10-10-06

Wie wordt voorzitter van de Kortrijkse gemeenteraad?

stadhuis5

Nu CD&V-N-VA met 18 zetels niet meer de meerderheid heeft in de Kortrijkse gemeenteraad (41 zetels), moeten ze op zoek gaan naar een partner in het bestuur. Die onderhandelingen zijn ingezet. Een tip voor de onderhandelaars: maak van het voorzitterschap van de gemeenteraad een apart mandaat. Met het nieuwe gemeentedecreet kan dat. Het kan wat meer gewicht geven aan de gemeenteraad als rechtstreeks verkozen vertegenwoordiging van de bevolking.

Tot nog toe was het de burgemeester die de gemeenteraad voorzat. Vanaf 1 januari 2007, bij het aantreden van de pas verkozen gemeenteraad, hoeft dat niet meer (art. 8, 20, 24 en 25 Gemeentedecreet). Integendeel, in de toelichting bij het Gemeentedecreet wordt gesteld dat het beter een gewoon gemeenteraadslid zou zijn. Dat zou de gemeenteraad versterken in zijn rol als het rechtstreeks verkozen orgaan dat het college van burgemeester en schepenen moet controleren.

Wie een tijdje de gemeenteraad volgt, ziet het zo gebeuren. Een burgemeester, Stefaan De Clerck bijvoorbeeld, die de gemeenteraad voorzit, zit eigenlijk als hoofdverantwoordelijke voor het beleid voortdurend zichzelf te verdedigen. Neutraal blijven in een discussie is onwenselijk, maar iedereen de kans geven zijn mening uit de doeken te doen is wel wenselijk. Precies dat is heel moeilijk voor iemand die zo mee verantwoordelijk is voor het beleid als de burgemeester.

Een voorzitter die niet de burgemeester of een schepen is, kan bovendien meer gezicht geven aan de gemeenteraad. Nu lijkt het meestal alsof de meerderheid van de gemeenteraad slechts de troepen zijn van de schepenen en de burgemeester, en de oppositie de lastigaards die stokken in de wielen willen steken. Men vergeet dan dat burgemeester en schepenen in feite benoemd zijn op voordracht van of door de gemeenteraad en slechts de uitvoerders zijn van de grote beleidslijnen die door de gemeenteraad, meerderheid tegen oppositie, zijn getrokken. Een afzonderlijke voorzitter kan de werking van de gemeenteraad sterker benadrukken door de raad een meer onafhankelijke positie te geven ten opzichte van het college.

Natuurlijk kan een voorzitter die zijn taak niet goed begrijpt, even partijdig optreden als de burgemeesters doorgaans doen. Maar de ervaring in het parlement (waar niet de eerste minister maar een aparte voorzitter de vergaderingen leidt) leert dat een dergelijke voorzitter prompt terecht wordt gewezen door de oppositie en al rap inbindt. Zijn partijgenoten gaan hem niet lang steunen in zijn partijdigheid omdat dat politiek heel slecht over komt bij de pers en de publieke opinie.

Bevoegdheden

De voorzitter van de gemeenteraad krijgt belangrijke, zij het formele, bevoegdheden. Hij (of zij uiteraard) is het die de gemeenteraad bijeenroept en de agenda vaststelt. Nu is dat een bevoegdheid van het college van burgemeester en schepenen. Zo een groot verschil zal dat niet maken, want de voorzitter is verplicht de gemeenteraad bijeen te roepen op verzoek van het college of van de burgemeester alleen. Ook is hij verplicht de punten die het college of de burgemeester alleen aanbrengen op de agenda te zetten. Maar niets belet hem om ook andere gemeenteraden bijeen te roepen of andere punten op de agenda te zetten. Natuurlijk kunnen de gemeenteraadsleden zelf ook nog de gemeenteraad bijeenroepen (met minimum een derde van de leden) en punten aan de agenda toevoegen.

Wie graag voorzitter zou worden voor de pree, is eraan voor zijn moeite. Een voorzitter krijgt slechts presentiegeld per vergadering die hij voorzit - precies zoals de gemeenteraadsleden het ook met een 'zitpenning' moeten stellen.

De voorzitter krijgt ook geen personeel ter beschikking. Hij moet zich laten bijstaan door de medewerkers van de stadssecretaris. Maar het is wel de bedoeling dat hij perfect wordt op de hoogte gehouden van het stadsbestuur en dat hij nauwer dan een normaal raadslid wordt betrokken bij de werking van de gemeente.

De man of de vrouw die voorzitter wordt van de gemeenteraad krijgt bovendien een beperkte politionele bevoegdheid om de orde tijdens de vergadering te handhaven. Hij kan daarvoor een beroep doen op de aanwezige politieagenten die zijn bevelen moeten opvolgen. Hij kan zelfs een proces-verbaal opstellen en een ordeverstoorder verwijzen naar de politierechtbank.

