22-12-07

Begroting 2008: over een slecht getapte Bockor en de hobby van de burgemeester

stadhuis3

De stadsbegroting voor 2008 voorspelt weinig goeds. De belastingen blijven hoog en een poging om ze nog te verzwaren werd pas na hoogoplopende ruzie in de meerderheid (voorlopig) afgeblazen. Toch vallen de stadsinvesteringen terug op hun peil van tien jaar geleden. En de bevolking zal niet ontsnappen aan pijnlijke besparingen. Maar er komt wel een 'kunstenfabriek' van 1,725 miljoen euro op Buda, de hobby van de burgemeester indachtig.

Vroeger was de bespreking van de begroting de koninginnenzitting van het jaar in de gemeenteraad. Die bespreking verdiende dat ook. Want met de begroting vraagt het stadsbestuur aan de gemeenteraad het nodige geld om in het komende jaar zijn beleid te kunnen uitvoeren. Daartoe vraagt het stadsbestuur aan de verkozenen van de bevolking ook de toestemming om dat geld te mogen ophalen via allerhande inkomsten van hogerhand en van de eigen bevolking (belastingen en tarieven). Maar je ziet onmiddellijk dat daar veel cijfertjes aan te pas komen en dat schrikt een beetje af. Jammer toch!

Zelf denk ik dat je het beleid van het stadsbestuur op geen enkel moment beter kunt beoordelen dan op het moment waarop zij met de factuur afkomen. Daarom heb ik mij ondanks die oceaan van cijfertjes op de begroting gegooid en heb ik het woord gevraagd in de gemeenteraad. Ik heb er het volgende opgemerkt.

Pessimistische begroting

Als we de door het stadsbestuur, CD&V-Open VLD, mogen geloven, zullen er in 2008 oor de stad 107 miljoen euro worden uitgegeven. Daartegenover zou maar 104 miljoen euro inkomsten geboekt worden. Dat is dus een tekort 'op het eigen dienstjaar' van 3 miljoen euro. Dat tekort wordt bijgepast door een greep te doen in de financiële reserves van de stad. Zit de stad in slechte papieren - zoals de burgemeester en financieschepen Alain Cnudde de pers wilden doen geloven? Ik ben overtuigd van niet! 

Hou er vooral rekening mee dat een begroting een voorspelling is. Een voorspelling kan optimistisch zijn of pessimistisch. In Kortrijk opteert men uit - overdreven? - voorzichtigheid meestal voor het pessimisme. Op het einde van het jaar blijkt dat het voorspelde tekort niet uit te komen. In de voorbije twintig jaar is de stad iedere keer uitgekomen met een overschot, schommelend tussen de 1 en de bijna 9 miljoen euro, met zowat 3 à 4 miljoen euro in normale jaren. 2008 zal niet anders zijn.

Het staat nu al vast dat de greep in de reserves niet nodig zal zijn. Bij de begroting steekt een financieel meerjarenplan waaruit blijkt dat 2007 zal eindigen met zowat 3 miljoen euro meer overschot dan geraamd. Daarmee alleen al is het gat toegereden, want het resultaat van 2007 wordt in april 2008 in de begroting voor 2008 verwerkt. 

In de gemeenteraad heb ik gezegd niets tegen voorzichtige begrotingen te hebben. Maar die al te pessimistische inschattingen mogen niet misbruikt worden om politieke redenen. Precies daaraan bezondigt het huidige stadsbestuur zich. De zogenaamd precaire toestand van de stadsfinanciën is het alibi om  met de botte bijl te gaan besnoeien en/of om op zoek te gaan naar nieuwe belastingen. Dat overdreven pessimisme heeft trouwens een ruzie uitgelokt in de meerderheid, waardoor de redelijkheid helemaal is zoek geraakt.

Zwakke investeringen

Ondanks de moeilijke financiële toestand blijven de stedelijke investeringen op peil, verkondigde het stadsbestuur over de begroting 2008. Dat is gewoon niet waar!

Op de begroting 2006 stond voor 60,1 miljoen euro investeringen. Voor 2007 was dat 32,5 miljoen, en nu, voor 2008, heeft met 22,3 miljoen euro ingeschreven. Volgens mij is dat een steile daling in plaats van op peil te blijven. De investeringen dalen weer naar het niveau van tien jaar geleden. Op de begroting 1998 stond voor 24,99 miljoen euro ingeschreven. Terloops: ik ben eens benieuwd of die afname van de stedelijke overheidsopdrachten een effect zal hebben op het orderboekje van de bouwsector. In de voorbije periode van oververhitting stond ook de stad te dringen bij de aannemers; nu het wat minder druk is in de sector, vermindert ook de stad zijn opdrachten. Goed voor de tewerkstelling kan dat toch niet zijn...

