01-12-05

Is Kortrijk een stad van creatieve ondernemers?

Is Kortrijk een aantrekkelijke stad voor creatievelingen in het algemeen en voor creatieve ondernemers in het bijzonder? De vraag is belangrijk. Als steden jobwinst willen maken, gaat die moeten komen van de kennisintensieve en de creatieve sectoren. Kortrijk staat sterk in de kenniseconomie, maar wat zwakker in de creatieve bedrijvigheid. Ook zou de Kortrijkse bevolking wel wat minder wantrouwig mogen staan t.o.v. nieuwkomers.
 
Dat blijkt uit een zeer interessante studie van Flanders District of Creativity (FDC) in samenwerking met Vlerick Leuven Gent Management School.
 
Iedereen moet recht hebben op een zinvolle baan. Als socialist ben ik dus voorstander van het stimuleren van arbeidsscheppende ondernemingen. Maar mijn hart keert, als daarvoor teruggegrepen wordt naar middelen uit de tijd van Daens. Als we sommigen moeten geloven, moeten onze lonen en werkomstandigheden zakken naar het niveau van Calcutta. De FDC-studie geeft betere middelen aan.
 
De auteurs, Isabelle De Voldere, Eva Janssens en Jonas Onkelinx, onderscheiden drie stappen in de industriële ontwikkeling. Landen als China en India zijn nog aan de eerste stap toe. Men mikt er op lage kosten. Wij zitten intussen aan de tweede stap; onze ondernemingen spelen hoge efficiëntie uit. Onze productiviteit is ongeëvenaard, maar dat is niet altijd in het voordeel van degenen die de arbeid moeten leveren. Wij zouden eigenlijk de stap moeten zetten naar het derde niveau: de innovatie-gedreven economie zoals die bijvoorbeeld in Finland opgang maakt. Het is in de creatieve bedrijvigheden, gericht en gebaseerd op innovatie, dat er nog massa's jobs te verwachten vallen. In die sectoren hebben de steden de sterkste troeven.
 
FDC heeft een 'barometer' ontwikkeld om na te gaan in hoeverre onze steden klaar zijn om die creatieve ondernemingen te ontvangen. Elke stad heeft zijn eigen sterktes en zwaktes. Kortrijk situeert zich in het peloton wat aantrekkelijkheid betreft. Maar er zijn wel enkele merkwaardige vaststellingen.

Patenten


Het gemiddelde inkomen van de Kortrijkzanen ligt hoger dan het Vlaamse gemiddelde. Dat is het vermelden waard, want behalve Leuven en Aalst herbergen alle centrumsteden armere mensen dan buiten de steden. Het blijkt dat creativiteit zich het best ontwikkelt in een zorgeloze sfeer. Wat mij betreft, is dat absoluut geen oproep om een beleid te voeren dat armen buitensluit, integendeel, het beleid moet allen voldoende kansen bieden om zich op te werken uit de zorgen.
 
De werkgelegenheid in Kortrijk groeit maar zwakjes, maar dat is verstaanbaar aangezien onze werkloosheid veeleer laag is. Kortrijk biedt trouwens meer arbeidsplaatsen dan er werkende inwoners zijn. Er komen dagelijks meer pendelaars naar Kortrijk dan dat er naar Brussel, Gent en elders vertrekken.
 
Het is opvallend dat er in Kortrijk meer patenten (certifcaten van uitvindingen en nieuwigheden) worden aangevraagd dan in de andere steden (behalve dan in Leuven en Sint-Niklaas). Maar dat is wellicht te danken aan de aanwezigheid van de firma Michel Van De Wiele, Marke op het grondgebied van de stad. De machinebouwer behoort tot de 20 grootste patentaanvragers van België.
 

Kunst en cultuur


Kortrijk had in 2000 niet zoveel beschikbare KMO- en industrieterreinen meer -- intussen komt daar verbetering in --. Maar dat vinden de auteurs van de studie merkwaardig genoeg niet zo erg. Creatieve activiteiten hebben meer nood aan kantoorruimte binnen de stad. Overigens raadt de studie aan om leegstaande fabriekspanden een herbestemming te geven door er creatieve starters hun gang te laten gaan.
 
Kortrijk behoort tot de steden die aanzienlijk veel geld steken in kunst en cultuur. Wat culturele infrastructuur betreft, de zalen en podia dus, doet enkel Gent het beter. Maar wat het gebruik van die infrastructuur betreft, kan het nog verbeteren; daar scoren wij slechts de 7e plaats qua voorstellingen en de 8e qua tentoonstellingen. Een cultureel broeinest trekt creatievelingen aan.

