15-10-12

En zo komt er een einde aan anderhalve eeuw alleenheerschappij in Kortrijk

persconf 15 X 12 2.JPG

In 1864 werd liberaal burgemeester Benoit Danneel in Kortrijk na een nipte verkiezingsnederlaag aan de kant gezet door de katholieke partij. Sindsdien deelden in de Groeningestad de opeenvolgende partijen die zich tot het katholieke geloof bekenden, de lakens uit. De twee laatste bestuursperioden nam CVP-CD&V wel een partner mee - eerst de sp.a met De Coene en dan VLD met Maddens - maar de samenwerking leed ten zeerste onder de dominantie van de aloude heersende partij. Daar is nu een einde aan gekomen. Er is een bestuursakkoord getekend tussen OpenVLD, N-VA en sp.a. Stefaan De Clerck en zijn aanhangers verhuizen na anderhalve eeuw alleenheerschappij naar de oppositiebanken. Dat wordt een boeiende ervaring. En wie de tekst van het bestuursakkoord leest dat ik hier publiceer, die zal verrast zijn door de hoeveelheid programmapunten die zijn overgenomen uit het sp.a-programma.

Historische persconferentie

Dàt moest ik meemaken! Een historische persconferentie om 11 uur in de koffiezaak Viva Sara op de Grote Markt vandaag (15 oktober 2012). De delegaties van OpenVLD (lijsttrekker Vincent Van Quickenborne en schepen Wout Maddens), N-VA (lijsttrekker Rudolf Scherpereel en voorzitter Marniek De Bruyne) en sp.a (lijsttrekker Philippe De Coene en voorzitter Axel Weydts) kwamen er duidelijk maken dat Stefaan De Clerck, zetelend burgemeester, en zijn afgeslankte CD&V-fractie vanaf 1 januari 2013 in de gemeenteraad zouden moeten plaatsnemen op de oppositiebanken. In meer dan anderhalve eeuw had Kortrijk dat niet meegemaakt.

Winning team

Recente peilingen hadden het enthousiasme bij de campagneploeg van de sp.a in Kortrijk, een ploeg die aanzwol naarmate de verkiezingsdag naderde, hoog laten opwaaien. De uitslag gisteren was dan ook geen echte reden tot euforie. Het kartel sp.a-Spirit had in 2006 7 zetels opgeleverd (9278 stemmen, 18%). De definitieve uitslag gisterenavond gaf sp.a zonder Spirit 14,3% (7222 stemmen) en 6 zetels. Geen winst dus. Verlies? Tja, halverwege de bestuursperiode was Spiritist Bart Caron al vertrokken naar Groen met meeneming van zijn zetel. Sp.a stond dus al een tijdlang op 6. Die versterking van de partij zou meteen de winst (+1,8%) kunnen verklaren.

Het belangrijkste aspect van de verkiezingsuitslag was evenwel de verdere achteruitgang van CD&V. Ooit waren de christendemocraten de partij van de aanhoudende absolute meerderheden in Kortrijk. In 1988 behaalden zij met 27.831 stemmen (52,78%) nog 25 zetels. Dat is stelselmatig afgekalfd, tot 24.940 stemmen in 1994 (48,49% of 24 zetels) en 22.999 stemmen in 2000 (45,07% of 21 zetels). De meerderheid van de christendemocraten in 2000 was al een moeilijk werkbare meerderheid van 21 op 41. In 2006 werd het een verloren meerderheid van 18 zetels op 41 (mèt N-VA 20.656 stemmen of 40%). En thans stranden ze op 15 (16.666 stemmen of 33%). Dat hun onaantastbaarheid op het stadhuis ten einde was, drong daar nog niet direct door. Stefaan De Clerck peroreerde op de Grote Markt in de schaduw van het stadhuis ten overstaan van de camera's dat hij de electorale winnaar was en dat hij aan zet was voor de vorming van een meerderheidscoalitie. Hij wilde blijkbaar niet zien dat er deze keer - voor het eerst! - andere alternatieven mogelijk waren.