Het investeringsprogramma van de stad voor 2008 is veelzeggend; het bij de begroting gevoegde lijstje van 'tijdens het dienstjaar 2008 uit te voeren buitengewone werken' is ontluisterend. Ik vind er vernieuwingswerken aan twee en een halve straat, met name: de Koninklijkestraat in Kooigem, de Luignestraat-Schorbeekstraat in Aalbeke en de tweede helft van de Elfdejulilaan in Kortrijk. Ik stel vast dat het krediet voor de aanleg van nieuwe voet- en fietspaden drastisch daalt, van 800.000 euro op de begroting 2007 tot nog slechts 600.000 euro nu. Het krediet voor het onderhoud van voetpaden daalt van 300.000 euro naar 194.700 euro. En het krediet voor het onderhoud van fietspaden zakt van 250.000 naar 162.250 euro. Alles samen is dat een terugval in de investeringen van bijna 400.000 euro voor de bewoners van al die straten die ongeduldig wachten op een herstel van hun trottoir en voor alle zwakke weggebruikers.

Draaikolk Foruminvest

Schepen voor openbare werken Guy Leleu antwoordde daarop dat hij in 2008 een record aan voet- en fietspaden zou realiseren. Hij verwees daarbij naar de heraanleg van de Zwevegemsestraat en Oudenaardsesteenweg door het Vlaamse Gewest, waarbij de stad moet instaan voor de trottoirs en de fietspaden. Nu, ik ben heel blij dat die grote invalsweg eindelijk wordt aangepakt. Maar je mag die investering niet meerekenen als je de cijfers vergelijkt van het investeringsvolume van 'normale' voet- en fietspaden. De aanleiding voor de heraanleg van de steenweg is de bouw van het mega shoppingcenter door Foruminvest. 

Een belangrijk deel van de investeringen gaat immers naar de aanpassing van de stad aan Foruminvest en aan de ontwikkelingen op Hoog Kortrijk (de nieuwe kliniek en haar ontsluitings- en parrkingproblemen). In dat licht is de scherpe daling van de investeringen des te erger. Het betekent dat buiten de invloedssfeer van Foruminvest en buiten Hoog Kortrijk veel investeringen op de lange baan zijn geschoven. Ik blijf voorstander van de komst van het mega shoppingcentre - het is een kans die Kortrijk moet grijpen. Maar ik zou het tragisch vinden als Foruminvest uiteindelijk een draaikolk zou blijken waarin de belangen van de rest van de stad worden meegezogen. De komst van Foruminvest zou er integendeel het stadsbestuur moeten toe aansporen om ook elders in de stad een tandje bij te steken.

De belastingen blijven hoog

De belastingen stijgen niet. Dat klopt. Er zijn slechts twee kleinere taksen die stijgen. Ik noem ze toch omdat ze zo uitdrukkelijk werden bestreden door de liberale coalitiepartner in de vorige bestuursperiode. Dat zijn de terrastaks voor de horeca en de belasting op parkeren.

In het bestuursakkoord staat dat het stadsbestuur zich engageert "tot een plafonnering van de globale belastingen op het huidige niveau". Ik stel vast dat de globale belastingsontvangsten met bijna 9% toenemen ten opzichte van de laatste reële cijfers (rekening 2006). Daarmee stijgen de belastingen sneller dan de totale uitgavan in eigen dienstjaar. De stijging is ook beduidend sneller dan de index. Het klopt dus dat de belastingstarieven niet stijgen. Maar het 'gelijkblijvend belastingsniveau' betekent wel dat de Kortrijkzanen de relatieve stijging van hun welvaart afgeroomd zien. 

Ik heb het niet kunnen laten om de burgemeester in de gemeenteraad te herinneren aan zijn belofte van 2001, namelijk dat hij de belastingen zou verminderen als zou blijken dat de politiehervorming niet zoveel kostte als hij toen vreesde. Intussen is het duidelijk (zie hier) dat de jaarlijkse dotatie aan de politiezone VLAS zeer ruim bemeten is. de politie is financiële reserves aan het opstapelen, zelfs met een dotatie van stad Kortrijk die voorlopig niet meer stijgt. De burgemeester wimpelde mijn vraag af. Weer een belofte die niet wordt ingelost.

Pijnlijke besparingen

Een plan om de waterfactuur van de Kortrijkse gezinnen met bijna 3 miljoen euro op te trekken, is (voorlopig?) gekelderd. Zie mijn stukje van enkele dagen geleden. In die schermutseling sneuvelden  eveneens de huisvestingspremies. 500 overwegend jonge, renoverende gezinnen worden voor 2008 in de kou gezet.  Maar er zijn nog andere pijnlijke besparingen.

