10-09-08

Het stadsbestuur wil ook nog eens de Vaart verbreden in het centrum van Kortrijk

vaart1

Terwijl de pijnlijke verbreding van de Leie in het hartje van de stad na meer dan tien jaar nog altijd niet is voltooid, dringt het stadsbestuur van Kortrijk, CD&V-OpenVLD, erop aan dat ook de Vaart in het stadscentrum zou worden verbreed. Een leger bulldozers op een ander stadskwartier! Een dure operatie die weeral gepaard zou gaan met omvangrijke onteigeningen en verkeersellende. Of het stadsbestuur ooit zijn slag thuishaalt, is hoogst twijfelachtig. Maar intussen beletten oeroude reservatiestroken en jongere ruimtelijke plannen een gedegen ontwikkeling van de vaartwijken. Een en ander is aan het licht gekomen naar aanleiding van een Leiedalstudie voor een geïntegreerde gebiedsvisie op het kanaal Kortrijk-Bossuit. Het stadsbestuur vindt dat de intercommunale het economische aspect heeft verwaarloosd.

Insteekdok

Kortrijk wordt al lange jaren ontwricht door de, economisch noodzakelijke, werkzaamheden ter verbreding van de Leie in het volle centrum van de stad. In 1985 begonnen de onteigeningen; in 1997 startten de graafmachines; in 2008 moet het ergste nog komen: de verbreding van het stuk rond de Budabrug, het dichtst bij het centrum.

Toch schijnt het stadsbestuur, CD&V-OpenVLD er maar niet genoeg van te krijgen. Bij elke gelegenheid eist het stadsbestuur dat de mogelijkheid blijft bestaan om de tweede Kortrijkse vaarweg, de Vaart Kortrijk-Bossuit, ook drastisch te verbreden op zijn grondgebied! Diverse instanties van het Vlaamse Gewest, tot ministers toe, hadden evenwel al laten weten dat de verbreding van de vaart tussen de sassen 9 en 11 (van de Passionistenlaan tot de Leie) economisch niet verantwoord was. De Vaart werd beschouwd als een groot insteekdok vanuit de Schelde en men was geneigd die optie als definitief te beschouwen. Elke keer tekende het stadsbestuur in een masochistische reflex verzet aan tegen die optie.

Op een werkvergadering over de Abdijkaai, 19 augustus jl., verklaarde het stadsbestuur eens te meer dat "een mogelijke verbreding van het kanaal ten alle prijze mogelijk moet blijven". Een paar weken later werd dat standpunt herhaald in de officiële notulen van het college van burgemeester en schepenen. Naar aanleiding van een studie van de intercommunale Leiedal, in opdracht van het provinciebestuur, CD&V-sp.a, hamert het stadsbestuur op 2 september jl. nogmaals op zijn wens om de Vaart te verbreden op Kortrijks grondgebied. Meer zelfs: het zal aankloppen bij de administratie Waterwegen en Zeewezen NV opdat die zich ondubbelzinnig zou uitspreken voor de verbreding.

Bouwkundig erfgoed

De Vlaamse overheid is nochtans al jaren min of meer gewonnen voor het definitief opgeven van een mogelijke verbreding van de twee laatste stukken Vaart. Het gaat om een technisch aartsmoeilijke opdracht. Er moet een groot hoogteverschil overwonnen worden;  twee kanaalvakken moeten in een enkel erg verbreed vak worden omgebouwd; en bovendien moet het  - kaduke - brugje over de Vaart in de Gentsesteenweg vervangen worden door een heel wat hogere en grotere oeververbinding. Maandenlang zou het verkeer op een van de belangrijkste invalswegen van de stad - en onder meer naar het nieuwe winkelcentrum K - onderbroken zijn. Niet alleen op de dichtbebouwde oevers van het kanaal zouden ingrijpende onteigeningen moeten gebeuren; de Gentsesteenweg in de omgeving van de brug zou er niet aan ontsnappen.