Ergerlijk was het herhaald gezwaai van Stef met het aloude managementsprincipe 'Never change a winning team' (een goeie ploeg moet je behouden). Precies de CD&V-volksvertegenwoordiger had in 2006 zijn 'winning team' met sp.a zonder veel omhaal gebroken om scheep te gaan met VLD die hij een halve zetel extra had kunnen afpersen. En zoals in de periode 2001-2006 met sp.a-er Philippe De Coene als enige schepen werd ook de periode 2007-2012 met liberaal Wout Maddens als enige schepen (de drie jaartjes van Marie-Claire Vandenbulcke buiten beschouwing gelaten) gekenmerkt door de arrogante dominantie van de traditioneel heersende partij. De niet-christendemocratische schepenen vormden niet meer dan het vijfde wiel aan de wagen, wat zij ook probeerden om op hun eenzame post zich enigszins te profileren. Denk bijvoorbeeld alleen maar aan de kwestie van de Kortrijke bouwpremies. Over hoe het er zes jaar geleden aan toeging, lees mijn stuk van toen.

Evenwichtig

Het is volstrekt logisch dat ook de sp.a alle mogelijkheden wou afwegen vooraleer eventueel in een bestuurscoalitie te stappen. En een belangrijk criterium voor de beslissing zou en moest zijn: de betrouwbaarheid van de partner(s). Stefaan De Clerck hing bij het naderen van de verkiezingsdatum wel voortdurend aan de lijn van sp.a'ers waarvan hij dacht dat ze het voor het zeggen hadden. Maar van veel bereidheid tot een evenwichtige coalitie met een inhoudelijke inbreng van àlle partners was geen sprake.

Het voorstel van OpenVLD, met een op het burgemeesterschap beluste Vincent Van Quickenborne, was objectief gezien veel aantrekkelijker en bood ook meer garanties op een voor alle partijen redelijk bestuursakkoord. Die tien engagementen, die nog zullen geconcretiseerd worden in de komende weken, geef ik in extenso achteraan dit artikel. Op volgende onderdelen heeft de partij zeer zwaar gewogen:

  • Inspraak
  • Vergroening
  • Verjonging
  • Klimaatstad
  • Armoedebestrijding: nultolerantie tegen armoede
  • Netheid en onderhoud
  • Een betaalbare stad met ambitieuze woonpremies
  • Kinderopvang, het koesteren van kinderen en senioren
  • Participatie in alle domeinen
  • Meer ruimte voor voetgangers en fietsers
  • Een nieuwe boost voor het openbaar vervoer
  • Een swingende stad van muziek en evenementen
  • Een bestuur dat sober is voor zichzelf: minder postjes
  • Diversiteit is een rijkdom: iedereen hoort erbij

Bemerk dat zowat alle programmapunten waarmee sp.a naar de kiezer trok, erin zijn opgenomen. De evenwichtigheid van de coalitie komt al tot uiting in de zeer eerlijke verdeling van de mandaten in het stadsbestuur. Elke partij krijgt 3 schepenzetels. Ook voor al de rest is de verdeelsleutel: elk evenveel. Dat is helemaal anders dan het geschooi en de aalmoezen van de vorige keren!

De tekst van de tien bestuursengagementen in extenso:

Onze tien engagementen voor Kortrijk


Een stad die luistert en dialogeert
De stadscoalitie wil Kortrijk teruggeven aan de Kortrijkzanen. Daarom gaat ze rechtstreeks in dialoog met alle 75.000 inwoners. We werken het bestuursakkoord uit op basis van gesprekken met de inwoners, wijk per wijk. Op die manier leggen we samen met de inwoners de prioriteiten vast van de stad en haar zeven deelgemeenten. Inspraak leidt tot uitspraak. We besturen Kortrijk samen met de Kortrijkzanen. De buurt bestuurt.

