18-02-12

Kortrijkse stadsbegroting 2012: zielig doen op kosten van het OCMW

reserves.JPG

In de Kortrijkse gemeenteraad is - twee maanden te laat! - de begroting voor 2012 besproken. In de begroting staat hoe de stad in het jaar dat komt, met zijn financiën zal omspringen. De jongste jaren pakt het stadsbestuur, CD&V en OpenVLD, telkens uit met een begroting waarmee men de indruk wil wekken dat de stad in slechte papieren zit. Als men op het einde van het jaar de afrekening maakt, blijkt telkens dat men weer eens een ferm overschot heeft geboekt. Let wel: die overschotten zijn er slechts op kosten van de Kortrijkse belastingbetalers. Ook voor 2012 doet het stadsbestuur weer heel zielig. Allerhande tegenslagen worden opgesomd. Eentje zelfs ten onrechte. Een extra bijdrage voor de pensioenen van het stadspersoneel moet immers niet in 2012 maar pas eind 2013 worden betaald. Het ongegronde gejammer wordt dan als voorwendsel gebruikt om de stadsbijdrage aan het OCMW te bevriezen, ondanks de toenemende noden waaraan het OCMW in de crisis het hoofd moet bieden. Uiteindelijk draait dat uit op duurdere rusthuizen, duurdere dienstencentra, duurdere maaltijden enzovoort. Het is de bevolking - de zwakste medeburgers niet uitgezonderd - die de dupe zal zijn van dat ongegronde verhaaltje van de slechte financiële toestand van de stad.

Overschotten

Typisch aan de begrotingen die het CD&V-OpenVLD-stadsbestuur telkenjare indient in Kortrijk, zijn de confortabele inkomsten. Men laat de burgers meer dan voldoende betalen om toch maar veel - te veel naar mijn gedacht! - over te hebben op het einde van het jaar. Op het moment van de begroting wordt iedere keer wel onrust gezaaid over de stadsfinanciën, maar dat valt achteraf gezien altijd wel dik mee. In plaats van het voorspelde 'tekort in eigen dienstjaar', is er een aangroeiend overschot als alles is afgerekend.

Op het einde van het vorige bestuur (2001-2006) werd het jaar 2006 afgesloten met nauwelijks een overschot (ook geen nadelig saldo!). De nieuwe ploeg, CD&V en OpenVLD kreeg bij de start een cadeau mee van 17,5 miljoen euro in de reserves. In 2007 was het overschot al 7,5 miljoen euro (plus 22 miljoen euro in de reserves). In 2008 daalde dat overschot tot 7 miljoen euro maar stegen de reserves tot het fenomenale bedrag van 27 miljoen euro. In 2009 steeg het gecumuleerde overschot tot 10,5 miljoen euro (13 miljoen euro in de reserves) en in 2010 zelfs tot 11 miljoen euro (met 19 miljoen euro in het spaarvarken).

Ik herhaal dat het mij dus zeer zou verwonderen als het gecumuleerde overschot van meer dan 10 miljoen euro in één enkel boekjaar (2011) zou opgesoupeerd zijn. Als dat het geval is, zou men kunnen gewagen van wanbeleid. In de begroting voor 2012 wordt ervan uitgegaan dat het overschot tegen het eind van het jaar nog slechts zowat 60.000 euro zal bedragen. Ik geloof er niets van! 

De aparte ('buitengewone') begroting voor de investeringen vertoont een navenante stijging van de overschotten. Dat gaat dan over gelden die men wel op een of andere manier (vooral leningen maar ook overboekingen uit de gewone begroting) heeft binnengehaald maar voor projecten die zijn blijven steken. 2006 (vorige bewindsploeg) sloot af met een overschot in de 'buitengewone begroting' van 1,9 miljoen euro. In het eerste jaar van de nieuwe ploeg (2007) was dat 1,4 miljoen euro. In 2008 was het al 3,6 miljoen euro. In 2009: 8,7 miljoen euro, en in 2010 niet minder dan 10 miljoen euro (op nog geen 40 miljoen euro inkomsten!). Een sprekender bewijs van de sputterende motor van het stadsbestuur was er niet.Op de begroting voor 2012 zakt dat overschot tot een dik miljoen euro. Ook dat overschot zal veel meer zijn eind 2012.