Diversiteit


Een wat negatieve vaststelling betreft de mentaliteit van de bevolking. Hoe is dat gemeten? Wel, men heeft de criminaliteitscijfers vergeleken met de cijfers over het gevoel van onveiligheid. Kortrijk blijkt de tweede veiligste stad van Vlaanderen te zijn. Maar wat het onveiligheidsgevoel bij de mensen betreft, leeft er alleen in Antwerpen en Gent meer angst. Dat zegt iets over onze verdraagzaamheid. Om een echt creatief klimaat te scheppen, moet er een minimum aan tolerantie heersen ten opzichte van vernieuwers en mensen met andere culturen.

 

Diversiteit levert een boeiende omgeving op waarin mensen kennis kunnen maken met andere gewoonten en culturen. Steden waar die rijke waaier aan mensen ‘van diverse pluimage’ aanwezig zijn, stimuleren het vinden van creatieve oplossingen en kennisuitwisseling. Dat stimuleert dan weer innovatie, bedrijvigheid, jobcreatie en economische groei, aldus de studie. Laat dat de mond snoeren van zij die in de aanwezigheid van verschillende culturen vooral een bedreiging zien.

 

De verschillende culturen zijn trouwens te vinden in Kortrijk. Hoewel de bewoners van Marokkaanse afkomst massaal Belg zijn geworden, toont de studie aan dat er nog altijd een aanzienlijk aantal vreemdelingen woont in Kortrijk. Volgens de studie is dat een troef.

 

Leeftijden

 

Diversiteit moet er in een creatieve stad ook zijn wat leeftijden betreft. En hierin is Kortrijk niet zonder problemen. Kortrijk is bij de steden met de hoogste graad aan mensen op leeftijd (60-plussers). Wij hangen aan het staartje in de leeftijdscategorie 20 tot 39. Laat dat nu juist de leeftijd bij uitstek zijn van creatieve durvers. Hoopvol is dan weer dat in onze stad meer kinderen en pubers dan in de meeste andere steden wonen. Overigens is Kortrijk de enige centrumstad waarvan de bevolking al tien jaar naeen achteruitgaat.

 

De studie peilde ook naar de tevredenheid van de bevolking, toch een belangrijk element in de aantrekkelijkheid van een stad. De Kortrijkse bevolking lijkt redelijk tevreden. Een zekere ontevredenheid doet zich voor over de stedelijke dienstverlening. Maar dat was nog voor de ingebruikname van het nieuwe stadhuis.

 

Creatieve starters

 

Kortrijk staat opmerkelijk sterk in de kennisintensieve sectoren; zij leveren niet minder dan 51 % van de arbeidsplaatsen in de stad. Dat gaat dan over sectoren waarin technologie een grote rol speelt: chemie, machinebouw, informatica, de ganse adviessector, onderwijs en geneeskunde. Minder goed doet Kortrijk het in de creatieve sectoren, die te maken hebben met kunst, media, entertainment, architectuur, reclame, enzovoort. Dat is niet goed voor een stad die zich profileert als een centrum van design.

 

De studie geeft Kortrijk de raad meer aandacht te besteden aan creatieve starters. Maar hoe begin je daaraan? Kortrijk heeft natuurlijk de tegenslag gekend dat het geplande wetenschapspark aan de KULAK op een fiasco is uitgelopen. Hopelijk heeft het Deltapark op en rond de gronden van Koramic, Kapel ter Bede, meer geluk.

 

Poolcirkel

 

Misschien kunnen wij ons laten inspireren door Oulu, een stad die bijna op de poolcirkel ligt en die is uitgegroeid tot ’s werelds vermaardste technologiecentrum. Er heeft zich een rijk netwerk van hightech training, onderzoek en ontwikkeling, ondernemingen en gemeenschappen ontwikkeld, dat nog steeds aangroeit als een sneewbal. Oulu heeft kunnen inpikken op het mondiaal succes van gsm-fabrikant Nokia.

 

Maar de doorbraak kwam er met de oprichting van het ‘Oulu Science Park’, uitgebaat door Technopolis Pic., intussen beursgenoteerd. Op dat ‘park’ vinden startende ondernemingen meer dan uitgeruste grond zoals op onze industrieterreinen. Er worden kant-en-klare gebouwen aangeboden die zijn afgestemd op de noden van hoogtechnologische bedrijven. Daarenboven kunnen de bedrijven er ook een beroep doen op een zeer breed aanbod van dienstverlening, gaande van telecommunicatie tot conferentiefaciliteiten en personeelsdiensten. Iets zoals Kanaal 127 dus, maar groter en niet alleen voor bedrijven in de sociale sector.
 
Zie: http://www.flandersdc.be/images/stories/persmap_stedenond...


Hèt voorbeeld van een creatieve ondernemersstad: http://www.ouka.fi


De commentaren zijn gesloten.