Een stad die verjongt en vergroent
De stadscoalitie wil dat iedereen thuis is in Kortrijk. We maken de stad aantrekkelijker met meer groen en we gaan voor een verjongingskuur. Jonge gezinnen vormen mee de toekomst van Kortrijk. We zorgen ook voor nieuwe parken en groene verbindingen om buurten te versterken. We hebben de ambitie om van Kortrijk een klimaatstad te maken.

Een stad die onderneemt en deelt
Kortrijk is het hart van werkend West-Vlaanderen. Na de K in Kortrijk is het nu tijd voor de O in Kortrijk, de O van ondernemende mensen. Kortrijk moet de kern zijn van de creatieve maakeconomie van Vlaanderen. Dit zit in het DNA van de vele bedrijven die nu al actief in onze regio. De stadscoalitie vereenvoudigt vergunningen en creëert ruimte voor iedereen die de handen uit de mouwen wil steken. Zo zorgen we voor welvaart, welvaart waarmee we mensen die het moeilijk hebben sterker maken. Een welvarende stad als Kortrijk hanteert een nultolerantie tegen armoede. Armoedebestrijding wordt een volwaardig beleidsdomein.

Een stad die veilig en proper is
Veiligheid is vanaf dag één een absolute topprioriteit voor de stadscoalitie. We gaan voor een duurzame totaalaanpak met aandacht voor sterke wijken en een lik-op-stuk beleid voor hardleerse overtreders. Veiligheid en vuiligheid zijn elkaars tegenpolen. Daarom extra zorg voor netheid en beter onderhoud van de publieke ruimten.

Een stad die betaalbaar is
Kortrijk moet betaalbaar blijven voor al haar inwoners. Daarom kiest de stadscoalitie voor betaalbaar wonen met een ambitieus stelsel van woonpremies. We geven wijken een nieuw gezicht. Betaalbare dienstverlening is een prioriteit. Iedereen moet kunnen deelnemen aan sport, cultuur en het stadsleven.

Een stad die houdt van de kinderen en alle opa’s en oma’s
Kortrijk kan maar groeien als we ruimte geven aan onze kinderen. Daarom maakt de stadscoalitie Kortrijk kindvriendelijker met meer speelpleintjes en een betere kinderopvang. Ook de groeiende groep van opa’s en oma’s krijgt veel ruimte: mensen langer zelfstandig laten wonen, meer ontspanning op maat en kansen om in groep en vereniging mee te werken aan een sterke stad.


Een stad die beweegt, durft en verandert
Kortrijk moet een verkeersveilige plek zijn met meer ruimte voor fietsers en voetgangers. We geven pleinen terug aan de mensen en we investeren in ondergrondse parkings. De stad en de deelgemeenten moeten voor jong en oud beter bereikbaar zijn. Dat betekent een openbaar vervoer afgestemd op de noden van inwoners en bezoekers. De stadsontwikkeling gaat verder. We maken keuzes die ambitieus, maar haalbaar en betaalbaar zijn. Zo geven we de Leie terug aan de mensen met verlaagde Leieboorden en waterplezier.

Een stad die verenigt en verbindt
We verenigen onze inwoners en lokale ondernemers om sterker te staan op alle mogelijke markten. We maken van diversiteit een kracht. Elke Kortrijkzaan is uniek, heeft talent en hoort erbij. Rechten en plichten zijn er voor iedereen. Elke wijk, elke buurt, elke deelgemeente van onze stad is even belangrijk.

Een stad met veel ambiance en goesting
Kortrijk bulkt van talent. Dat moeten we vermenigvuldigen. De stadscoalitie wil van Kortrijk een swingende muziek- en evenementenstad maken met ruimte om te feesten en te beleven, altijd met respect voor de inwoners.

Een stadsteam dat transparant en sober is
De stadscoalitie springt zuinig om met de middelen en is sober voor zichzelf. Dat betekent een kleiner bestuur dat goedkoper is en geen euro belastingverhoging. We brengen de stadsdiensten dichter bij de mensen. Met de komst van sociale media en nieuwe technologie is veel mogelijk om mensen samen te brengen. De stadsdiensten zijn er voor de mensen en niet omgekeerd.

