18-11-05

Kortrijk op zoek (al lang) naar goedkope stroom

Kortrijk is al van in 2003 op zoek naar goedkope elektriciteit. Twee aanbestedingen, waarbij zelfs leveranciers in heel Europa werden gezocht, mislukten. Wat nu, Jean de Bethune, bevoegd schepen?

 

Op bevel van de Europese Unie werd de elektriciteitsmarkt ‘geliberaliseerd’. Het moest maar eens gedaan zijn met een toestand waarin één enkele leverancier, met behulp van de gemeenten, alles mocht leveren en dus een grote greep had op de kostprijs. In de gemeenten die aangesloten waren bij een gemengde intercommunale (kapitaal van de gemeenten en van de private partner Electrabel) was die leverancier Electrabel. In de gemeenten aangesloten bij een zuivere intercommunale (zonder privé-partner) was dat SPE, de productiemaatschappij van de zuivere intercommunales. De intercommunales mochten blijven bestaan, maar moesten zich beperken tot het beheer van de leidingen. Dat leidingennet moesten zij voortaan ter beschikking stellen van elke leverancier die zich aandient en niet meer alleen aan Electrabel of SPE.

 

Verwacht werd dat die vrijmaking van de markt de stroom voor de gezinnen merkelijk goedkoper zou maken. Gezinnen in ons land betalen voor hun stroom beduidend meer dan in de buurlanden. Dat gelukkige gevolg van de liberalisering heeft zich nog niet helemaal voorgedaan; enkele symbolische kortingen niet te na gesproken. Het monopolie van Electrabel en SPE is in de praktijk nauwelijks doorbroken. Concurrenten zoals Nuon en Luminus voeren wel agressieve wervingscampagnes, maar slagen er vooralsnog niet in een groot deel van de consumenten te overtuigen. Hun prijzen zijn ook niet zo veel lager dan die van Electrabel. Waarom zou Electrabel dan zijn prijzen aanzienlijk laten zakken?

 

Kortingen weggevallen

 

Maar ook de steden en gemeenten zelf verbruiken elektriciteit bij hopen. Vroeger kochten zij die stroom gewoon bij hun intercommunale, die op haar beurt inkocht bij Electrabel of SPE. Het was toegestaan dat die intercommunales serieuze kortingen gaven aan hun gemeenten-aandeelhouders. Voor het gewone stroomverbruik bedroeg die korting 10 %; voor de openbare verlichting zelfs 50 %. De kosten van die kortingen werden simpelweg doorgerekend in de prijs aan de consumenten.

 

Op 1 juli 2003 kwam een einde aan het mooie liedje. Aangezien de intercommunales zelf geen stroom meer mogen leveren, moeten de gemeenten nu zelf de markt op om stroom aan te kopen. Kortrijk deed dat dan ook met bekwame spoed. Tot zolang blijft Kortrijk zijn stroom betrekken van Electrabel, de standaardleverancier van de intercommunale Gaselwest. De kortingen zijn evenwel onmiddellijk weggevallen.

 

Mislukte aanbestedingen

 

Stad Kortrijk trok niet alleen de elektriciteitsmarkt op. Vanuit de redenering dat een gezamenlijke aankoop tot scherpere prijzen kon leiden, besloot de stad zich te verenigen met het OCMW, het stedelijk parkeerbedrijf Parko en de Politiezone VLAS. Er werd een aanbesteding uitgeschreven op 19 juni 2003 met een raming van een klein miljoen euro per jaar (603.327,45 euro voor de stadsgebouwen en 335.255,64 euro voor de openbare verlichting). Drie producenten boden zich aan: Electrabel, Nuon en Luminus. Maar de gevraagde prijzen lagen schabouwelijk hoger dan de ramingen. Het stadsbestuur besliste dan ook om niet in te gaan op de biedingen.