En waar men het geld zal losweken om weeral naar Kortrijk te laten vloeien, is een andere kwestie. Enkele jaren geleden werd de kostprijs voorzichtig op zowat 25 miljoen euro geraamd; dat het meer zou zijn, staat in de sterren geschreven. Dat de Vlaamse overheid niet happig is op die verbreding, blijkt ook al uit het feit dat de bestaande smalle sluizen - goed voor scheepjes van maximum 300 ton - èn de sasmeesterswoningen intussen beschermd zijn als bouwkundig erfgoed

Gewijzigde visie

Zelfs de intercommunale Leiedal is over die verbreding van gedacht aan het veranderen. Tot voor kort was de intergemeentelijke vereniging dezelfde mening toegedaan als het stadsbestuur. Het is onder begeleiding van Leiedal dat in het nog niet zo lang geleden vastgestelde Gemeentelijk Ruimtelijk Structuurplan de vaartverbreding nog is opgenomen. Maar in de studie "Een geïntegreerde visie op het kanaal Kortrijk-Bossuit" die Leiedal in opdracht van het provinciebestuur maakt, wordt de klemtoon gelegd op de natuurlijke, landschappelijke en recreatieve mogelijkheden van de oude waterweg. Van een belangrijke rol voor de Vaart als verbindingsweg over het water tussen de Leie en de Schelde wordt niet meer gesproken.

En die gewijzigde visie kan het stadsbestuur niet aanvaarden. De economische functie dient te worden uitgewerkt en dient minimaal hetzelfde gewicht te krijgen als de andere functies, aldus de burgemeester en de schepenen. Het stadsbestuur voegt er uitdrukkelijk aan toe: "Binnen dit economisch verhaal [sic!] verdient het verbredingsscenario bijzondere aandacht". Wel laat het stadsbestuur verstaan dat die optie grote consequenties heeft: "Dit is in het bijzonder van belang voor de Kortrijkse binnenstad omdat de ruimtelijke impact van een mogelijke verbreding daar het grootst is". Ze weten dus hoe erg het wordt en toch...!

vaart4

Met de tijd onwaarschijnlijker

Even hardnekkig reageerde het stadsbestuur vorig jaar op het ontwerp van 'bekkenbeheersplan Leiebekken' van de Vlaamse overheid. In uitvoering van het decreet Integraal Waterbeleid van 18 juli 2003, is de Vlaamse Regering voor alle stroomgebieden dergelijke bekkenbeheersplannen aan het opstellen. De ontwerpen van die plannen worden aan een openbaar onderzoek onderworpen. Het stadsbestuur was een van de drie Kortrijkse bezwaarmakers tegen het ontwerp.

In het ontwerp bekkenbeheersplan Leiebekken wordt een eventuele verbreding van de Vaart volledig afgeraden. Een lang citaat omdat het zo veelzeggend is: "Het kanaal Kortrijk-Bossuit zou bij rampen op de waterwegen een verbinding tussen de hoofdwaterwegen Leie en Bovenschelde (1350 ton) kunnen vormen zodat schepen steeds over een route-alternatief beschikken, mogelijks onder voorwaarden zoals eenrichtingsverkeer. Ter hoogte van Kortrijk is de tonnenmaat over korte afstand echter beperkt tot 300 ton. Het sluitstuk van de kalibratiewerken op het kanaal Kortrijk-Bossuit, namelijk de verbreding van het kanaal in Kortrijk en het bouwen van een nieuwe sluis ter vervanging van de geklasseerde sluizen 9, 10 en 11, wordt echter met de tijd onwaarschijnlijker. Ook vanuit economisch standpunt zijn op dit moment onvoldoende baten die dergelijke zware budgettaire inspanningen verantwoorden. Er kan dan ook geopteerd worden om de overblijvende kalibratiewerken in de richting van de Leie volledig op te geven. Hierdoor dient het kanaal Kortrijk-Bossuit beschouwd te worden als een groot insteekdok van de Boven-Schelde."  

Het stadsbestuur schreef hierop een bezwaarschrift waarin het beklemtoonde dat een mogelijke verbreding in de toekomst niet onmogelijk mag worden gemaakt. Zelf zegde het stadsbestuur met het oog op een verbreding van de Vaart ooit, een achteruitbouwzone op te leggen aan de noordzijde van het kanaal (dat is de kant Spinnerijkaai-Abdijkaai). Geschrokken veranderde het 'Bekkenbestuur Leiebekken' de ontwerptekst. In plaats van de resterende verbreding 'volledig op te geven' staat er nu: 'voorlopig niet uit te voeren'. En er wordt daaraan toegevoegd dat mettertijd wel zal blijken of het kanaal Kortrijk-Bossuit nog een toekomst heeft in het internationale hoofdwaterwegennet.

