30-08-09

Stad Kortrijk gaat over op verkort telefoonnummer (toch niet 1302)

1302 1

Op 15 oktober eerstkomend neemt Stad Kortrijk een verkort telefoonnummer in gebruik: 1777. Het wordt in fasen ingevoerd. Het bestuursakkoord van de huidige ploeg van CD&V (toen in kartel met N-VA) en OpenVLD opteerde nog voor het symbolische nummer 1302. Met die beslissing van het stadsbestuur (van 15 juli jl.) laat schepen voor Administratieve Vereenvoudiging Marie-Claire Vandenbulcke (OpenVLD), die op het einde van het jaar ontslag moet nemen, toch een ... spoor na.

Dertienhonderdentwee

1302 is het jaar waarin Dante Alighieri uit Firenze werd verbannen als slachtoffer van de partijstrijd tussen de Ghibellijnen (aanhangers van de roomse keizer) en de Witte en Zwarte Welfen (in min of meerdere mate aanhangers van de paus). Het was een strijd te vergelijken met hedendaagse maffia-wars (de èchte, niet die op Facebook).

In de Vlaamse mythologie en in Kortrijk is 1302 het jaar van de veldslag, even buiten de stad, tussen het ridderleger van de Franse koning en de milities van enkele Vlaamse steden die voor de gelegenheid opkwamen voor de regionale krijgsheer die zich graaf van Vlaanderen noemde. Het was een verre aanloop - in het begin van de waanzinnige veertiende eeuw - van de honderdjarige oorlog. De milities wonnen tegen de geharnaste ridders, toen een verbazingwekkende primeur. In de negentiende eeuw verhieven enkele romantici de veldslag tot een symbool van de Vlaamse strijd.

De inbreng van N-VA

Het interne telefoonnummer van de griffier van het Vlaams Parlement is: 1302. Maar wie van buiten belt, moet er toch 02 552 voor plaatsen. 1302 als verkort en uniek telefoonnummer voor de Kortrijkse stadsdiensten, was ook de enige inbreng van de Vlaams-nationale partij N-VA in het bestuursakkoord dat CD&V en OpenVLD in 2006 sloten in Kortrijk. N-VA zat toen nog in kartel met CD&V. Intussen is het kartel federaal en regionaal afgesprongen en is de enige N-VA-verkozene in de Kortrijkse gemeenteraad, Lieve Vanhoutte overgestapt naar grote broer CD&V.

In het bestuursakkoord 2007-2012 staat onder het puntje 'administratieve vereenvoudiging': "De meldpunten vormen een sleutel in de communicatie tussen burger en bestuur. Hun performantie zal verder versterken, onder meer via een uniek nummer ‘1302’ (dat tegelijk ook het nummer kan worden voor het SMS-parkeren)". Dat sms-parkeren - al lang ingevoerd in andere centrumsteden - is in Kortrijk nog niet mogelijk. Tijdens de bespreking van het bestuursakkoord in de Kortrijkse gemeenteraad had Philippe De Coene, als woordvoerder van de progressieve fractie, er al op gewezen dat dit nummer niet goedgekeurd kon geraken bij de bevoegde instanties. Zijn waarschuwing werd hooghartig weggelachen.

Zeventienhonderdenzevenentsjeventig

Maar na een telefoontje naar het BIPT (Belgisch Instituut voor Postdiensten en Telecommunicatie) bleek dat het nummer 1302 inderdaad niet beschikbaar was. Artikel 61 van het koninklijk besluit betreffende het toekennen van de nationale nummeringsruimte (...) reserveert de verkorte viercijferige nummers die beginnen van 12, 13 en 14 voor "voice mail en inlichtingendiensten" (bijv. van de NMBS). Voor instanties als stad Kortrijk (overheid) worden de verkorte nummers vrijgehouden die beginnen met 17, met dien verstande dat nummer 1700 al bezet is voor de Vlaamse Infolijn.

1302 werd prompt afgevoerd en er vertrok een aanvraag voor nummer 1777. Meteen werd er een kruis getrokken over de enige inbreng van N-VA in het bestuursakkoord van 2006. Overigens vrees ik dat er op het stadhuis veel telefoontjes zullen binnenkomen voor de Vlaamse Infolijn; de verwarring met 1700 ligt voor de hand.

Waarom het stadsbestuur voor dat nummer opteerde, is onbekend. 1777 is een van de cruciale jaren geweest in de Amerikaanse Revolutie (1775-1781), de onafhankelijkheidsoorlog tegen de Engelse kolonisator. Op 14 juli 1777 nam het Continental Congress de Stars and Stripes aan als the Flag of the United States.

1302 3

Eerstelijns

De invoering van nummer 1777 laat inmiddels wel wat op zich wachten. Na de beslissing daartoe op 14 januari constateerden de stadsdiensten van de zomer dat de inhoudelijke en organisatorische invulling van dat nummer maar niet kwam. Zij presenteerden het stadsbestuur een dossier met een aantal te maken keuzes. Vooraf stelden zij vast dat de telefoon een veel gebruikt middel was van de burger om met de stad in contact te komen, een middel dat nog blijft groeien. Meer en meer stadsgenoten grijpen liever naar de telefoon dan zich te verplaatsen naar een of andere balie in het stadhuis.

De stadsambtenaren die zich met 1777 bezighouden, zouden het zonde vinden als nummer 1777 alleen maar het huidige algemene oproepnummer 27 70 00 zou vervangen. Achter dat nummer zit momenteel een medewerker die de bellende burger, weliswaar snel, doorverbindt met de dienst waar hij moet zijn. Wie naar 1777 belt, zou door de opnemende medewerker zelf een "eerstelijnsdienstverlening" moeten krijgen. Bijvoorbeeld moet die medewerker in staat zijn om, zonder door te verbinden, zelf een aanvraag voor een afschrift van een geboorteakte af te drukken en op te sturen.

Die optie heeft dan wel heel wat consequenties voor de personeelsbezetting. Er zal vooreerst gewoonweg meer personeel nodig zijn dat de 1777-oproepen opneemt, menen de stadsdiensten. Om te beginnen kan het niet langer dat de medewerker achter het 1777-toestel, tegelijk ook de ontvangstbalie moet bedienen. Dat is vragen om wachtrijen. Een wat pikante oplossing die de betrokken ambtenaren aanreiken is deze: laat het baliewerk over, met een beurtrol, aan de medewerkers van de kabinetten van de burgemeester en schepenen. Die persoonlijke medewerkers kunnen het best de bezoekers opvangen die toch "voor het overgrote deel" een politicus willen zien. Tiens, is dat zo?

0800

In hetzelfde advies pleiten de ambtenaren voor een tijdelijk behoud van de 0800-nummers van de 'meldpunten'. Philippe De Coene, sp.a, startte toen hij schepen was het meldpunt 'Rap en Rein'. Schepen Guy Leleu, CD&V, volgde als ras met 'Werk aan de Weg'. En er bestaat ook een algemeen meldpunt, waar burgers met dringende klachten terechtkunnen. De huidige bestuursploeg wou eerst die meldpunten centraliseren tot een enkele klantendienst, maar is daar blijkbaar van af gestapt. De 1777-ambtenaren stellen in elk geval vast dat het gaat om "gekende merken" die direct contact geven met de dienst die men nodig heeft.

Een ander, niet door de diensten belicht aspect is dat de 0800-nummers gratis zijn; 1777 zal dat niet zijn.

Schoorvoetend

Het stadsbestuur gaat schoorvoetend in op de suggesties van de ambtelijke 1777-werkgroep. Op 15 oktober 2009 wordt het algemeen stadhuisnummer 27 70 00 vervangen door nummer 1777. Maar de werking ervan blijft ongewijzigd: de telefonist(e) schakelt de bellers door naar de dienst ('back-office') die eventueel iets aan het probleem van de beller kan doen. De 1777-medewerkers stellen een inventaris op van het type vragen van de bellers. De 0800-nummers blijven bestaan.

Na een half jaar rodage zou er een beperkte lijst van producten en diensten moeten opgesteld worden die door de 1777-medewerkers rechtstreeks - zonder door te schakelen - moeten kunnen worden geleverd. Die lijst wordt gebaseerd op voormelde inventaris en na afspraken met de tweedelijnsdiensten. Naderhand kan die lijst stelselmatig worden uitgebreid.