De werkingstoelage aan het OCMW wordt bevroren op het niveau van twee jaar geleden (9,2 miljoen euro). Alsof de prijzen, de lonen en de noden van de behoeftigen niet zijn gestegen en niet blijven stijgen. Meer nog: het is de bedoeling van het stadsbestuur oml pas in 2011 het OCMW ruimere middelen te verschaffen. Zoals mijn vrienden in de OCMW-raad al hebben opgeworpen: de stad zet het OCMW op droog zaad. Dat is onverantwoord en onverantwoordelijk. Het stadsbestuur verplicht het OCMW zijn reserves op te vreten, reserves die zijn aangelegd voor de opvang van de vergrijzing in onze stad en voor de toename van de energiekosten.

Collega Bart Caron, spirit, heeft uitgezocht hoeveel euro per bewoner de 13 Vlaamse centrumsteden geven aan hun OCMW. Kortrijk ligt met 124,68 euro ruim onder het gemiddelde en komt na Antwerpen, Gent, Sint-Niklaas, Leuven, Genk, Turnhout en Oostende. In 2011 bengelt Kortrijk gegarandeerd onderaan de ranglijst. In een recente studie van Dexia wordt ouderenzorg een van de vele opdrachten van het OCMW genoemd die steeds meer gaan doorwegen op het budget van het OCMW. Door de vergrijzing van de bevolking moeten er veel meer rusthuis- en RVT-bedden komen. Er moeten nieuwe vormen van opvang ontwikkeld worden, zorgzones bijvoorbeeld waarbij hulpbehoevende bejaarden langer thuis kunnen wonen. En vergeet niet dat het aantal aanvragen voor financiële steun voor de kosten van huisvesting en zorg van bejaarden pijlsnel zal stijgen in de komende tien, twintig jaar. In die omstandigheden het mes zetten in de moeizaam opgebouwde financiële mogelijkheden van het OCMW is asociaal, aldus Caron.

Hobby

Afgeschaft zijn ook de bijzonder succesvolle gratis computerlessen waarmee in de voorbije jaren niet minder dan 4000 Kortrijkzanen op weg geholpen zijn in de wereld van ICT en internet. Maar tja, dat was een project van gewezen sp.a-schepen Philippe De Coene! Bij de deelnemers was nochtans vraag naar meer. Uit een onderzoek bleek voorts dat met gerichte inspanningen ook moeilijk bereikbare groepen zoals allochtone vrouwen en alleenstaande senioren naar de cursussen konden gehaald worden. Europa is nog altijd bereid mee te financieren. Het stadsbestuur laat hier een kans liggen. Huidig ICT-schepen Jean de Bethune antwoordde dat zijn diensten 'geen tijd' hadden gehad om de cursussen opnieuw te organiseren. Maar hij beloofde er in de komende jaren weer werk van te maken. Wait and see! 

Minder rouwig ben ik om de afschaffing van de zogenaamde 'energiecheque' aan grote gezinnen. Vroeger kregen gezinnen met drie kinderen en meer drie pakken witte huisvuilzakken per jaar. In 2006, het jaar van de gemeenteraadsverkiezingen wou en zou burgemeester De Clerck, CD&V, dat steuntje vervangen door een 'circulaire cheque' door hemzelf ondertekend, van 50 euro. Van in den beginne was duidelijk dat het sociale gehalte van dat cadeautje heel gebrekkig was. Talrijke cheques gingen richting de betere buurten, maar kansarme gezinnen met minder dan drie kinderen konden op hun kin kloppen. Het stadsbestuur maakt nu zelf die bedenking. Afgeschaft na amper twee jaar, is het nu wel overduidelijk dat die cheque een platte verkiezingsstunt van de burgemeester was, op kosten van de belastingbetaler. 

In schril contrast met de pijnlijke besparingen en met het uitstel voor diverse aangekondigde projecten (50 meter-zwembad, bibliotheek van de toekomst, muziekcentrum enzovoort) staat de grootste investering voor 2008: de realisatie van de kunstenfabriek op Buda in de gebouwen van de gewezen textielveredelingsfabriek Desmet-Dejaeghere. Dat is een uitgave van 1,725 miljoen euro. Er blijkt dus wel geld te zijn voor ... de hobby van de burgemeester. 

Desmet-Dejaeghere kunstenfabriek

Slecht getapt

Begroting en beleidsprogramma 2008 hebben iets van een slecht getapte Bockor: veel schuim maar weinig bier, bovendien geserveerd in een te duur café. De beloftes in het bestuursakkoord van CD&V en Open VLD zijn indrukwekkend en als je de beleidsnota en het jaaractieplan leest, verwacht je een groots 2008 in Kortrijk. Maar als je dan naar de centen kijkt die daarvoor worden vrijgemaakt, is de teleurstelling zeer groot. De bevolking krijgt bedroevend weinig voor het vele geld dat zij aan het stadsbestuur moet afdragen.

21:52 Gepost in Algemeen | Permalink | Commentaren (1) | Tags: kortrijk, begroting, ocmw |  Facebook |

Commentaren

Ai! Vlijmscherpe analyse!

Gepost door: William D | 24-12-07

De commentaren zijn gesloten.