vaart2

Stedenbouwkundige onzekerheid

Het resultaat van die onbegrijpelijke koppigheid van het stadsbestuur is dat de stedenbouwkundige onzekerheid in de Kortrijkse wijken rond de Vaart blijft duren. Wie daar wil investeren, blijft het risico lopen dat er ooit een onteigening komt. Zoals gemeld hanteert de stad zelf een reservatiestrook aan de kant van de Abdijkaai en de Spinnerijkaai. In die strook mag niet langer gebouwd worden. Voor de rij bestaande woningen in de Spinnerijkaai bijvoorbeeld is dat nefast; terwijl ook heel wat mogelijke bouwgrond verloren gaat voor het nieuwbouwproject naast Stoopsfabriek. Het bouwverbod heeft ook zijn gevolgen voor de toekomstige ontwikkeling van de binnen afzienbare tijd leegkomende sites van Vetex en Meuleman in de wijk Abdijkaai-Schuttersstraat.

Maar eveneens aan de overkant van de Vaart blijft de onzekerheid voortduren. Op vroegere plannen was de verbreding van de Vaart uitgetekend aan de kant van het stadscentrum. Al die tijd heerste ook op die oever een achteruitbouwstrook.

Overigens is het de vraag of de reservatiestrook van de stad wel breed genoeg is. Alleen al om de Vaart daar zo breed te maken als hij verderop naar de Schelde toe is, moet het bouwverbod veel omvangrijker zijn. En aangezien de te vervangen sluizen beschermd zijn als waardevol bouwkundig erfgoed, is het mogelijke dat de nieuwe, verbrede Vaart er omheen moet gegraven worden; een nieuwe bedding kan onmogelijk op de gereserveerde strook.

Het ergste is nog dat die verbreding als een zwaard van Damocles boven de bewoners van de Vaartoevers blijft hangen. En zelfs de toekomst van het wondermooie openluchtzwembad in de Abdijkaai staat hiermee op het spel. Het gezond verstand en het ware belang van Kortrijk gebieden hier om alle verzet te staken tegen het opgeven van de mogelijkheid van een Vaartverbreding.

vaart3

Commentaren

Steffy is ZOT Er komt maar geen einde aan de Kortrijkse hoogmoed. Nu wil Steffy al de oude ongebruikte vaart verbreden tot een heuse waterboulevard.
En het mag wat kosten, op kosten van de Vlaamse belastingsbetaler. Burgemeester Steffy zou beter zijn energie steken in een heuse jachthaven ipv de Waterwegen weer op te zadelen met een krankzinnig projekt dat NERGENS toe leidt, behalve het strelen van de ziekelijke ijdelheid van de burgemeester.
Maar het is nu al een zekerheid dat de Waterwegen (Vlaamse overheid) NEEN zullen zeggen. Aan de Nederkouter te Gent is men de oekazes van de Kortrijkse burgemeester BEU. Nog liever wensen ze Steffy de verdrinkgingsdood in zijn eigen Vaart dan toe te geven aan eisen van een komplete gek.

Gepost door: walter maes | 11-09-08

echt Belgisch Typisch Belgische ziekte! Net als BHV moest dat eigenlijk al 40 jaar geleden gerealiseerd zijn. Altijd in de koelkast stoppen en het dan pas uithalen als het al helemaal rot is. En daar hebben niet alleen de Tsjeven schuld aan!!! De wafelijzerpolitiek zal er dan wel voor zorgen dat er ergens in Wallonië nog een stukje nutteloze autosnelweg wordt aangelegd of nog een nutteloos brugje wordt gebouwd. Besteed ons geld nuttig, zodat we dat voorhistorische sluitingsuurtaksengedoe kunnen afschaffen!
MVG
Adelbert, kunstenaar/nachtburgemeester.

Gepost door: Adelbert | 17-09-08

10 jaar Adelbert, sorry maar waar heb jij de laatste 10 jaar uitgehangen? Openbare werken, waaronder een eventuele Vaartverbreding valt, is al 10 jaar geregionaliseerd. De derde staatshervorming, 1988-1989, schoof de openbare werken - àlle openbare werken! - toe aan de gewesten, in ons geval het Vlaamse Gewest. Sindsdien is het gedaan met de wafelijzerpolitiek.