Of dit interessante project kans op slagen heeft, zal voor een groot deel afhangen van de personeelsbezetting. Het is toch wel eigenaardig dat het stadsbestuur op dit deel van de ambtelijke suggesties niet ingaat.

Administratieve vereenvoudiging

In elk geval betekent de invoering van het nummer 1777 een pluim op de hoed van schepen Marie-Claire Vandenbulcke, OpenVLD. Met nieuwjaar moet zij, zoals afgesproken in de coalitie-overeenkomsten, ontslag nemen als schepen en plaats maken voor nog maar eens een CD&V'er. Als schepen van Bevolking heeft zij zich in de voorbije drie jaar sympathiek kunnen maken bij al die trouwers en jubilarissen die voor haar verschenen. Maar in haar bevoegdheid van Administratieve Vereenvoudiging was zij veeleer een schepen 'zonder portefeuille'. Het 1777-nummer valt wel onder die bevoegdheid, maar de ambtenaren die het moeten uitwerken, ressorteren onder een directie van schepen Christine Depuydt.

Hoe dan ook kunnen we concluderen dat Marie-Claire Vandenbulcke in haar korte ambtsperiode als schepen van Administratieve Vereenvoudiging toch een ... spoor' heeft achtergelaten - al is het dan niet nummer 1302.

1302 2

20:26 Gepost in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |

27-08-09

Kortrijkse huisvuilzakken: kindertekeningen weg, duurder en met spellingsfout

huisvuilzakken De Coene1

De beroemde kindertekeningen verdwijnen van de Kortrijkse huisvuilzakken. Ze worden duurder. En in de groene tekst, die erop komt, uniform voor de hele streek, staat een storende zetfout.

Creatie

Het Kortrijkse stadsbestuur heeft van de week (26 augustus 2009) beslist in te gaan op de oproep van de afvalintercommunale IMOG om in heel de streek gelijke huisvuilzakken in te voeren. Hoewel Kortrijk grootste aandeelhouder is van IMOG, blijkt eens te meer dat de stad - die er bijvoorbeeld maar niet in slaagt het voorzitterschap en de leiding op te eisen - in die intercommunale in de verdrukking staat van een coalitie van de andere gemeenten. De beslissing over de huisvuilzakken valt onmiskenbaar in het nadeel uit van de Kortrijkse gezinnen.

Het opvallendst is dat Kortrijk - "innovatie, creatie en design" en nu ook "jong" - zijn vrijheid verliest om op de uniforme huisvuilzak iets creatievers te zetten dan een voorspelbare, obligate tekst in ambtenarees. Het was sp.a-er Philippe De Coene die, toen hij nog schepen was, het initief nam om de zakken te tooien met kindertekeningen. Dat was educatief ten zeerste verantwoord. In een jaarlijkse wedstrijd leerden kinderen van op heel jonge leeftijd aandacht hebben voor het leefmilieu. En de zakken en de hele huisvuilophaling kwamen in een sympathiek licht te staan bij de bevolking.

Zetfout

Die kindertekeningen mogen niet meer vanaf nieuwjaar. In de plaats daarvan komt op de zak een groen gedrukte tekst ... met een druk- of spellingsfout. "Ophaling start om 9u 'smorgens" zo staat het in de tekst die is goedgekeurd door het stadsbestuur op voorstel van IMOG. Het moet natuurlijk zijn: " 's morgens", met een spatie tussen 's en morgens.

bromure 2010

Duurder

De zakken worden ook merkelijk duurder. Waar er in Kortrijk ook altijd aandacht was voor het sociale aspect van de huisvuilophaling, hanteerden de andere gemeenten vaak duurdere prijzen. De duurte van de zak kan wel een zeker preventief effect hebben en de gezinnen ertoe aansporen niet te veel afval buiten te zetten. Maar niemand, ook de meest milieubewuste mens, ontsnapt niet aan afval. En de zakken kosten evenveel voor arme en rijke, grote en kleine gezinnen. Een voorstel van Philippe De Coene om de grote gezinnen jaarlijks een pakket gratis huisvuilzakken te bezorgen, werd door de toenmalige coalitiepartner CD&V afgeblokt.

Het Kortrijkse stadsbestuur laat thans zijn sociale terughoudendheid ten opzichte van dure huisvuilzakken varen. De gewone huisvuilzak wordt een kleine 5% duurder (van 1,24 naar 1,30 euro per zak of een prijsstijging van 0,6 euro per pak van 10). Feller is de prijsstijging van de kleine - vooral door bejaarden gebruikte - huisvuilzak: een stijging met 25% (van 0,60 tot 0,75 euro per zak of plus 1,5 euro per pak van 10).

Eigenlijk gaat het eens te meer om een belastingsverhoging door de CD&V-OpenVLD-coalitie. De verkoopprijs van een huisvuilzak heeft niets te maken met de werkelijke kost ervan. Het gaat om een soort verdoken afvalretributie. De 'winst' die de stad maakt op de verkoop van de zakken is aanzienlijk. De normale zak wordt bij IMOG besteld tegen 100,51 euro per duizend zakken. Dat is een kostprijs van 0,10051 euro per zak; winst: 1,20049 euro per zak. De kleine zak levert een winst op van 0,68773 euro per zak op.

Marcelleke

Ook het type zakken verandert. IMOG schreef een algemene offerteaanvraag uit, waaraan volgende firma's meededen: Sphere Belgium, KD Plast, Jemaco, Plastipack, Powerpack, en All Plastic Packing. Niet minder dan twee laboratoria testten de aangeboden zaken op foliedikte, 'kogelvalwaarde', doorscheurweerstand, perforatieweerstand, massa van de zak, lassterkte, waterdichtheid, sterkte van de trekband, valproef enzovoort.

Hoewel de klassieke zak - zoals die in Kortrijk in gebruik was tot nu - met metalen sluitstrip het stevigst uit de proeven kwam, opteert men voor een nieuw type: een "Marcelleke". Het gaat om een zak die er bovenaan uitziet zoals het onderlijfje van Onslow, met twee hengels. Dat is een Australisch ontwerp, dat zogezegd 8% meer inhoud kan bevatten - niettemin blijft 60 liter of 15 kg het toegelaten maximum.

Nieuwjaar

De levering aan de handelaars van de huisvuilzakken met kindertekeningen wordt vanaf 19 december 2009 stopgezet. De resterende voorraad op het stadhuis wordt na nieuwjaar simpelweg vernietigd. Het heeft niet veel zin om als Kortrijkzaan nog vlug een voorraadje van de goedkopere zakken in te slaan: vanaf 5 april 2010 mogen de vuilnismannen alleen nog de duurdere zakken met de spellingsfout in de vuilniswagen gooien.

Toerisme

De vraag rijst of de uniformisering van het afvalbeleid daarmee stopt. Zo is het in de IMOG-regio alleen nog stad Kortrijk die het gewone niet-recycleerbare restafval (de wekelijkse huisvuilzak dus) ophaalt met eigen personeel en eigen materiaal. Zal het door de andere gemeenten gedomineerde IMOG er op aandringen dat ook Kortrijk zijn vuilnisophaling privatiseert? 

Voorst hanteert Kortrijk op zijn containerparken nog altijd het nultarief voor inwoners-particulieren die de moeite doen hun afvalgrondstoffen selectief te komen brengen. In de andere IMOG-gemeenten moet men voor die bereidwilligheid betalen. De intercommunale dringt er al langer op aan dat stad Kortrijk zich schikt naar die praktijk van de andere vennoten. Dat is zogezegd om afvaltoerisme te vermijden (inwoners van andere gemeenten die zich van hun afval komen ontdoen in het goedkopere Kortrijk), maar daartoe heeft de stad al lang creatieve oplossingen bedacht.

huisvuilzakken De Coene2

12:39 Gepost in Algemeen | Permalink | Commentaren (2) |  Facebook |

26-08-09

Na de volkstuinen verdwijnt ook Ten Akker uit de Kortrijkse Goedendaglaan

Ten Akker 11

Eens te meer verdwijnt in Kortrijk een 'landmark', een gebouw dat een wijk tekent. In de Goedendaglaan - ooit Nieuw Kortrijk - is men het gewezen café Ten Akker aan het slopen, een trapgevel uit de jaren 1920. Er komen drie appartementen in de plaats. Het gebouw herinnert aan de rol van Het Werk Van Den Akker bij de urbanisatie van dit stuk Kortrijk, gelegen in de hoek tussen de spoorlijn naar Gent en de afgedankte spoorlijn naar Ronse. Het "waterzieke" gebied werd eerst gekoloniseerd door de vestiging van volkstuinen, die naderhand werden verkaveld - wat van meetafaan ook de bedoeling was. De laatste volkstuintjes verdwenen in de jaren 90; nu verdwijnt ook het lokaal dat aan de oorsprong van de wijk herinnerde. Het is in de laatste 20 jaar de thuisbasis geweest van Chiro Sint-Jan.