 

Dan maar eens op een andere manier geprobeerd. In plaats van zelf een aanbestedingsdossier uit te werken, deed men een beroep op specialist GEDIS. GEDIS is een werkmaatschappij van alle gemengde intercommunales samen om het secretariaat de doen van die intercommunales. GEDIS werkt met personeel van Electrabel. De aanbesteding van GEDIS op 7 april 2004 was even teleurstellend. Er boden zich deze keer slechts twee producenten aan: Electrabel natuurlijk en SPE, de producent van de zuivere intercommunales. Hoewel SPE 12 % goedkoper was dan Electrabel, lag haar prijs nog 45,05 % hoger dan de raming voor wat de stadsgebouwen betreft.

 

Het kan raar klinken dat een producent die in handen is van gemeenten geen schappelijker prijs biedt aan klanten-gemeenten. Maar dat is niet zo verwonderlijk. De gemeenten die mede-eigenaar zijn van SPE, gaan hun deelname in de winst niet opofferen voor andere gemeenten.

 

SPE kreeg wel de opdracht gegund om stroom te leveren voor de openbare verlichting van stad Kortrijk. En hier duikt de prijs toch beduidend onder de raming: 252.798,34 euro (21 % BTW incluis); dat is een dikke 80.000 euro minder.

 

Jean

 

Voor de elektriciteit voor de gebouwen van stad Kortrijk, OCMW, Parko en Pz. VLAS, gaat men het nu nog eens op een derde manier proberen. Het stadsbestuur, in casu schepen Jean de Bethune, krijgt de opdracht om simpelweg zonder veel plichtplegingen te gaan onderhandelen met mogelijke leveranciers.

 

Gedaan dus met aanbestedingsprocedures die niets opleveren. En laat ons hopen dat de schepen en zijn ambtenaren het er beter van af brengen. Overigens was zijn vader, Emmanuel de Bethune tot mei 2002 voorzitter van SPE. Zou dat netwerk nog spelen? Toen had Kortrijk nog iets te maken met SPE: de deelgemeenten Marke en Aalbeke maakten voorheen deel uit van het werkgebied van de zuivere intercommunale WVEM, op haar beurt mede-eigenaar van SPE. Intussen is die enclave in Gaselwest-land overgenomen door Gaselwest en heeft Kortrijk geen banden meer met SPE.

 

En nu?

 

Zoals de andere gemeenten plukte Kortrijk dus evenmin als de consumenten de aangekondigde zoete vruchten van de liberalisering op de elektriciteitsmarkt. In plaats van te dalen, stijgt de stroomfactuur. Een flink stuk van de stijging is evenwel te wijten aan het wegvallen van de vroegere kortingen. Zoals gezegd werden die kortingen vroeger niet toegestaan op kosten van de producent, Electrabel, maar werden er doorgerekend aan de gezinnen. Eigenlijk was dat een verdoken belasting. Die belasting is nu afgeschaft en zoals de andere steden en gemeenten voelt Kortrijk dat in zijn elektriciteitsfactuur. 

 

Voor het overige is het wachten op wat steviger concurrentie op de elektriciteitsmarkt. Vrijmaking van die markt betekent echter niet dat men alles op zijn beloop kan laten, zoals liberaalgezinden soms dromen. Om de stroommarkt echt vrij te maken, zijn integendeel meer regels nodig om de overmacht van de bestaande monopolies aan banden te leggen.



Commentaren

Nog geen keuze van een stroomleverancier voor stadsbesturen Dat schepen Jean de Bethune er nog niet is in geslaagd om een stroomleverancier te kiezen voor de stadsdiensten breng de stad toch wel in een zeer uizonderlijke positie. Van de 177 gemeenten die een offerte uitschreven of een aanbesteding zijn er vorig jaar al 176 die voor SPE hebben gekozen. En slechts één gemeente werkte met een onderhandelingsprocedure.

Gepost door: Frans Lavaert | 18-11-05

Schepen Dat hij niet is ingegaan op offerten die hoger liggen dan wat nu wordt betaald, strekt hem tot eer.

Maar de verantwoordelijkheid die op zijn schouders is gelegd, is topzwaar. Wee hem, als hij met niets beters kan thuiskomen. Laat ons oordelen als we de concrete resultaten kennen.

Gepost door: Marc | 18-11-05

De commentaren zijn gesloten.