoed opgeeft.