Ten Akker!

"Ten Akker", het klinkt als een strijdkreet, zoals "Ten aanval!" of "Ten oorlog!". En, inderdaad, "Ten Akker" herinnert aan een verovering: de stad die zich uitbreidde over een weerbarstig randgebied. Ten zuiden van de spoorlijn naar Gent lag ter hoogte van de uit 1905 daterende parochie Sint-Jan een waterziek gebied. Dat gebied maakt deel uit van dezelfde strook zanderige moerasgrond die verderop de Zandberg, de Venning en De Gavers (Harelbeke, Deerlijk, Waregem) wordt genoemd, een toegeslibte Leiearm.

Ten Akker 12

In 1926 werd in Kortrijk het "Werk van den Akker en van den Haard" opgericht. Dat is dertig jaar na de nationale oprichting door de Brusselse drukker Joseph Goemare en de Franse priester Léon Gruel, die de fabrieksarbeiders en werklozen wilden beschermen tegen de uitwassen van het verderfelijke stadsleven door hen een respectabele en gezonde vrijetijdsbesteding te geven. In de jaren twintig kwam daar een doelstelling bij: aan zoveel mogelijk gezinnen de kans geven een huis met een (moes)tuin te verwerven.

De Kortrijkse afdeling werd in die optiek opgericht. In de 'standregelen' (statuten) van de vereniging onder het voorzitterschap van eerste voorzitter Bruno De Brabander, winkelier uit de Veldstraat, stonden volgende doelstellingen. "Aan het hoofd en de steun van het gezin zonder onderscheid van partij of godsdienst een stukje land ter uitbating toevertrouwen en het daarna de mogelijkheid te vergemakkelijken om er eigenaar van te worden" en ook: "Hem - de steun van het gezin dus - de bouw of de aanschaffing te vergemakkelijken van een eigen woonst bijzonderlijk door de besparing mogelijk gemaakt door de uitbating van zijn stukje land".

Floralia

Het Werk van den Akker zag meteen mogelijkheden om aan de slag te gaan in voormeld gebied. Niet alleen kwamen er volkstuinen; er werd ook een tuinbouwschool opgericht, in een grote villa, de villa Floralia - gesloopt in 1977 in de Vredelaan. De Vredelaan was de eerste doorsteek in het gebied, aangelegd in 1932 dwars door de landerijen van de hoeve van gemeenteraadslid en schepen Julien Courtens.

In de zone met volkstuinen stelde het Werk van den Akker ook kavels te koop voor de bouw van huizen met tuinen door "de steun van het gezin". Dat liep zo vlot dat het stadsbestuur in 1935 besliste grond aan te kopen voor de aanleg van een straat, de Goedendaglaan - het scheelde niet veel of het werd de "Leeuwerikkenlaan". De naam van de nieuwe straat herinnert aan de Guldensporenslag, omdat de straat de beruchte Groeningebeek overstak. De beek is intussen helemaal ingekokerd en verdwenen onder de grondophogingen die de geregelde overstromingen moesten tegengaan.

In het werkgebied van het Werk van de Akker kwam ook een ontmoetingsplaats, herberg Ten Akker. Van 1940 tot 1972 was het een café verbonden aan Brouwerij Maelfait van Kuurne (Kur-Pils en Kur-Export). Na jaren leegstand werd het lokaal door het stadsbestuur gehuurd om er onderdak te geven aan de lokale jeugdbeweging Chiro Sint-Jan.

Ten Akker 14

Aan zee

Het nieuw geürbaniseerde gebied werd op het stadhuis "het Nieuw Kwartier" genoemd, door de bewoners omgedoopt tot Nieuw Kortrijk. Sporen van de tuinbedrijvigheid zijn misschien de voor de Goedendaglaan zo typische voortuintjes. De meeste woningen uit die jaren 20, 30 en 40 hebben ook achtertuinen van respectabele afmetingen. De kavels werden opgehoogd met vruchtbare teelaarde. De woningen uit die tijd hadden opmerkelijk geen uitzicht vanuit de woonkamer op de tuin, want die tuinen waren er om goedkope groenten te kweken, om te werken, niet om te genieten. Of de opbrengst van 'de lochting' volstond om de afkortingen van de bouwlening te delgen, is een andere vraag.

In nummer 60 van de Goedendaglaan, hoek Gravin Beatrijslaan, woonde tot enkele jaren geleden tuinaannemer Soens, die verderop in de Gravin Beatrijslaan lange tijd nog kavels gebruikte om te kweken voor zijn bedrijf.

Opvallend is eveneens dat de private woningen in het gebied geen last meer hebben van de jaarlijkse winteroverstromingen van vroeger. Disten Pulle, alias Bert Dewilde, omschreef het gebied in een beroemd cursiefje in het weekblad Atlas in 1953 als "Koortree Plaaze in 't Ingels" (Kortrijk aan Zee). Alles is sindsdien drastisch opgehoogd. Dat is niet het geval met de sociale woonwijk (Olmenlaan, Dennenlaan enzovoort, van 1952), waar men - om te besparen? - de grond achter de woningen niet heeft opgehoogd. 's Winters hebben de bewoners van die sociale woningen steevast te kampen met soms meer dan een meter water in hun tuin.

Oprukkende flats

De laatste volkstuintjes in de wijk van de Goedendaglaan verdwenen in 1990. Zij waren gelegen op de hoek met de Theodoor Sevenslaan. Dwars door de grond liep een smalle beek waarvan men beweerde dat het een restant van de Groeningebeek was. De tuintjes moesten plaats maken voor een groot flatgebouw (de residenties Baccara enzovoort).

Nu moet ook Ten Akker plaats maken voor de oprukkende flats. Er komen drie appartementen met bijhorende garages. Gelijkvloers komen de autostelplaatsen, op de verdiepingen een en twee flats van ongeveer 100 m² en in het dak nog een flatje van 75 m². Het blijft een gebouw in de trant van de wijk: baksteen en een pannendak (antracietkleurig evenwel terwijl het overal elders baksteenrode stormpannen zijn). Hoewel de architect, Callewaert-Creupelant, Heule, duidelijk inspanningen heeft gedaan om in harmonie te blijven met de omgeving - rijwoningen -, is het toch een beetje jammer dat - als het wijkkenmerkende gebouw dan toch niet bewaard kon blijven - men niet heeft geopteerd voor een of twee rijwoningen.

Ten Akker 13

16:58 Gepost in Algemeen | Permalink | Commentaren (1) |  Facebook |

24-08-09

Kortrijk, 4 september 2009: Kringloopcentrumcomedytour

Ter promotie van de West-Vlaamse kring(loop)winkels, geven Kamagurka en Piet de Praitere in 5 kring(loop)winkels op 3, 4 en 5 september 2009 een Kring(loop)winkelcomedy, zogenaamd een tryout van een ruimere wereldtournee. In Kortrijk is het Piet De Pratere die op vrijdagavond 4 september zijn opwachting komt maken in de nieuwe winkel, Gentsesteenweg 176. Kaarten op voorhand te bestellen in de kringloopwinkel (056 23 29 40) tegen 5 euro (2,5 euro voor studenten).

Voor die campagne is een speciale Kringloopwinkelcomedytoursite gelanceerd. Met filmpjes en avant-premieres, practische info en een kijk achter de tweedehandse kring(loop)winkelgordijnen. Die filmpjes zijn ook op andere regionale sites te bewonderen, waaronder deze.

Voor de campagne deden de kringloopwinkels een beroep op het creatieve bureau VroemVroem van Koen Vromman, naar eigen zeggen een redelijke absurdist. Hij heeft beloofd Kortrijklinksbekeken ook zijn volgende projecten door te spelen. Ja, dat belooft!