Democratie

Al met al is dat een niet te onderschatten mogelijkheid om de gemeentelijke democratie te verstevigen. Het Gemeentedecreet schept de mogelijkheid dat de gemeenteraad het college van burgemeester en schepenen zeer veel vrij spel geeft om de stad te besturen. Dat kan goed zijn voor een dynamisch bestuur. Maar dat is alleen verantwoord als de gemeenteraad zelf, rechtstreeks verkozen door de bevolking, nog meer en beter het beleid kan controleren en in een bepaalde richting sturen. Een aparte voorzitter van de gemeenteraad kan daartoe bijdragen.

Het Gemeentedecreet is mee goedgekeurd in het Vlaams Parlement door CD&V, spa.a-spirit, VLD-Vivant en N-VA. Ik denk dus niet dat de plaatselijke geledingen van die partijen ertegen zullen zijn. Overigens wordt het een verplichting dat de commissies in de gemeenteraad worden voorgezeten door een gemeenteraadslid en niet meer door een schepen zoals nu.

Commentaren

Raadsvoorzitter Het zou een goede zaak zijn als de burgemeester geen voorzitter meer zou zijn van de gemeenteraad.
De vergaderingen zouden een heel ander karakter krijgen. De burgemeester moet dan van op zijn stoel het beleid verdedigen. En hij kan de Raad niet meer manipuleren. (Abrupt besprekingen stopzetten bijv.)
Mag ik van de gelegenheid gebruik maken om te zeggen dat vanaf januari 2007 de inwoners een gemotiveerde nota kunnen indienen met voorstellen of vragen. Ongeveer 600 handtekeningen zullen volstaan. Ook dat is een grote nieuwigheid, maar Kortrijkzanen weten dit nog niet.

Gepost door: Frans Lavaert | 10-10-06

Objectiviteit Gelijk welk ander gemeenteraadslid de positie van raadsvoorzitter inneemt kan hier toch gaan manipuleren in voordeel van zijn eigen mening of die van zijn partij? Ik zie niet in waarom dit dan zo'n vordeel zou wezen als de burgemeester niet langer de gemeenteraad voorzit.

Gepost door: Sam Weydts | 10-10-06

stop belletje trek Heel juist wat Weydts vertelt.
Allemaal volksmisleiding en window-dressing om bijkomend postjes te scheppen (interessant wanneer de mandaatjes moeten verdeeld worden...ook in Kortrijk), daarenboven een puur administratieve en machteloze functie, een lege doos.

Er zal totaal NIKS veranderen met zo'n alternatieve voorzitter.

Zullen de gemeente daarom beter bestuurd worden ?
Bah neen natuurlijk.
Meer kosten want een bijkomende administratie en reglementen.
Kafka !

Goedgelovige zielen als Lavaert en Lemaitre trappen daar in. Men vergeve het hen.

In de gemeentepolitiek zal NOOIT iets veranderen.

Is het nodig iets te veranderen ?
Maar neen, het marcheert zoals het marcheert.
Verbetering is uitgesloten. Politiek is politiek.

En de 'gemotiveerde nota' is wel het toppunt van politieke schunnigheid.
"Meer demokratie"... deze fabuleuze stoplap van de tijd en intussen worden de elementairste regels ongegeneerd verkracht.

Dat de verkozenen hun werk doen en de burgers aub zes jaar met rust laten.
Het is weer genoeg geweest met belletje trek.

Gepost door: walter maes | 12-10-06

Meer belletje trek! Als de burgemeester er in 2012 weer bij wil zijn, zou hij beter vanaf nu zoals Frank Beke in Gent elke zaterdag aan de mensen hun bel gaan trekken, om te horen wat er echt leeft bij de mensen, en daaraan te werken. Ondertussen verliest hij misschien ook iets van zijn hovaardigheid, en is Walter ook content.

Gepost door: Bart | 17-10-06

Tips Ja, Bart, doe zo voort: hem nog tips geven ook! Laat hem maar met zijn ogen open in de afgrond lopen...

Gepost door: Polo | 17-10-06

pro Kortrijk Tja. Gemeentepolitiek gaat voor mij niet over politici in de vernieling rijden. Maar over een beleid dat goed is voor Kortrijk en de Kortrijkzanen. We moeten de komende 6 jaar in de oppositie vooral die lijn aanhouden. En de burgemeester? Die rijdt zichzelf wel in de vernieling, met of zonder goede raad.

Gepost door: Bart | 19-10-06

De commentaren zijn gesloten.