25-10-05

Kortrijk neemt afstand van Electrabel

In de gemeenteraad vanavond voor niet minder dan 5 miljoen euro aandelen verkocht.
 
Het ging om aandelen Electrabel, die de stad samen met andere gemeenten bij Figga (een soort gemeenschappelijke aandeelhoudersvereniging van gemeenten) bewaarde. Electrabel is de grootste leverancier van elektriciteit en gas in ons land. Die aandelen konden verkocht worden omdat de Franse groep Suez zich bereid verklaarde er veel voor te betalen (per aandeel: 323,56 euro cash plus daar bovenop nog eens 4 aandelen van Suez zelf, waarde 23,70 euro maal 4 = 94,80 euro).

Kortom, voor Kortrijk levert de verkoop 5.020.335,82 euro op plus een pak aandelen Suez (die op hun beurt ook wel kunnen verkocht worden).

Feitelijk monopolie

Electrabel is sinds lang de private partner van veel gemeenten in de stroom- en gasvoorziening. Een aantal gemeenten (gans Limburg bijvoorbeeld) leveren stroom en gas zonder private partner; zij hebben ‘zuivere’ intercommunales gevormd. Andere gemeenten vormden elektriciteits- en gasintercommunales met private inbreng; Electrabel stak er kapitaal en personeel in en deelde in de (vette) winsten. Zo ook Kortrijk, dat deel uitmaakt van de intercommunale Gaselwest.

Vroeger kocht Gaselwest stroom en gas van Electrabel en verdeelde dat over zijn leidingennet en verkocht het door aan de gezinnen en de bedrijven. De winst werd gedeeld tussen de gemeenten en Electrabel. Op die manier ontstond een feitelijk monopolie: geen gas of stroom te krijgen zonder dat Electrabel deelde in de winst. Zonder concurrentie kon Electrabel de prijzen opdrijven zonder dat iemand er erg in had. Het gevolg is dat wij nog altijd zwaardere energiefacturen moeten betalen dan elders in Europa.

Concurrentie

De Europese Unie heeft daar een eind willen aan maken. Er moest een splitsing komen tussen het beheer van de leidingen, en de productie van electriciteit en gas (zeg maar de elektriciteitscentrales en de gasaanvoer uit Nederland en Algerije) en de leveringen aan de consument. Gelijk welke groep die energie levert, moet gebruik maken van het leidingennet. Het ligt voor de hand dat dit net wordt in handen gegeven van de overheid, de gemeenten. Op dat net moet Electrabel nu concurrenten verdragen; zo dienen Nuon en Luminus zich bijv. aan. Vroeger kreeg je een factuur van Gaselwest. Nu krijg je een factuur van Electrabel of van Nuon of van Luminus (die op hun beurt aan Gaselwest een vergoeding betalen voor het gebruik van de leidingen). Die nieuwe situatie hebben wij te danken aan Steve Stevaert in de tijd dat hij nog Vlaams minister was.

Verwacht werd dat door die splitsing concurrentie kon ontstaan tussen verschillende leveranciers van energie en dat Electrabel zijn monopolie zou kwijtspelen. Dat moest leiden tot lagere facturen voor de gezinnen. Die verwachting heeft zich nog niet vervuld.

Er speelden een aantal zaken die remmend werkten. Bij de splitsing hadden de gemeenten een pak aandelen Electrabel gekocht om verder te kunnen delen in de winsten van de productie van gas en stroom. Zo gezien hadden de gemeenten dan ook geen enkel belang bij het doorbreken van het monopolie van Electrabel of bij energiebesparingen. Hun financieel lot was immers verbonden met de omzet van Electrabel. Bovendien was Electrabel een machtige partner in de intercommunales zoals Gaselwest. Het is geen zuivere situatie als concurrenten van Electrabel gebruik moeten maken van het leidingennet waarin datzelfde Electrabel een dikke vinger in de pap heeft.