Kringloopwinkelcomedy

De campagne van de kringloopwinkels is eigenlijk vooral gericht op de studenten. Zij krijgen een extra kans hun kot in te richten en op te leuken voor twee keer niets, met hergebruikt materiaal. Van 4 september tot 15 oktober krijgen zij 20% korting in alle West-Vlaamse kring(loop)winkels. Een stand-upcomedyavond geeft het startschot van die studentenkoopjesperiode. Kamagurka en Piet De Praitere verdelen het werk.

In Kortrijk is Piet De Praitere, alias Etienne Met-het-open-verhemelte, alias Dikke Gilbert de la Tourette, aan het werk te zien op vrijdag 4 september om 20 uur in de nieuwe Kringloopwinkel, Gentsesteenweg 176. Iedereen is welkom, maar niet-studenten betalen een dubbele entree. Bovendien krijgen studenten ook nog eens een gratis pint.

Zoals bekend, zamelt de Kringloopwinkel in afspraak met de afvalintercommunale IMOG herbruikbare materialen in, waardoor evenveel goederen niet roemloos en vervuilend in de afvalverwerking terechtkomen. Dat is goed voor zowel economie als ecologie. Daaraan gekoppeld schakelt de Kringloopwinkel zich in in de sociale economie en biedt talrijke werkkansen aan mensen die moeilijk werk vinden. Eerder schreef ik er dit stukje over.

Vroemvroem

Met aan vermetelheid grenzend vertrouwen hebben de West-Vlaamse kringloopwinkels en kringwinkels - ten zuiden van de denkbeeldige lijn Veurne-Waregem zijn het 'kringloopwinkels', aan de kust en ten noorden van de demarcatielijn zijn het 'kringwinkels' -, vanzelfsprekend gesponsord door de Provincie West-Vlaanderen, hun promotiecampagne toevertrouwd aan Gentenaar Koen Vromman. De 'artist' - zoals ze in Bissegem zeggen: "'t è nen artis" - heeft daarvoor het bureau Vroemvroem opgericht.

Vroemvroem organiseert naar eigen zeggen tentoonstellingen op maat, ready made feestpakketten en decoratie/animatie van etalages en evenementen. Verder worden esthetisch functioneel absurdistische producten op de reeds verzadigde markt gegooid zoals de Christmass Ball Color Changer. Sinds 2007, de ontdekking van de filmknop op de fotocamera, aldus Koen Vromman, produceert Vroemvroem ook de filmpjes van het Oezbekistaans Filmfonds met onder meer verkiezingscampagne vroemvroem 2007, het actiecomité voor de aankomst op de Blandijnberg en dus momenteel een nieuwe campagne voor de kringloopwinkels.

Aanvragen voor filmpjes en/of tentoonstellingen/feesten/evenementen kunnen per e-mail of op de website. Koen Vromman heeft als hobby "actiecomités oprichten'. Een tijd geleden registreerde hij met zijn Garage-TV-camera de NieuwGentse-Alliantie, een beweging tegen de niet te stoppen West-Vlaamse inwijking in wereldstad Gent. Gelachen - groen! - dat wij gedaan hebben in Kortrijk.

15:04 Gepost in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |

23-08-09

Zomer in Kortrijk 2009: de plaatsing van de Noordbrug

asterix

Met de hulp van de wonderbaarlijke kracht van Asterix...

Noordbrug kant Beheerstraat

Bekeken vanuit de Beheerstraat.

Noordbrug kant Beheerstraat 2

 

Noordbrug Noordstraat

Bekeken vanuit de Noordstraat.


Tuibrug2

De tuibrug zoals ze nog moet worden.

Zie ook mijn eerder stuk.

13:47 Gepost in Algemeen | Permalink | Commentaren (1) |  Facebook |

21-08-09

Ontwerpopdracht Kortrijkse BibLLLiotheek: pas gunning indien centen van elders

dyn005_original_582_436_jpeg_2512623_6843c6b2d741b42a5a7928ff395db39d

Het Kortrijkse stadsbestuur, CD&V-OpenVLD, staat niet te springen om voort te doen met de realisatie van de BibLLLiotheek, nochtans een van de strategische projecten van zijn gewezen burgemeester Stefaan De Clerck. Hoewel het stadsbestuur, na lang talmen, de uitslag bekendmaakte van de architectuurwedstrijd, weigert het de winnaar, de combinatie RE X en Bas Smets, de definitieve ontwerpopdracht te gunnen. Er komt eerst een toetsing van de financiële en administratieve haalbaarheid van het bekroonde schetsontwerp (dat het duurste is en waarin delen van het bestaande gebouw van het Conservatorium en het Muziekcentrum opgenomen worden). Ook wordt een bibliotheekspecialist op pad gestuurd om zoveel mogelijk mede-financiers en subsidieerders te strikken voor het project van een slordige 30 miljoen euro. De vraag is in hoeverre het stadbestuur geen argumenten aan het zoeken is om het avontuur van De Clerck proper te kunnen stopzetten. Eerder trok de progressieve oppositie in de gemeenteraad het realiteitsgehalte van het project en de effectieve bereidheid van de vooropgestelde partners in twijfel.

Wedstrijd

De progressieve fractie (sp.a, Groen! en SLP) heeft in de gemeenteraad van Kortrijk heeft vorig jaar tegen het dossier BibLLLiotheek gestemd. De meerderheid van CD&V en OpenVLD kon de progressieve oppositie niet overtuigen van de haalbaarheid van een project dat bovendien meer leek te zijn afgestemd op prestige dan op reële noden. Ondertussen heeft toenmalig burgemeester Stefaan De Clerck zijn stad verlaten voor het ambt van minister van Justitie. Terwijl hij daar ontsnapte gevangenen moet achternazitten en de betrouwbaarheid van toprechters, al dan niet met schulden, moet doorlichten, lijkt zijn meerderheid niet meer zo ferm achter De Clercks "strategische project" te staan.

Zoals in mijn eerder stuk is uitgelegd, ging het stadsbestuur op zoek naar een ontwerper door een soort architectuurwedstrijd te organiseren met 5 geselecteerde ontwerpersteams. Voor die wedstrijd werd een jury samengesteld, waarin ook de stad, als een van de opdrachtgevers, een vertegenwoordiger in had. Die vertegenwoordiger werd, voorspelbaar, de toenmalige burgemeester en eigenlijke initiatiefnemer Stefaan De Clerck.

Jury

Nu is het wel heel eigenaardig dat De Clerck op het moment dat hij minister van Justitie werd, in die jury niet werd vervangen door een andere, effectieve vertegenwoordiger van het stadsbestuur. Op het juryverslag staat dan ook als een van de juryleden: Stefaan de Clerck, met als hoedanigheid: minister van Justitie! Er wordt zelfs niet gewezen op de mogelijkheid dat hij nog ooit terug naar zijn burgemeestersambt in Kortrijk afzakt. Eigenlijk laat het stadsbestuur met zijn niet-vervanging in de jury weten dat zij met de beoordeling niets te maken willen hebben. De keuze van de jury voor de schets van RE X en Bas Smets is zijn keuze, niet de hunne!

De jury heeft zich ook niet veel gestoord aan de verwachtingen van het stadsbestuur. Het gezelschap onder leiding van Vlaams Bouwmeester Marcel Smets en met als meest gezaghebbend lid de minister van Justitie, heeft zonder meer gekozen voor het allerduurste ontwerp. In de opdracht aan de ontwerpteams was een bouwbudget voor het bovengrondse programma (bibliotheek en lokalen voor levenslang leren - LLL) vastgelegd van 15 miljoen euro (exclusief BTW en ereloon). Slechts 1 team heeft zich daaraan gehouden, de vereniging B-architecten en LAND. Maar de jury vond die exclusief Belgische inzending te weinig boeiend: het "weerspiegelt niet de ambitie van een toekomstige bibliotheek". In die jury was geen lid van het stadsbestuur aanwezig om die beoordeling tegen te spreken. De raming van het gekozen ontwerp loopt op tot 28,30 miljoen euro.

Juryverslag

De jury velde zijn oordeel al op 17 februari 2009, na een uitputtende presentatie- en evaluatiedag in het Kennedy Hotel (van 13 tot 21.30 uur). De jury sprak in zijn eindverslag uitdrukkelijk de hoop uit dat: "de opdrachtgevers voldoende inspanningen leveren om alle ontwerpvoorstellen bekend te maken via publicatie en/of tentoonstelling". Op dat verzoek, mede ondertekend door minister van Justitie/titelvoerend burgemeester Stefaan De Clerck, is het stadsbestuur tot nu toe nog niet ingegaan.

