09-06-06

Een nieuw monument voor de oorlogsslachtoffers

Op 15 juli 1923 knipte de toenmalige kroonprins Leopold aan de achterkant van de Halletoren op de Kortrijkse Grote Markt het lint door van het oorlogsmonument ter ere van de gesneuvelden in de Eerste Wereldoorlog. Het monument kreeg na de Tweede Wereldoorlog een aanvulling. Op 10 september 2006 wordt de jaarlijkse herdenking van de oorlogsslachtoffers grootser aangepakt dan in de voorbije jaren. Om die "Bevrijdingsfeesten" luister bij te zetten komt op het plantsoen van het oorlogsmonument een nieuw tweedelig kunstwerk. Dat beslist de gemeenteraad volgende maandag.

De traditionele herdenkingsplechtigheid op 10 september wordt dit jaar uitgebouwd tot ware 'Bevrijdingsfeesten', waarop onder meer de scholen worden uitgenodigd. Drommen toeschouwers worden verwacht voor de 'static show' met legervoertuigen, van 10 tot 17 uur. En zoals gezegd wordt er een nieuw gedenkteken ingewijd. Bij de vaderlandslievende verenigingen bestond al langer de vraag naar een opwaardering van het nogal bescheiden oorlogsmonument.

Met positieve adviezen van die vaderlandse verenigingen (16 mei jl.) en van het Adviescomité Sculpturen in de Stad (24 mei jl.) presenteert het stadsbestuur aan de gemeenteraad een ontwerp van sculptuur van de kunstenaar Geoffroy de Montpellier d'Annevoie (Tielt). In het plantsoen plaatst hij twee steenblokken in zwarte Afrikaanse graniet. De stenen worden bewerkt met een brander. Op de vlakken waar inscripties moeten komen, wordt de steen gepoleist. De linkse steen is 70 op 70 cm met een hoogte van 90 cm. De rechtse steen is 90 bij 55 cm en 70 cm hoog.

Uitroeiingskampen

In de linkse steen komen de namen van de gesneuvelden van de Tweede Wereldoorlog. Op de rechtse steen komt de tekst: "Wij herdenken alle slachtoffers die in 1940-1945 vielen bij militaire acties, verzetsdaden en bombardementen. Wij herinneren ons de vluchtelingen, de ontberingen, de angst, de verwoestingen, de deportaties en de verplichte tewerkstelling. Wij koesteren de vrede en de vrijheid. Kortrijk, 10 september 2006".

Persoonlijk vind ik dat een zeer zinvolle tekst, die uitblinkt door zijn beknopte veelzeggendheid. Alleen mis ik er het woord "uitroeiingskampen" in. Sommigen werden niet zomaar gedeporteerd door de Nazi-bezetter, maar afgevoerd in het kader van een systematisch georganiseerd moordbeleid ten opzichte van bepaalde bevolkingsgroepen (joden, zigeuners, homoseksuelen, en andere). Ook dat afschuwelijk aspect mag niet vergeten geraken.

Ik vind het prima dat de tekst ook herinnert aan het "friendly fire", de verwoestende bombardementen van de geallieerden op het einde van de Tweede Wereldoorlog.

De offerte van de kunstenaar bedraagt 22.500 euro, 6% BTW incluis. Dat bedrag zal ingeschreven moeten worden bij de tweede begrotingswijziging, want bij de opmaak van de oorspronkelijke begroting bestond het project nog niet.

De bestaande ronde liggende gedenksteen op het plantsoen wordt opgeknapt. In bronzen letters staat er volgende tekst op: "Aan de militaire, politieke en burgerlijke slachtoffers van de oorlog 1940-1945". Verschillende letters zijn er echter door onverlaten afgeprutst. Eventjes dacht men eraan die steen te verwijderen wegens dubbel gebruik met het nieuwe kunstwerk. Maar de Erfgoedcel van de stad zou dat historisch zonde vinden. Hij past in de context en is een getuigenis van de tijd waarin hij geplaatst werd. De stijl van de letters is bijvoorbeeld typisch voor de veertiger jaren.

Vroeger werd het plantsoen afgesloten met een poortje. Men heeft dat poortje verwijderd om het monument toegankelijker te maken. De vaderlandslievende verenigingen vragen om het plantsoen weer symbolisch af te sluiten, om vandalisme en oneerbiedig bezoek van bijvoorbeeld hondjes te vermijden.

De commentaren zijn gesloten.