Meevaller

De Vlaamse regering (Stevaert) verplichtte de gemeenten hun belang in de intercommunales op te drijven tot 70% tegen september 2006. Daartoe moeten zij Electrabel uitkopen (de groep mag voorlopig, tot 2018, nog 30% behouden). Dat kost een flinke stuiver aan de gemeenten, maar die zijn daarvoor al jaren aan het sparen (in Figga).

Het aanbod van Suez om de Electrabelaandelen over te kopen is dan ook een meevaller. Met de opbrengst van de verkoop kan Kortrijk het tekort delgen om aan die 70% te geraken. Aangezien Kortrijk al ferm gespaard had, is er nog flink wat cash geld netto over. Dat kan volgend jaar als extra inkomsten naar de stad komen, nl. een dikke 5 miljoen euro.

Suez

En wat gaan we doen met de opbrengst van de aandelen Suez die we bovenop het cash-geld gaan krijgen? Wel, daarmee gaat Kortrijk andere aandelen kopen en wel in Elia en Fluxys, de grote firma’s die de hogedrukgasleidingen en de hoogspanningslijnen uitbaten. Intercommunales zoals Gaselwest houden zich immers alleen bezig met laagspanning en lagedruk, m.a.w. met de consumentenleidingen.

Op die manier kan de (gemeentelijke) overheid ook meer greep krijgen op de transportnetten van energie en ervoor zorgen dat ook daar de concurrentie kan spelen in het belang van de afnemers. Die nieuwe aandelen gaan op hun beurt dividenden opleveren. Die nieuwe inkomsten komen dan in de plaats van de inkomsten die de gemeenten verloren hebben sinds hun uittreden uit de productie en die ze gaan verliezen door de verkoop van hun Electrabelaandelen.

Goede zaak

Ik heb in de gemeenteraad, als fractieleider van de sp.a, de verkoop van de Electrabelaandelen verdedigd. Die verkoop is goed voor de consumenten, want hij bevorderd de prijsverlagende concurrentie op de elektriciteits- en gasmarkt. Die verkoop is tevens goed voor de stadsfinancies en onrechtsstreeks dan ook voor de bevolking.

En het is nu wel het moment om toe te happen op het aanbod van Suez. Op het moment dat de droom van Stevaert uitkomt en dat de prijzen beginnen te dalen, zal Electrabel veel van zijn pluimen verliezen en minder winst maken. Het staat in de sterren geschreven dat de waarde van de aandelen zal zakken.

Kanttekening

Een goede zaak dus voor de stad en zijn bewoners. Maar er zijn wel enkele kanttekeningen te maken. In de gemeenteraad vroeg sp.a-er Eddy Van Lancker, tevens provinciaal secretaris van het ABVV, zich af of Suez de aangelegde reserves voor het afval van de kerncentrales niet ging verdonkermanen. Zoals men weet, produceren kerncentrales zogezegd goedkope stroom, maar dan moet men de ogen sluiten voor het afval dat nog tienduizenden jaren bewaakt zal moeten worden. Daarvoor heeft Electrabel financiële reserves moeten aanleggen. Die vallen nu te beurt aan de Franse groep Suez. Zal de Belgische overheid voldoende greep behouden op die groep?

Overigens bezit Suez nu al, nog voor enige verkoop, 50,08% van de aandelen Electrabel. Electrabel behoorde immers tot de Generale Maatschappij die indertijd door Suez is opgekocht. Het is dus niet in de gemeenteraad van Kortrijk dat we meer garanties kunnen afdwingen. Intussen doen we toch maar een mooie zaak.


Commentaren

DE GIER en de LEEUW We ontsnappen uit de muil van de leeuw maar we komen in de klauwen van de gier terecht, en we krijgen er nog wat geld bovenop. Is het dat wat u bedoelt?

Gepost door: Microman | 28-10-05

De gier en de leeuw Laat de wilde dieren mekaar verscheuren. Dan kunnen wij intussen bessen plukken...

Gepost door: Marc | 28-10-05

De commentaren zijn gesloten.