Laattijdige begroting

De CD&V-OpenVLD-coalitie is nooit op kruissnelheid gekomen, hoewel zij wel degelijk de nodige financiële middelen bezat om veel meer te doen. Het is een publiek geheim dat het stadsbestuur intern grondig verdeeld is. De wrijvingen zijn daarbij niet beperkt tot beide partijen van de meerderheid; ook binnen de partijpolitieke fracties zit het grondig fout. Dat was dan ook de reden waarom de coalitie er voor 2012 niet is in geslaagd haar begroting - de laatste van haar bestuursperiode! - tijdig in te dienen. Noodgedwongen is men verplicht geweest voor de maanden januari en februari gebruik te maken van 'voorlopige twaalfden'. Zie voor de verlammende gevolgen hiervan mijn eerder stuk. 

Op de begrotingsgemeenteraad (februari 2012) pakte financiënschepen Alain Cnudde (CD&V) uit met nog een argument om de laattijdige indiening van de stadsbegroting goed te praten. Volgens hem zou het thans vaststaan dat de stad al in 2012 een extra pensioensbijdrage ('responsabiliseringsbijdrage') zou moeten betalen aan de Rijksdienst voor Sociale Zekerheid voor het personeel van lokale besturen (RSZPPO). Welnu, hij vergist zich schromelijk! Hij baseert zich op een omzendbrief van RSZPPO, die de dienst zelf inmiddels heeft ingetrokken wegens foutieve interpretatie. In een erratum-omzendbrief verduidelijkt de RSZPPO dat die extra pensioensbijdrage voor het jaar 2012 pas in ... december 2013 moet worden betaald. Verwijlintresten zijn pas verschuldigd vanaf 1 januari 2014. Voilà, als de schepen wil besparen, kan hij alvast de daarvoor ingeschreven 1,3 miljoen euro uit de begroting schrappen!

Besparingen OCMW

De zogenaamde ernstige financiële problemen waarin de stad zou verkeren, zijn dan weer een reden om op alles - bijna alles - te gaan besparen. Uiteraard ben ook ik voorstander van een zuinig stadsbestuur dat efficiënt omspringt met de gemeenschapsmiddelen. Maar achter besparingen moeten duidelijke doelstellingen zitten. In tegenstelling daarmee haalt ook het Kortrijkse stadsbestuur de 'kaasschaaf' boven.

Opvallend zijn de besparingen die het stadsbestuur opdringt aan het OCMW. Dat het OCMW eerst de opgepotte middelen moet aanwenden die het gevolg zijn van een te ruime stadsdotatie van enkele jaren geleden is logisch. Maar de geëiste besparing gaat thans verder. In een verslag van  overleg tussen de stad en het OCMW laten de vertegenwoordigers van het OCMW optekenen dat de gedwongen besparingsoefeningen “heel voelbaar zijn en pijn doen”. Er is gezegd dat “de organisatie op de toppen van haar tenen loopt, zowel personeelsmatig als naar draagkracht”. Veelzeggend is de conclusie dat een verder besparing een vermindering van de dienstverlening inhoudt.

De gemeenteraad heeft intussen een uitgebreide lijst gekregen van de concrete besparingen bij het OCMW. Onthutsend! De tarieven van de maaltijden, van de lokale dienstencentra en de dagprijs van de woonzorgcentra en serviceflats worden onverbiddelijk opgetrokken. In de woonzorgcentra komt er nog minder plaats voor valide hoogbejaarden door een verhoogde voorra ng voor zwaarzorgbehoevende bewoners. Het personeel zal over het algemeen (nog) meer moeten doen met minder; ook in de uitgaven voor vorming wordt het mes gezet. Tewerkstellingsinitiatieven worden geplafonneerd. Voor nieuwe initiatieven van woonzorg wordt gedacht aan pps en andere privatiseringen. Enzovoort.

Investeringen

Wat investeringen betreft, zegt het stadsbestuur in het resterende deel van zijn laatste nog 38 miljoen euro te willen uitgeven. Het is maar de vraag hoe men dit allemaal zal uitvoeren. Niet dus. Er staan zeker een reeks pro-memorie-posten in de lijst van uit te voeren werken.

We hebben veel geduld moeten hebben voor deze begroting, maar dat geduld is niet beloond met een document dat de burger erg enthousiast kan maken. Nu blijkt dat het stadsbestuur geen enkele reden had om het jaar in te gaan met voorlopige kredieten. De responsabiliseringsbijdrage hoeft nog niet betaald te worden in 2012. Het stadsbestuur zet het OCMW op zwart zaad. En de investeringen waarvoor men kredieten vrijmaakt, zijn nogal virtueel. Ik ben zeer benieuwd naar de cijfers van de afrekening van vorig jaar (2011). Hoe groot zal het overschot zijn? Dan pas gaan we een gefundeerde evaluatie kunnen maken van het financiële beleid in de aflopende bestuursperiode.

De commentaren zijn gesloten.