Commentaren

Ik ga ervan uit dat u dit akkoord al voor 14.10 gesloten had? Als u echt eerlijk was, had u dat wel op voorhand kunnen zeggen. Want stel je voor: een coalitie met de neo-liberalen van de NVA! Je zal als linkse kiezer dan toch twee keer nadenken.

Gepost door: An | 15-10-12

An, ik moet u tegenspreken. Voorafgaand aan 14 oktober kreeg sp.a avances uit alle mogelijke hoeken te verduren. Wij hebben ze alle afgewezen wegens voorbarig.

Nu wat links en rechts betreft: is Stef minder rechts dan de V-VA die hij voortdurend op rechts probeert voorbij te steken - remember zijn uitspraak over de 'marxistische regering'? In het nieuwe bestuursakkoord heeft sp.a praktisch al zijn programmapunten kunnen inbrengen. Met Stef zou dat geen waar zijn geweest.

Voor de linkse kiezer is dit akkoord een stap vooruit.

Gepost door: marc | 15-10-12

In ieder geval het nieuws van dag voor de Kortrijkzanen. Het zal geen gemakkelijke opdracht worden daar de financiën van de stad geen grote speelruimte laten. Uit de verkiezingsstrijd kwam al duidelijk tot uiting dat Q ver wilde gaan om het burgemeesterschap te kunnen bereiken. Strategisch niet slecht gezien, want gezien de dalende tendens van de OpenVLD is het weinig waarschijnlijk dat Q bij de volgende verkiezingen nog een ministerpost zal kunnen ambiëren. Ik hoop in ieder geval dat jullie er in slagen de stad terug naar de mensen te brengen en dat een aantal oude CD&V-stallen (zoals de sociale huisvesting) eens grondig uitgemest gaan worden.

Gepost door: vrijdenker | 15-10-12

zeer verrassend nieuws, ben vooral benieuwd wat deze ploeg zal kunnen realiseren, maar ik geloof er wel in. En Marc, jij als burgemeester van erfgoed en monumentenzorg? Dát zou pas geweldig zijn! ;) (ik huiver bij de gedachte dat Wout Maddens deze bevoegdheden terug zou opnemen/verprutsen...)

Gepost door: hannes | 16-10-12

ik bedoelde uiteraard schepen van ;-) even typfoutje in de burgemeestercommotie ;-)

Gepost door: hannes | 16-10-12

Ik kan me zeer vinden in dit stuk en wil het veelkleurige project alle kansen geven.
Laten we, alvast bij de start, het hokjesdenken even verlaten en de vernieuwing kansen geven.
Misschien zullen mensen die dachten dat ze in alles lijnrecht tegenover elkaar stonden, van elkaar ontdekken dat ze veel meer gemeenschappelijks hebben dan hun vooroordelen hen liet vermoeden.
Samenwerking in diversiteit een kans geven, het lijkt me een nobele houding.

Gepost door: Filip D'Huyvetter | 16-10-12

@hannes
We denken hetzelfde. Ik denk dat Monumenten en Landschappen NOOIT in dezelfde portefeuille als Stedenbouw of R.O. mag zitten. De belangen van die twee domeinen gaan te dikwijls tegen elkaar in om tot een evenwichtig beleid te komen. Een schepen met die twee bevoegdheden is dan rechter en partij: afhankelijk van waar zijn hart zit krijg je dan ofwel een vermolmde oude stad, ofwel een onrustige stad vol bouwkranen waar je je in 10 jaar niet meer herkent. Ik zie liever een diverse stad. Kortrijk is Gent niet, maar het kan er op dat gebied wel iets van leren.

Gepost door: Michiel | 18-10-12

En dit allemaal omdat Alexander Decroo mislukt is als voorzitter en Quickie mislukt is als minister. Wat een theater!

Gepost door: Eric Rosseel | 22-10-12

De commentaren zijn gesloten.