Het heeft zelfs tot 22 juli 2009 geduurd eer het stadsbestuur officieel akte wou nemen van het juryverslag. Dat is in volle Kortrijkse vakantieperiode, op een moment waarvan men weet dat de publieke opinie andere interesses heeft op allerlei stranden en andere leuke bestemmingen. Die extra zitting van het college van burgemeester en schepenen is er gekomen om de besluiten te bekrachtigen van het eerdere beleidsconclaaf in Knokke (30 juni en 1 juli 2009). Kortrijkwatcher ging dieper op dat conclaaf in.

Relevantie?

Waarnemend burgemeester Lieven Lybeer werd - onder meer door Philippe De Coene namens de progressieve oppositie - ondervraagd over dat conclaaf in de gemeenteraad van 13 juli 2009. Uit het antwoord van de aan de macht zijnde burgemeester bleek toen al dat het stadsbestuur ernstig afstand neemt van het project BibLLLiotheek. Lybeer verklaarde onomwonden dat het stadsbestuur de geraamde kostprijs van het winnende project "zeer hoog oplopend" vindt. Het is dan ook van oordeel: "dat de stad een dergelijk grootschalig project niet alleen kan realiseren. Enkel in de mate dat er cofinanciering kan komen van andere bestuursniveaus (Vlaanderen, Provincie, ...) kan het project binnen verantwoorde financiële engagementen intact worden uitgevoerd". Bovendien moet ook de NMBS meewillen, want het Conservatoriumplein maakt deel uit van de stationsomgeving waar ooit toch een pendelaarsparking moet komen. Met andere woorden: voor de huidige ploeg is het prestigeproject van De Clerck helemaal niet prioritair meer; het zal dan ook niet worden uitgevoerd in de paar jaar die ons scheiden van de volgende gemeenteraadsverkiezingen (2012).

Dat standpunt is nog scherper verwoord in voormelde beslissing van het stadsbestuur. In de notulen van zijn (vakantie)zitting van 22 juli jl. citeert het stadsbestuur instemmend een nota van zijn directie Stadsplanning en Ontwikkeling waarin niet alleen "de timing en de financiering" van het project in twijfel worden getrokken maar zelfs ook "de relevantie". Met andere woorden: is die hele BibLLLiotheek wel zo nodig? Kan het niet wat bescheidener? De twijfel over de 'timing' betekent niets anders dan dat het project om te beginnen wordt uitgesteld tot na 2013 (volgende bestuursperiode) - als van uitstel geen afstel komt. De twijfel over de financiering betekent dat de stad het hele geval niet op zijn eentje wil betalen.

Contractbreuk

Om diezelfde financiële redenen weigert het stadsbestuur voorlopig aan de winnaar van de architectuurwedstrijd de opdracht te gunnen voor het maken van een voorontwerp. Want dat zou de stad onmiddellijk 25% van het totale ereloon kosten, of een slordige 680.000 euro. En stel je voor dat het project nadien wordt afgeblazen omdat er geen medefinanciers worden gevonden! Met die weigering speelt de stad evenwel met vuur. In het bestek van de wedstrijd stond expliciet dat het geselecteerde ontwerpteam de opdracht zou krijgen een voorontwerp uit te werklen; dat was precies de prijs die te winnen was. Niet gunnen is eigenlijk contractbreuk.

Vandaar dat men toch de nodige gelden vrijhoudt op de begroting om, als het nodig mocht blijken, toch de ontwerpopdracht te geven aan RE X en Sas Smets. Op de begroting 2009 staat daarvoor 750.000 euro. Maar het ziet er dus niet naar uit dat die som effectief zal uitgegeven worden.

Er is nog een andere mogelijke reden om toch maar de architecten aan het werk te zetten. Subsidieregelingen vereisen soms dat al een stedenbouwkundige vergunning is aangevraagd of bekomen. Die bouwvergunning kan de stad niet krijgen zonder een professioneel opgesteld ontwerp. Eigenlijk heeft het stadsbestuur zich vast gemaneuvreerd, met dank aan de minister-ex-burgemeester.

Duurste

Het ligt het stadsbestuur ook zwaar op de maag dat de jury - waarin ex-burgemeester Stefaan De Clerck als enige de stad vertegenwoordigde - geopteerd heeft voor het duurste en ingewikkeldste voorstel. Men heeft de diensten laten onderzoeken of het mogelijk was om ondanks het juryverslag toch een van de andere ontwerpteams aan te stellen. Dat blijkt niet te kunnen. De directie Stadsplanning en Ontwikkeling noemt een gunning die afwijkt van de goedgekeurde en bekendgemaakte jurybeslissing "problematisch". Het stadsbestuur "kan moeilijk op basis van dezelfde vastgelegde en door de gemeenteraad goedgekeurde gunningscriteria een andere ontwerper aanduiden".

Als het project doorgaat - waarover "geen absolute zekerheid" (citaat beslissing stadsbestuur) meer bestaat -, dan zal men de ambetante keuze van de jury op een andere manier proberen te omzeilen. Men heeft daartoe een gaatje gevonden in het bestek. Volgens de stadsdiensten impliceert de keuze voor RE X en Bas Smets niet dat de stad onvoorwaardelijk het voorgelegde schetsontwerp moet volgen. De wedstrijd heeft de architecten geselecteerd en niet een vastomlijnd ontwerp. Alvast heeft men het geselecteerde ontwerpteam gepolst met de vraag of zij eventueel bereid zouden zijn een ontwerp te maken dat meer in overeenstemming is met de wensen van het stadsbestuur na het vertrek van De Clerck. De architecten zien daar geen graten in.

Alternatieve financiering

Vooral over de sloop van de helft van het bestaande complex van het conservatorium, het Muziekcentrum en Track en de integratie van de resterende helft (vleugels A en C) in de BibLLLiotheek bestaan heel wat vragen bij de stad. Die optie is technisch al niet gemakkelijk en bovendien rijzen administratief heel wat problemen om daarvoor subsidies aan te vragen, bijvoorbeeld bij verschillende ministeries met uiteenlopende reglementeringen.

bib1

En zelfs zonder de integratie van het muziekcomplex in het nieuwe BibLLLiotheek-gebouw was het al aartsmoeilijk om er juridisch en financieel uit te geraken tussen de verschillende beoogde partners. In de beslissing van de gemeenteraad van vorig jaar ging men er, op voorstel van Stefaan De Clerck, vanuit dat het project zou bekostigd worden met "alternatieve financiering". Daarbij wordt de globale bouwkost gefinancierd door een private ontwikkelaar, die het gebouw dan nadien tegen een afgesproken vergoeding deels doorverkoopt (aan de partners) en deels ter beschikking stelt (aan de stad). Blijkbaar wendt het stadsbestuur nu ook voor dit aspect de steven. Een "klassieke financiering", waarbij de stad optreedt als bouwheer en financier, wordt niet langer uitgesloten.

Notaris

Een juridische kluif vormt de toekomstige eigendomsstructuur van de BibLLLiotheek. Tot zolang de NMBS weigert in het project te stappen voor de bouw van een ondergrondse pendelaarsparking in de kelders van het complex, moet de BibLLLiotheek 4 partners bedienen: de stad voor zijn bibliotheekwerking en eventueel het Muziekcentrum (en zelfs het Conservatorium), en de centra voor volwassenenonderwijs (Hitek, Vivo en VSPW). Het wordt nog ingewikkelder als ook het OCMW, de VDAB en Hogeschool West-Vlaanderen zouden kunnen gestrikt worden. Alvast wordt een officieel schattingsverslag aangevraagd voor de vleugels A en C die eventueel zouden opgenomen worden in de nieuwe BibLLLiotheek.

Om subsidies te kunnen krijgen moeten de centra voor volwassenenonderwijs aan de Administratie Gesubsidieerde Infrastructuur Onderwijs (AGIOn) kunnen bewijzen dat zij een zakelijk recht hebben op het te subsidiëren gebouw (bijvoorbeeld erfpacht of mede-eigendom). Dat wordt een hels juridisch dossier. Om het kluwen te ontwarren heeft het stadsbestuur al een juridisch-financiële werkgroep opgericht. In die werkgroep zijn de juridische en financiële topambtenaren van de stad opgenomen, bijgestaan door een advocaat en een financieel expert van het advocatenkantoor GDA, notaris Van Haesebrouck (die het gratis doet!), een vertegenwoordiger van de centra voor volwassenenopleiding en de projectcoördinator voor het dossier stationsomgeving.