Overigens vind ik niet dat dit laatste stukje Vaart nog moet verbreed worden. De economische baten wegen geenszins op tegen de immense financiële en stedenbouwkundige kosten. Vergeet niet dat de Vaart ooit gebouwd is om de kolen uit Walenland naar West-Vlaanderen te verschepen. Die trafiek is opgedroogd. De omgekeerde weg is nutteloos: waarom een omweg maken naar de Schelde als je rechtstreeks over de Leie met je containers en bulk naar de Antwerpse haven kunt varen?

Gepost door: marc | 18-09-08

Bekaert Bij mijn weten gebeurde de verbreding van de vaart niet echt omwille van de kolen, maar vooral om de firma Bekaert ter wille te zijn. Maar heeft Bekaert er ooit optimaal gebruik van gemaakt?

Gepost door: Bart | 19-09-08

Haven toegegooid Nee, Bekaert had aanvankelijk zelfs een eigen bedrijfshaven maar het concern heeft dat dok na enkele jaren gedempt.

Ik heb wel niet beweerd dat de verbreding van de Vaart er gekomen is voor de kolentrafiek; ik had het over de bouw halverwege de 19de eeuw...

Gepost door: marc | 19-09-08

De laatste 10 jaar heb ik vooral op café uitgehangen, ervaringsdeskundige noemen ze dat. Café, ontmoetingsplaats van het werkvolk, van feestvierders, van levenskunstenaars, van wereldverbeteraars, van omhooggevallen politiekers en politiek incorrecte moraalridders. Middelpunt van alle levenswijsheid en politieke debatten. De laatste 10 jaar heb ik me ook voortdurend geërgerd aan het politieke gestuntel in de Belgische huishouding. De wafelijzerpolitiek is misschien voorbij, doch van bezuiden de taalgrens moeien ze zich nog graag met wat er ten noorden er van gebeurt en nemen ze elke gelegenheid te baat om een en ander te dwarsbomen. Afschaffen die handel!

MVG

Adelbert, kunstenaar/nachtburgemeester.

Gepost door: Adelbert | 20-09-08

Was ik nog vergeten toe te voegen: de Vaart moet wel verbreed worden. Al is het maar om ons weer onder te dompelen in nieuwe omleidingen. Zo moeten we weer andere wegen nemen en leren we voortdurend nieuwe dingen kennen zoals nieuwe café's bijvoorbeeld. Burgemeester Steffy blijft ons maar in de watten leggen, die vrolijkerd!
MVG
Adelbert, kunstenaar/nachtburgemeester.

Gepost door: Adelbert | 20-09-08

Au Pont du Canal Maar Adelbert toch. Je zou toch niet graag hebben dat cafeetjes zoals Au Pont du Canal moeten verdwijnen omwille van de verbreding van de Vaart?

Gepost door: Bart | 20-09-08

Ah, ik dacht dat hij ondergronds zou verbreed worden.

Gepost door: Adelbert | 20-09-08

Wie kwam er op het idee?? Wie vindt er eigenlijk zoiets uit? Een vaart verbreden waarop je nog nauwelijks een boot ziet die naam waardig.
Marc, weet jij het?
Wie is er met dat idee op de proppen gekomen? Naam en toenaam? Zoiets valt toch niet uit de lucht?

Gepost door: Frans Lavaert | 20-09-08

Ik woon al 23 jaar in de Vlaanderenkaai. (kant centrum van de vaart).
Al jaren komen er 2 a 3 schepen per maand voorbij. Die gaan meestal naar graanverwerkingsbedrijf Dumoulin. De vaart verbreden is totaal overbodig en weggegooit geld. Ook de onzekerheid die er heerst bij de bewoners. Bedrijven zoals het voormalige Bruynooghe koffie staan al een hele tijd leeg. Ook het bedrijf Delaere naast Bruynooghe staat leeg. Mensen durven de aankoop niet te doen vanwege de onzekerheid. Men zou totaal onbezonnen de vaart breder maken voor iets die geen nut heeft, laat staan de onteigeningen die zouden plaats vinden. Mensen zoals Steffie die denken boven alles te staan moeten gewoon van het toneel verdwijnen, en laat mensen aan de macht met gezond verstand die in de eerste plaats denken aan hun inwoners en niet aan het profijt.
Hopelijk denk men daar aan bij de volgende verkiezing.
Een verontruste bewoner van de Vlaanderenkaai.

Gepost door: Bewoner langs de vaart | 05-09-12

De commentaren zijn gesloten.