Kosten

In die hachelijke situatie gaat het stadsbestuur ook met de moed der wanhoop op zoek naar medefinanciers. Het heeft daartoe, op eigen kosten, een opdracht gegeven aan bibliotheekconsultant Jan Van Vaerenbergh (Landmarklibraries). De specialist staat al enige tijd het stadsbestuur bij voor alles wat met de, bestaande, bibliotheek te maken heeft. Hij wordt op actieve prospectie gestuurd om alle mogelijke kanalen voor subsidie en cofinanciering te inventariseren. Hij moet zijn bevindingen verwerken in een "strategisch dossier". Men hoopt dat ook het regeerakkoord van de nieuwe Vlaamse Regering en het Vlaanderen-in-Actieplan van minister-president Kris Peeters nieuwe mogelijkheden openen. Ten slotte zal worden gezocht naar nog meer partners voor het project; men denkt daarbij als vanzelf aan het OCMW, de VDAB en Hogeschool West-Vlaanderen.

Intussen heeft het hoogst onzeker geworden project de stad toch al aardig wat gekost. Ondanks een samenwerkingsovereenkomst met verschillende beoogde partners, is het de stad die de eerste (studie)kosten voorschiet. Het is de stad die zonder bijdrage van andere instanties de kosten draagt van de architectuurwedstrijd (10.000 euro per deelnemend team plus 7.500 euro onkostenvergoeding aan de juryleden-experten). En ook van het mobiliteitseffectenrapport (75.000 euro), opmetings-, sonderings- en bodemonderzoek (geraamd op 15.000 euro). Men hoopt andere studie- en de uiteindelijke ontwerpkosten te kunnen delen met eventuele partners, maar de stad prefinanciert als het zover komt. De NMBS, die samen met het stadsparkeerbedrijf Parko een derde van de kosten op zich zou moeten nemen, heeft nog altijd niet toegezegd.

En tot slot: bij het bodemonderzoek zijn de specialisten beginnen vrezen dat er in de grond nog onontplofte bommen zitten van het bombardement dat de gevangenis van Kortrijk die daar stond, van de kaart heeft geveegd. Zie mijn eerder stukje. Dat vergt een bijkomend onderzoek; extrakost: 2.900 euro.

conservatoriumplein1


18:56 Gepost in Algemeen | Permalink | Commentaren (11) |  Facebook |

16-08-09

Befaamd architectenbureau RE X, New York, wint Kortrijkse architectuurwedstrijd voor BibLLLiotheek

 

BibLLL1

In een leeggelopen Kortrijk maakte het stadsbestuur op een vakantiezitting van het college van burgemeester en schepenen (22 juli 2009) als het ware terloops de uitslag bekend van de internationale architectuurwedstrijd voor een nieuwe 'bibLLLiotheek' op het Conservatoriumplein. Dat juryverslag dateerde overigens al van februari. De wedstrijd leverde spectaculaire ontwerpen op van wereldwijd bekende bouwmeesters. Winnaar is het New-Yorkse bureau RE X, geassocieerd met de Belg Bas Smets, in samenwerking met de specialisten Bureau Bouwtechniek (technieken en procesbeheersing), Laurent Ney & Partners (stabiliteit), en ... Studio Arne Quinze (interieur). De jury was wild enthousiast, wat van het Kortrijkse stadsbestuur niet kan gezegd worden: "OK, wij maken de uitslag bekend - wij kunnen wel niet anders, maar wij gunnen de winnaar de opdracht niet". In dit stuk ga ik dieper in op het juryverslag en het winnende ontwerp. In een later stuk probeer ik de afhoudende beslissing van het stadsbestuur te duiden.

Voortvarend

Eerder stortte het stadsbestuur, CD&V-OpenVLD, zich op aansturen van toenmalig burgemeester Stefaan De Clerck in een avontuur. Op het Conservatoriumplein zou een nieuwe bibliotheek komen, groter dan de stad zich in feite kan permitteren. Het financiële gat zou men pogen toe te rijden door partners te zoeken die wat zien in de opvatting van 'levenslang leren (LLL)' waarin men de nieuwe bibliotheek (dus 'BibLLLiotheek') wil ontwikkelen. Om het project helemaal betaalbaar te maken, wilde men ook de Belgische Spoorwegen erbij betrekken. De NMBS is in de omgeving - de stationsomgeving - immers op zoek naar mogelijkheden voor een grote pendelaarsparking.

Voortvarend werd aan de mogelijke partners een inleidend samenwerkingscontract toegeschoven. In dat contract neemt de stad nagenoeg alle voorbereidende kosten op zich. Niettemin bleek de NMBS toch niet te willen ingaan op het zeer vrijblijvende aanzoek. Voor een pendelaarsparking met voldoende capaciteit - "een ondergrondse parking als funderingssokkel" - blijkt het BibLLLiotheekproject immers niet geschikt en er zouden ook verkeersproblemen rijzen met de dagelijkse pendelaarsstroom van en naar het moeilijk gelegen Conservatoriumplein.

De andere beoogde partners zijn scholen en organisaties actief in de volwassenenvorming: VIVO (centrum voor volwassenenopleiding van VTS), HITEK (Catho) en VSPW (Sint-Amandsplein 15). Zij hebben enige belangstelling voor extra up-to-date onderwijsruimte maar hun inbreng hangt volledig af van de Vlaamse subsidies van AGIOn (Administratie Gesubsidieerde Infrastructuur voor het Onderwijs - zij willen hun aandeel bekostigen met 60% subsidies en 40% eigen middelen. Vormingplus, de Volkshogeschool Midden en Zuid West-Vlaanderen moet nog elders geld zien bijeen te schrapen, maar de organisatie is bereid eventueel een vast gedeelte van het complex te huren.

Zie mijn eerder stuk.

Ontwerpwedstrijd

Nog voortvarender besloot het stadsbestuur vorig jaar op zijn eentje - in de hoop de beoogde partners later wel mee te krijgen - op zoek te gaan naar een ontwerper voor het complex. In de vorm van een beperkte offerteaanvraag werd een heuse architectuurwedstrijd uitgeschreven waaraan 5 geselecteerde ontwerpteams mochten deelnemen. De teams werden verzocht een masterplan en een schetsontwerp in te dienen. De inzendingen zouden worden geëvalueerd volgens vier criteria: de stedenbouwkundige kwaliteit van het masterplan voor de stationsomgeving, de achitecturale kwaliteit van bib en parking, de duurzaamheid van het complex, en ten slotte ook - maar niet overwegend! - de bouwkost.

De prestigieuze jury, onder leiding van Vlaams Bouwmeester Marcel Smets, bestond voorts uit de deskundigen: Antwerps Bouwmeester Kristiaan Borret, architect Heike Löhmann (na de gemeenteraadsbeslissing erbij gecoöpteerd) en 'consultant landmarklibraries' Jan Vanvaerenbergh (intussen aangeworven als consultant in de Stadsbibliotheek), en uit vertegenwoordigers van de beoogde opdrachtgevers: gewezen burgemeester Stefaan De Clerck (die er als minister van Justitie in bleef zetelen en niet werd vervangen of bijgestaan door een effectief lid van het stadsbestuur), stadsbibliothecaris Carol Vanhoutte, Bernard Dursin van de centra voor volwassenenopleiding en general manager Paul Martens van de NMBS-holding, onderweg vervangen door zijn opvolgster Marleen Verdonck. Daarnaast kregen de hele fine fleur van de stadsadministratie en enkele cvo-directeurs een zitje als raadgevend jurylid.

Laaiend

Het juryverslag dateert al van 19 februari 2009. In dat verslag roept de jury "de opdrachtgevers" - voorlopig alleen het stadsbestuur dus - op "alle ontwerpvoorstellen bekend te maken via publicatie en/of tentoonstelling". Toch heeft het tot 22 juli 2009 geduurd eer het stadsbestuur een soortement vluchtige bekendmaking heeft gedaan, als een van de puntjes op het perscontact na de vakantiezitting van het schepencollege.

De jury is laaiend enthousiast over de vijf inzendingen. Zij "waardeert de immense inspanningen van de ontwerpsteams en de kwaliteit van de ingediende offertes". Uit het juryverslag blijkt dat men bijzonder opgetogen is over enkele gedurfde voorstellen. Zo willen vier van de teams hun complex bouwen rond, op en in de plaats van het bestaande Conservatorium- en Muziekcentrumgebouw. Bepaalde teams pleiten, met instemming van de jury, voor het opdoeken van het Conservatoriumplein als plein, dat zij willen 'opvullen'. Zij hebben m.i. gelijk. Het zogenaamde plein was jarenlang een puinhoop na het verdwijnen van de weggebombardeerde gevangenis en is nadien niets meer geworden dan een lelijk waaigat van een rommelige parking. Een ander team wil een gedeelte van het plein een parkbestemming geven.

Flegma

De ontwerperscombinatie van het Belgische SumProject en het Britse Adjaye Associates diende een schetsontwerp is dat volgens de jury te weinig uitstraling biedt. Het complex zou te veel in zichzelf gekeerd zijn doordat het meest publieke en levendige deel ervan, "the public hall", te ingesloten ligt. De vrees bestaat dat de bibliotheek te veel zal dienstdoen als circulatieruimte voor cursisten en te weinig als ontmoetingsruimte. De architectuur draagt nadrukkelijk het Britse flegma en de stempel van Adjaye, wat uniek zou zijn voor Kortrijk, zonder dat de jury echt wild loopt van de brave gevelaankleding. Wel kijkt de jury met enige bewondering naar het ontwerp van uitgesproken groene daktuin en zelfs "daklandschap". De in opbouw zijnde popzaal van De Kreun en het bestaande conservatorium worden als 'objecten' geïncorporeerd in het nieuwe complex waarmee ze verbonden zouden worden met patio's en een foyer.

SumProject (website) en Adjaye Associates (website) werken samen met Ove Arup & Partners (VK) voor de technieken, SumProject voor de stabiliteit en Daidalos Peutz (VK) voor de milieuaspecten. Hun ontwerp wordt geraamd op een kleine 25 miljoen euro.

Duurzaam

Ook de combinatie Jan De Vylder Architecten (B) en DRDH Architects (VK) opteert voor het opvormen van het Conservatoriumplein tot publieke bouwgrond. Zij willen de bestaande gebouwen van het Muziekcentrum en het Conservatorium radikaal opslorpen. De jury vindt de schets evenwel te moeilijk leesbaar en interpreteerbaar: "Verwacht wordt dat het ontwerp veel bijsturing zal vragen". Er is te weinig samenspel tussen de bibliotheek en de andere functies. En ook de architectuur kan niet alle juryleden overtuigen: "door de grote vliesgevels lijkt het gebouw - graatvormig - minder in overeenstemming met een bibliotheek van de toekomst".

drdharchitects bLLL

Het ontwerp scoort dan wel weer uitstekend op het criterium duurbaarheid. De ambities om energie te besparen liggen heel hoog. Niet minder dan 25% van de bouwkost wordt besteed aan technieken. Raming van dit ontwerp: 15,5 miljoen euro. Jan De Vylder (website) en DRDH (website) werken samen met Technum-Tractebel (B) voor stedenbouw, technieken en stabiliteit.

Sanaa

De Franse architecten Béal & Blanckaert en het Belgische architectencollectief Urbain laten het Conservatoriumgebouw en het Muziekcentrum dan weer zoals het is. Hun BibLLLiotheek is zoals de meesten verwachtten: een torengebouw elders op het Conservatoriumplein. Beide mastodontcomplexen worden omgeven door een nieuw stadspark, waaronder zich ook de ondergrondse parking uitstrekt. De jury lijkt aangenaam verrast door die optie, maar vraagt zich toch af of "er een interessante dialoog kan ontstaan tussen de nieuwe, weliswaar mooie toren en het bestaande - oninteressante - Conservatoriumgebouw". Voor het eerst bestempelen 'deskundigen' dat modernistische conservatoriumgebouw openlijk als 'oninteressant'; ik denk niet dat alle deskundigen het daarmee eens zijn.

Urbain bLLL

Ondergronds maakt de Frans-Belgische ploeg een verbinding tussen de pendelaarsparking en de voetgangerspassage onder de stationsperrons en verder naar de Minister Tacklaan. Bovengronds komt er een soort brug naar het Muziekcentrum. De jury ziet heel wat voordelen in de keuze voor een building, waarin de verschillende (bibliotheek- en andere) functies kunnen gemengd en gestapeld worden zonder dat de onderscheiden bezoekers en gebruikers elkaar storen. Als nadeel ziet de jury de meer beperkte toegankelijkheid van het complex. Bovendien is er wat weinig interactie tussen de bibliotheek en het levenslang leren; alleen in de grote circulatiehal lijkt men elkaar tegen te komen.

Niet gecharmeerd is de jury van de felle gelijkenis naar kleur en vorm tussen het schetsontwerp en het New Museum of Contempory Art in New York, van Sanaa: "Daardoor verliest het gebouw nagenoeg volledig zijn originaliteit". Aan het Frans-Belgische ontwerp hangt een prijskaartje van 20,2 miljoen euro. Het team van Béal & Blanckaert (website) en Urbain (website) bestaat voorts uit Gebotec (B) voor de technieken, Bollinger+Grohmann Ingéniene (F) voor de stabiliteit, Atelier Ruimtelijk Advies (B) voor stedenbouw, en Bureau Bouwtechniek (B) voor procesondersteuning.

Eenvoudig

De uitsluitend Belgische vereniging B-architecten en LAND opteert als enige voor het behoud van het Conservatoriumplein als publiek plein, tussen de Zandstraat - de stadsring - en het nieuwe complex. Dat nieuwe gebouw omsluit het bestaande ensemble van Conservatorium en Muziekcentrum met een nieuwe gevel. Aan de kant van het Casinoplein, de stadskant, zou er een transparante inkomhal komen, van waaruit je in de verte tot aan de Grote Markt kunt kijken.

De jury kan zich niet vinden in het schetsontwerp. Zoals al gezegd, wil de jury onomwonden dat het Conservatoriumplein wordt opgedoekt. Wel vindt zij de voorstellen van het Belgische team om creatief om te springen met de helling van het bestaande conservatoriumplein interessant. Overigens vreest de jury dat het gebouw te veel in zichzelf is gekeerd doordat alle toegangen zijn opgesloten in voormelde centrale hal. Dat leidt tot de enigszins vernietigende conclusie: "De architecturale uitstraling wordt algemeen als te weinig boeiend en/of monotoon ervaren, waardoor het ontwerp niet echt kan overtuigen. De architectuur of het weinig originele voorkomen weerspiegelt niet de ambitie van een toekomstige bibliotheek. Ook de inrichting van het plein kan de jury niet geheel overtuigen."

Het voordeel van die eenvoudige architectuur is dan weer de prijs. Als enige levert het team een ontwerp af binnen het vooropgestelde budget van 15 miljoen euro (zonder de renovatie van het bestaande Conservatoriumgebouw). B-architecten (website) en LAND werken samen met Marcq & Roba voor de technieken, Mouton voor de stabiliteit, Tritel voor het verkeer, Scope voor de veiligheid en Daidalos Peutz voor de bouwfysica en de akoestiek, allemaal Belgen.

Winnaar

"Verbazend en organisch" noemt de jury het ontwerp van het Amerikaans-Belgische team RE X en Bas Smets. Het is dan ook uitgeroepen als "meest inspirerende model" en als "voor alle gunningscriteria samen het meest aan de verwachtingen en de ambities van de bouwheer beantwoordende ontwerp". RE X geeft uitvoerige informatie over zijn inzending op zijn website.

20090326093502_REX_LLLibrary_ExteriorDay_left

Het opvallendste van de RE X-schets is dat de voorgevel van het complex tot tegen het Casinoplein komt en daarvan als het ware een 'parvis' maakt. Op Google Earth is het bestaande gebouw van het conservatorium en het Muziekcentrum (De Kreun, Track) een opvallend langwerpig kruis. RE X en Smets breken dat kruis af en nemen het beide functies op in hun, redelijk compact, ontwerp. Het is de bedoeling dat het vrijgekomen deel en de rest van het huidige Conservatoriumplein naderhand worden vrijgegeven als al dan niet publieke bouwsgrond. Wel suggereren de ontwerpers er een 'Muziekpark' in te richten. Met een immense, strak uniforme luifel zou er een overdekte verbinding komen met en boven de busstelplaats en het station.

20090325075354_REX_LLLibrary_Interior_right

Het ontworpen gebouw zelf kun je beschrijven als een reuzenserpentin in een trapeziumvormige doos. Hellende vloeren van het spiraalvormige parcours geven een vloeiende verbinding tussen de verschillende activiteiten die er zijn ondergebracht. Lyrisch beschrijft het juryverslag dat als "een leesbaar doch rijk variërend geheel". Nogal provocerend stellen de ontwerpers de betekenis van de 'bibliotheek van de toekomst' in vraag. vandaar de optie om er muziekcentrum en conservatorium in op te nemen. Hoewel het schetsontwerp nogal wat gelijkenissen vertoont met de befaamde Seattle Library, is dat voor de jury geen bezwaar.

20090325080009_UPDATED AXO DIAGRAM COMPILED DARKER

Ook wat de energie- en milieuaspecten betreft is de jury vol lof over het RE X-ontwerp. Een nadeel is dan weer de prijs. Het ontwerp is onbetwistbaar het duurste: een kleine 30 miljoen euro. Die prijs kan wat gerelativeerd worden door de integratie van conservatorium en muziekcentrum in het ontwerp; dat bespaart de renovatiekosten die hoe dan ook nog moesten komen. Wel is het de vraag of de lopende investeringen voor de uitbouw van het muziekcentrum geen verloren kosten zijn.

Zoals al gezegd werkt het team RE X-Smets samen met Bureau Bouwtechniek (technieken en procesbeheersing), Laurent Ney & Partners (stabiliteit) en de in Kortrijk gevestigde Studio Arne Quinze (interieur).

11:11 Gepost in Algemeen | Permalink | Commentaren (4) |  Facebook |

13-08-09

Le bal du renard mort, in Kortrijk 14/15/16 oogst 2009

salamanders natuurtuin Desloovere

De vossen zijn genaderd tot dicht bij het centrum van Kortrijk. In de, binnenstedelijke, Natuurtuin Gilbert Desloovere is in het voorjaar een dode vos gevonden; aangereden op de Ring. Dat belet de werkgroep en de buurtbewoners niet om van vrijdag 14 tot zondag 16 augustus 2009 hun zoveelste wijkfeest te organiseren. Ten voordele van de Natuurtuin, een uniek bosje in de binnenstad. Een 'bal du renard mort' als het ware (met een knipoog naar Oostende). Iedereen is welkom.

Geheim bos

Op 9 maart vonden de medewerkers van Natuurtuin Gilbert Desloovere een dode vos in hun stadsbosje. Ze brachten het over naar dierenartspraktijk Halsberghe-Gheysen, waar op het dier gratis een autopsie werd uitgevoerd. Daaruit bleek dat het verschillende open beenbreuken vertoonde aan zijn achterpoten en dat ook zijn kop een slag had gekregen. Al met al is het een van de eerste verschijningen van deze zoogdierensoort in de Kortrijkse binnenstad. In het nabijgelegen gebied Kapel ter Bede, ook binnen de Ring, is sindsdien overigens al een levend exemplaar gespot.

In een eerder stuk omschreef ik de Natuurtuin op het einde van de Goedendaglaan en van de Dokter Snellaertstraat als "een geheim bos in de stad": Het is een natuurgebied tussen een sociale woonwijk en een berm van de Kortrijkse ringweg. Buurtbewoners namen het initiatief om de restgrond om te toveren van sluikstort tot natuurtuin. Natuurpunt Kortrijk steunt de werkgroep. De tuin is genoemd naar de man die in zijn laatste levensjaren al zijn energie opofferde voor zijn natuurproject: Gilbert Desloovere. Hij heeft er zich letterlijk dood gewerkt. Zijn bos is het bezoeken waard.

Vrijwilligers

Om het onderhoud van de Natuurtuin te kunnen financieren, organiseert de werkgroep elk jaar op het einde van de Kortrijkse vakantie een wijkfeest, in samenwerking met buurtbewoners. De werkgroep organiseert de vrijwilligerswerking. Zo zijn er aan elke ingang van de tuin wijkcomposteerbakken. Wijkbewoners brengen er hun keukensresten en tuinafval. Het compost wordt gebruikt om onder de bomen te strooien.

Nu en dan organiseert de werkgroep een grote mobilisatie. Voor wat men beheerswerken noemt (laatst nog op 26 juli). Veel praktisch werk wordt evenwel verzet door ploegen die secretaris Thierry Meerschman begeleidt in het kader van werkervaringsprojecten van Ak-tractie, een initiatief van CAW Piramide. Ak-tractie wordt door de VDAB erkend als vooropleiding voor langdurige werklozen. Die ploegen doen aan natuurbeheer: bosmaaien, wilgen snoeien, houtwallen opbouwen en onderhouden, grachten uitdiepen, houtmijten opzetten enzovoort. Inmiddels heeft Natuurpunt de werkgroep erkend.

gil12

Krant

Een eigen Natuurtuinkrant wordt geregeld in alle bussen in de buurt gestopt. Zo willen de natuurtuiniers de buren overtuigen dat de natuurtuin een stuk buurteigen groen is. In die krant krijgt de buurt bijvoorbeeld richtlijnen over het gebruik van voormelde composthopen. "Maak er alstublieft geen stort van!" blokletterde de laatste editie. Vooral het grasmaaisel dat men van heinde en verre komt dumpen, werkt op de zenuwen: "Zo krijgen wij nooit waardevolle compost".

Uit diezelfde krant pikte ik ook het droevige verhaal van de dode vos. Maar er is ook goed nieuws. In de buurt hebben de egeltjes weer hun opwachting gemaakt. Twee jaar geleden waren ze verdwenen; eentje was verdronken in een vijver.

Een schooljuf krijgt op haar donder van de redactie. Zij had haar leerlingen in het kader van natuurbeleving de opdracht gegeven kikkervisjes mee te brengen naar de klas. Pientere buurtkinderen gingen daarop dikkopjes van salamanders scheppen in de waterplassen van de Natuurtuin... Dat zij daarmee de biologische diversiteit in een al kwetsbaar stukje stadsnatuur schade toebrachten, was bij de juffrouw nog niet opgekomen. In de plassen vind je de Alpenwatersalamander en de Kleine Watersalamander (zie foto bij inleiding).

Wijkfeest

Het wijkfeest duurt niet minder dan drie dagen. Alles vindt plaats wat verderop, op de hoek van de Dokter Snellaertstraat en de Theodoor Sevenslaan, in het clublokaal van de Driehofstedenvissers. Op vrijdag 14 augustus is er vanaf 13 uur tot lang na zonsondergang een reuzengroentekaarting. Inleg 1 euro.

Op zaterdag 15 augustus kunnen belangstellenden het geheime bos in de Kortrijkse binnenstad ontdekken onder begeleiding van een natuurgids. Afspraak om 9.30 uur aan de ingang van de Natuurtuin in de Dokter Snellaertstraat. De hele dag is er 'natuurlijk' groentekaarting, en na de midag komt daar nog dammen, volksspelen en sumo-worstelen bij. Om 21 uur is er een demonstratie van mulchmaaiers.

Het feest bereikt zijn hoogtepunt op zondag 16 augustus. Van 9 uur tot 's middags is er een boerenmarkt en een rommelmarkt. Om 11 uur kun je aan de aperitief en om 13 uur kun je aanschuiven aan een barbecue (10 euro, kinderen 6 euro). Om 15 uur is er allerhande animatie: een simultaanwedstrijd dammen met de Kortrijkse club De Feniks, een circusworkshop (Kasper Devroe!), een springkasteel, 'nagelklop', een vertelhoek voor kinderen, schmink, sumo-worstelen, volksspelen enzovoort. Om 16 uur begint een dansdemonstratie en kunnen kinderen mee op vervaarlijke motoren. Doorlopend worden buurtfoto's uit de oude doos geprojecteerd. En 's avonds is er een volksbal - 'bal du renard mort'? - met DJ-animator-imitator-zanger Kris Wills (VTM-Soundmixfinalist).

Welkom

Je hoeft niet in de buurt te wonen om mee te doen. Iedereen is van harte welkom. Meer informatie bij Thierry Meerschman, 0473 62 20 07. Meer over dit onvermoed stukje stadsnatuur vind je op de website van Natuurpunt Kortrijk.

natuurtuin1

16:47 Gepost in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |